«Amma siz, qullar, inkişaf qanununun ləğv edildiyi bir cəmiyyətin xəyalını qurursunuz — zəif və uyğunlaşa bilməyənlərin məhv olmadığı, hər bir uyğunlaşa bilməyənin kifayət qədər yemək aldığı, hamının evləndiyi və zəiflərin də güclülər kimi övlad sahibi olduğu bir cəmiyyətin. Bəs nəticə nə olacaq? Güc və yaşama davamlılığı nəsildən-nəsilə artmayacaq. Əksinə, azalacaq. Budur sizin qul fəlsəfənizin cəzası. Qullar tərəfindən, qullar üçün qurulmuş qul cəmiyyətiniz qaçılmaz olaraq zəifləyəcək və dağılıb məhv olacaq — necə ki, bu cəmiyyətin üzvləri də getdikcə zəifləyib degenerasiyaya uğrayacaqlar. Unutmayın, mən sentimental etikadan yox, biologiyanın prinsiplərindən danışıram. Qullar dövləti yaşaya bilməz…»
Thales’ten tutun da üniversitelerimizdeki profesörlere, en hayalperest akıl yürütücülere ve onlardan intihal yapanlara kadar hiçbir filozof oturduğu sokağın terbiyesini dahi etkileyememiştir. Niçin? Çünki insanlar metafiziğe göre değil, adetlere göre hareket eder.
Təkamül nəzəriyyəsi ruh ideyasını qəbul edə bilməz, ən azından “ruh” dedikdə bölünməz, dəyişməz və əbədi bir varlıq başa düşürüksə. Belə varlıq təkamül proresinin nəticəsi ola bilməz.