Fahrenheit 541
Fahrenheit 451: Kitapların Yandığı ve Düşüncelerin Susturulduğu Bir Dünya…
Daniel Gabriel Fahrenheit'ın 1724 yılında yarattığı Fahrenheit sıcaklık birimi, adını kurgusal dünyanın en rahatsız edici sayılarından birine vermiştir: 451. Ray Bradbury'nin kült eseri Fahrenheit 451, kağıdın tutuşup yanma sıcaklığı olan bu sayı üzerinden, okuyucuyu distopik bir geleceğe davet eder.
Bu kitap, sadece birkaç gün içinde bitirebileceğiniz akıcı bir anlatıya sahip olmakla kalmaz, aynı zamanda günümüz dünyasına dair derin ve rahatsız edici izler taşır.
Fareler ve Winstonlar
1984; Biz, Cesur Yeni Dünya, Fahrenheit 541 ve Demir Ökçe gibi edebi açıdan ün salmış ve en çok okunan distopyalardan biri. Peki distopya ne anlama geliyor? Kabaca tabirle karanlık bir gelecek tasviri, kara ütopya, düşlenen mutlu ve huzurlu geleceğin karanlıklara gömülmesi. Ama her şeyden önce ben, neden insanların yıllar boyunca ütopyalar ya da distopyalar kurguladığına değinmek istiyorum.
İnsanın diğer canlılardan ayıran en büyük özelliğin hep zeka olduğunu söyleriz. Bu gerçek dışı bir sav değil elbet; ama doğada tek başına bir zeka çok da işlevsel değildir. Bana kalırsa insanın diğer canlılardan en büyük üstünlüğü ortaklaşa bir zeka kurmasıdır. Çünkü insanlık ‘Birlikten güç doğar’ ilkesiyle doğa karşısındaki fizyolojik yetersizliğini kırabildi ve güçlendi. İnsanlığı bu günlere getiren anahtar kelime 'güç'tür. Evet, bizden hariç birçok canlı da sürü halinde yaşıyor; ama insanlık bu sürüyü bir benzer gelenek ve göreneklere sahip topluma dönüştürdü ve şimdiye dek, bizden başka hiçbir canlı doğa karşında böyle bir güce erişemedi. Toplum demek, yönetim demek; yani devlet, düzen ve istikrar demektir aynı zamanda. Toplumlarda genellikle bir yöneten ve bir de yönetici sınıf vardır. Toplum doğası gereği sınıflıdır ve bu sınıflı yapının sürmesi toplumun sürekliliği sağlamak için de elzemdir. İnsanlık öyle ya da böyle toplum düzeni hakkında çok da derin düşüncelere dalmadan binlerce yıl yaşadı ta ki Antik Yunan’a kadar. Antik Yunan’da gelişen felsefe ile insanlar toplum düzeninde çelişkiler ve çarpıklıklar göze batmaya insanlar bunun hakkında düşünmeye başladı. Nitekim Platon da bu dönemde ideal bir toplum ve devlet düzenini anlattığı Devlet’i kaleme aldı. Ondan binlerce yıl sonra Thomas More ilk defa ütopya adını kullanarak bir kitap yazdı ve onu birçok ideal düzeni
“Kötü bir anıyı unutmanın en iyi yolu güzel bir tanesiyle değişmektir.”
Fahrenheit 541: Kitap kağıtlarının yanıp tutuşturulduğu sıcaklık derecesi.
Ray Bradbury'nun yazmış olduğu bir kurgu.
Şöyle bir kurgu düşünün; Gün gelip baskı ve sansürler artacak ve yer yüzünde kitaplar ve okumak yasaklanacak. İtfaiye ekipleri yangın söndürmek yerine, sadece aldığı ihbarlarla kitapları yakacak, kitap okuyanları tutuklayacak....
İlk sayfalardaki yeniden dirilenlerin hikayeleri beni biraz rahatsız etse de yazarın kurduğu dünyayı daha iyi anlamak açısından isabetli bir tercih olmuş. Yazarın geleceğe yönelik kurgusu bu kısa hikayelerle daha belirgin bir şekilde vücut buluyor.
Fahrenheit 541'in ne yollardan geçilerek yazıldığını anlamak için de fırsat buluyoruz.
Biraz düzensiz olsa da güzeldi.
