Bu harika kitap sadece bir tarih kitabı değil; beni adeta geçmişin bir rüyasına sürükleyen, farklı zamanların izlerini bugüne taşıyan bir yolculuktu. Endülüs şehirlerinin sokaklarında dolaşırken, İbni Haldun’un toplumsal aklını, İbn-i Rüşd’ün sorgulayan düşüncesini, İbn-i Meymun’un insanı merkeze alan bilgelik arayışını takip etmek, metni sözlü bir ritüele dönüştürdü. Bayıldım.
Endülüs’ün parlak çağında üç semavi dinin mensuplarının birbirine karıştığı bu coğrafya — hangi kaynakta okursam okuyayım — bir tür kültürel buluşma alanı gibi görünüyor: Müslüman, Hristiyan ve Yahudi toplumlarının birlikte yaşadığı, öğrendiği, öğrendiklerini paylaştığı bir dönem… Bu alışveriş sadece bilgi değil; şiir, mimari, tıp, felsefe ve günlük yaşam kültürü üzerine ortak bir miras bırakmış.
Kitapta bu büyük mozaiğin sona erişine tanıklık ederken — özellikle Don Kişot’a yapılan göndermede — Cide Hamete Benengeli’nin metaforik kurgusu üzerinden İberya’daki bu unutulmuş birlikteliğin hatıralarını nasıl edebiyata taşıdığını görmek beni derinden etkiledi. Cervantes’in bu karakteri, Endülüs’ün farklı seslerini hafızamızda tutmak için küçük ama güçlü bir hatırlatma gibi.
Bu kitap bana bir kez daha gösterdi ki tarih yalnızca geçmişin kayıtları değil; zamanlar, inançlar ve kültürler arasında kurulmuş hayali köprülerdir. Endülüs rüyası, belki de bugün hâlâ mümkün olabileceğine inandığımız bir beraberlik tahayyülünü besliyor. Orada, farklı fikirlerin ve insanların bir arada var olabildiğini görmek; umut, merak ve daha iyi bir gelecek arayışına dair sessiz ama güçlü bir çağrı.Şiddetle tavsiyemdir.
Bu kitap, Rıfat Ilgaz’ın son otobiyografik eseridir ve yazarın en içten, en hüzünlü ama aynı zamanda en gülümser kitabı olarak kabul edilir. Ölümünden sadece 6 yıl önce (86 yaşında) yazmıştır.
Rıfat Ilgaz, 1911 Kastamonu-Cide doğumlu bir çocuktur. Kitap, onun 1910’lu-1920’li yıllardaki çocukluğunu ve ilk gençliğini, yani Osmanlı’nın son dönemini ve Cumhuriyet’in ilk yıllarını, Cide’nin Meşrutiyet Kıraathanesi etrafında anlatır.Meşrutiyet Kıraathanesi, Cide’nin tek “modern” mekânıdır:
Gazete okunan, siyaset tartışılan, satranç-tavla oynanan, gençlerin felsefe yaptığı yer.
İçinde hem softalar, hem devrimciler, hem eski Osmanlı subayları, hem yeni Cumhuriyet öğretmenleri bir arada oturur.
Kitap aslında bir kasabanın gözünden Türkiye’nin modernleşme sürecini anlatır.
Neden mutlaka okunmalı?
Hababam Sınıfı’ndaki o neşeli Rıfat Ilgaz’ın aslında ne kadar yoksul, ne kadar zor bir çocukluk geçirdiğini anlarsınız.
100 yıl önceki Türkiye’nin bir kasabadaki halini, bugünkünden çok da farklı olmadığını görürsünüz.
Rıfat Ilgaz’ın son nefesine kadar “halktan biri” kaldığını hissedersiniz.
Kısaca:
Eğer Hababam Sınıfı Rıfat Ilgaz’ın gülümseyen yüzüyse,
Geçmişe Mazi – Meşrutiyet Kıraathanesi onun gözü yaşlı ama gururlu yüzüdür.Okuyan herkes “Keşke dedemle/nineyle böyle konuşabilseydim” der.
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
#kitapyorumum
Kitabın Adı: Kumdan Betona
Yazarın Adı: Rıfat Ilgaz
Yayınevi: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları
Sayfa Sayısı: 83
Bu kitapta, Cide'nin Abdülkadir köyünde yaşayan Necat'ın başarı dolu öyküsünü okuyacaksınız.
Necat ilkokulu bitirdikten sonra öğrenimine ara verip ailesine destek olmak için çalışması gerekiyordu.
Zonguldak'a işçi olarak gittiğinde 11 yaşındaydı ama okumayı çok istiyordu.
Boyacı çırağı olarak çalışırken bir fırsatını bulur ve okula geri döner.
Başarılı bir eğitim hayatı olur ve okuma azmi sayesinde mühendis olur.
Fakat köyünü de hiç ihmal etmez.
Bu güzel kitabı okumanızı tavsiye ediyorum..
Kitapla kalın...
"Halime Kaptan" kitabı tarihi olarak Milli Mücadele zamanlarını anlatir. Eser Karadeniz'in Cide ve İnebolu hattında erzak ve cephane taşımacılığı yapan kadınların direnişinden bahseder. Köylerde erkeklerin cepheye gitmesiyle ve kadınların omuzladığı görevler ve denizcilik üzerinden yapmış olduğu direnişlerini konu edinir. Kitap gayet hoş ve akıcı diliyle yazılmış güzel bir eserdir.
Kitabın adı: Babamın Bağlaması
Yazarın adı: Kemal Varol
Sayfa sayısı:212
Beni bir ömür 8 köşeli şapkasının gözünde taşıyan babamı başımın üstünde için yeniden uzun ve karlı yollara düştüm.
Ucunda ölüm var ile başlayan yolculuğun sonuna gelmiş bulunmaktayım.
25 yıl sonra çıkıp gelen Baba heves Ali oğul Yusuf ile Kars yolculuğuna çıkmışlardır fakat iki kişi ile çıkılan yolculuk tek kişiye düşmüştür. Yusuf Babasına bir şey soramamıştır babası hakkında hiçbir şey bilmiyordur bagajında ahşap Bir bavul içinde eski bir ceket yırtık bir gömlek ve yelekle 8 köşeli kasketi haaaa bir de 3 telli bağlaması vardır.
Cenazeye 15 yıl önce terk ettiği sevgilisi Aylin de gelmiştir onu görünce sevinsin mi üzülsün mü bilemez. Zorunlu olarak Bir geceyi birlikte geçirirler aralarında bıçakla.
Yalnız anlaşmışlardır 1 yıl sonra aynı gün cide'de buluşacaklardır neyse günler günleri haftalar haftaları aylar ayları kovalar buluşma zamanı gelir.
Yusuf yola çıkar upuzun yolları aşar bir yerde bir anne oğul otostop çeker. Yolda hiç kimseyi almayan Yusuf her ne hikmetse durur bu ana oğlu alır arabasına. Kırşehir'e gidiyorlardır Yusuf bir tuhaf olur neden mi?
Babası da bu çocuğun yaşlarındayken annesi Kırşehir'e götürmüş sonra da Heves Ali yetim kalmıştır.
Yusuf bunu duyunca bir tuhaf olur ağlayan çocuğa babasının 3 telli bağlamasını verir ona iyi bak der onları gidecekleri kara yolunda indirir yoluna devam eder.
Giderken birden rahatladığını hafif dediğini hisseder. Sanki içinde Bir yara vardır da birden iyileşmiş kabuk bağlamıştır gerisin geri döner evine doğru yol alır Yolda Aylın'dan mesaj gelmiştir.
"Sevgili Yusuf"diye başlayan ama devamını okumaz...
Güzel bir yarayla geldim dünyaya.
Varım yoğum buydu
(Kafka)
Çünkü ayrılık sadece bir insandan
Ahhh canım Rıfat ılgaz…ne de güzel yazmışsın satır satır sanki halimenin yanındaymışız gibi hissettirerek…öncelikle bir biyografi olduğu için( halime kaptan gerçek bir hayat hikayesi imiş) sonralıkla Halime ve tabiki senin gibi ender bulunan insanlarla aynı topraktan olduğum için çok gururluyum..bir de kitabı 1972 yılında yazdığın yerin şu an benim yaşadığım bu satırları okuduğum yer olması leziz bir kitaptı her daim kütüphanemde yerini koruyacak… dipnot; seni seviyorum CİDE. İyi ki benim güzide memleketimsin
