Beklenen büyük İstanbul depreminde hazırlıksız yakalanan insanlar, yarı Türk yarı Fransız Sinan, tetikçi Cevat, gazeteci Yazgülü, Feride, Doktor Lucas, Hangman Hilmi... Felaket sonrası bir araya geldiklerinde sadece depremin yıkıntıları, sağlık sorunları, güvenlik, evsiz kalan insanlar, anne babasız çocuklar ile değil ülke üzerine oynanan oyun ile de savaşmak zorunda kalır.
Sonu okuyucuya bırakılmış bir roman...
Çalıkuşu İncelemesiDuygu ve Düşünce
Çalıkuşu'nu birçok yönden ele almak gerekiyor bence. Keşke hafızam silinse de baştan aynı heyecanla okusam dediğim nadir kitaplardan biri. Dönemin toplumsal ve ekonomik durumunun baş karakter Feride üzerinden anlatıldığı bir eser. Dili de oldukça sade,insanı içine çeken olay örgüsüyle kendinizi o yıllarda Feride ile Anadolu'da öğretmenlik yaparken buluyorsunuz. Kitabı okurken beni en çok şaşırtan şey ise yazarın erkek olmasına rağmen Feride'nin ruhsal ve psikolojik tahlillerini çok iyi yapmasıydı. Feride sanki kurgusal karakter değil de nefes alan bir insanmış gibi hissettim.
Feride nişanlısı Kamran'nın hayatında başka bir kadın olduğunu öğrendikten sonra İstanbul'dan uzaklaşmak istiyor ve Anadolu'ya tayinini istiyor. İstanbul'dan ayrılmak küçük yaşta hem annesini hem de babasını kaybeden Feride için ikinci kez kimsesiz kalmak demek aslında. Bu anlamda her ne kadar zor bir karar olsa da kendisine olan saygısını kaybetmemek için gidiyor çünkü öğrendiklerinden sonra kalırsa artık eskisi gibi olamayacağını; kendini,gururunu kaybedeceğini biliyor. Bu anlamda edebiyat tarihimizin en güçlü kadın karakterlerinden biri.
Anadolu'daki gittiği köy okullarındaki manzara ise onu yıldırmıyor aksine oradaki çocuklara yardım etme isteğini daha da arttırıyor. Çocuklar ahırdan bozma, sıraları olmayan ve doğru düzgün eğitim öğretim materyali bulunmayan okullardaki öğrencilerin daha kaliteli eğitim almalarına katkı sağlıyor. Üstelik kimsesiz bir çocuğu evlat edinip kendi kızı gibi bakıyor.
Yani roman hem psikolojik açıdan hem de dönemin Türkiyesi hakkında verdiği bilgiler açısından muhteşem bir kitap. Herkese tavsiye ederim.
Reklam
Edebiyatın belki de en kadim işlevlerinden biri, sesi duyulmayanlara, köşede kalmışlara bir dil armağan etmektir. Sözcüklerin yalnızca insanlara ait olduğu yanılgısına sıklıkla düştüğümüz bu modern çağda, doğanın ve onun sakinlerinin dünyasına içeriden bir pencere açabilmek ayrı bir edebi incelik gerektiriyor. Feride Çiçekoğlu Hocam, Milföy ve Arkadaşları ile bu inceliği göstererek, okuru terk edilmiş bir köpeğin, Milföy’ün dünyasına davet ediyor.
Bu eserde, sokağa bırakılmış bir köpeğin hüzünlü öyküsünün yanında insanın doğayla ve kendi vicdanıyla kurduğu sorunlu ilişkiyi okuyoruz. Bir yuvaya kavuşmak, “sahiplenilmek” için sevimli, uslu ve itaatkâr görünme dayatmasına karşı çıkarak, “Ben neysem oyum, buna sahtekârlık denir,” diyebilen Milföy’ün saf dürüstlüğü, aslında insan ilişkilerindeki gündelik maskelerimizi yüzümüze çarpıyor. Çiçekoğlu, hafızalarımıza kazınan Uçurtmayı Vurmasınlar’ın(okuduğum ilk kitabı) küçük Barış’ındaki o temiz bakış açısını, bu kez bir köpeğin gözlerinden edebiyatımıza taşıyor.
Kanaatimce bu kitabı yalnızca “hayvan sevgisi aşılayan tatlı bir öykü” sınırlarına hapsetmek, metnin felsefi alt metnine büyük haksızlık olur. Yazar, okura ne abartılı bir trajedi sunuyor ne de didaktik bir merhamet dersi veriyor; aksine, gayet sade, akıcı ama bir o kadar da derinlikli bir dille bizi kendi kibrimizle yüzleştiriyor. Milföy ve Arkadaşları, kentlerin soğuk betonları arasında yitirdiğimiz masumiyetimizi, bir sokak köpeğinin bakışlarında arayan zarif bir kitap.
Aslında kitabı, isminden etkilenerek satın aldım. Sekiz ay önce babamı kaybettiğim için, içimde yaşadığım duyguların satırlara dökülmüş hâlini bulmayı umut etmiştim. Bu yüzden beklentim biraz farklıydı. Ancak kitap, beklediğim gibi çıkmadı. Bunun nedeni tamamen benim beklentilerimdi.
Eser, kısa hikâyelerden oluşuyor. Hikâyelerde 12 Eylül döneminin atmosferini, direnişi, umudu ve özgürlük özlemini okuyorsunuz. Özgürlüğün ne kadar kıymetli bir nimet olduğunu yeniden hatırlatıyor. Bu yönüyle oldukça etkileyici ve değerli bir kitap.
İsmi beni farklı bir hikâyeye hazırlamış olsa da, kitapta anlatılanlar güçlü ve anlamlıydı. Beklentimle örtüşmese de okuduğuma pişman olmadığım, düşündüren bir eser oldu.
Bazen En Güçlü İnsanlar En Çok Yalnız Kalanlardır...Roman
Bazı kitaplar vardır, okurken yer yer yorulursun ama yine de elinden bırakamazsın. Çalıkuşu benim için tam olarak böyle bir kitaptı. Bazı bölümlerde olaylar yavaş ilerlediği için okumakta zorlandım ama Feride'nin başına ne geleceğini merak ettiğim için kitabı bırakmayı hiç düşünmedim.
Feride karakterini okumak benim için kitabın en güzel taraflarından biriydi. Yaşadığı onca hayal kırıklığına, yalnızlığa ve zorluğa rağmen ayakta kalmaya çalışması gerçekten etkileyiciydi. Bazen yaptığı seçimlere kızdığım oldu ama onu anlamaya çalışırken kendimi hikâyenin içinde buldum.
Kitap sadece bir aşk hikâyesi anlatmıyor aslında. İçinde özlem, hayal kırıklığı, mücadele, fedakârlık ve yeniden ayağa kalkma çabası da var. Bu yüzden bazı sahneler insanın içine dokunuyor. Özellikle Feride'nin yaşadığı yalnızlık hissi.
Reşat Nuri Güntekin'in anlatımı bazı yerlerde ağır gelse de dönemin atmosferini çok güzel yansıtıyordu. Kitabı okurken sadece karakterleri değil, onların yaşadığı dönemi de hissedebiliyorsunuz.
Bence Çalıkuşu yıllardır okunmaya devam etmesinin hakkını veren eserlerden biri. Her ne kadar bazı bölümlerde zorlanmış olsam da kitabı bitirdiğimde iyi ki okumuşum dediğim klasiklerden biri oldu. Feride'nin hikâyesi uzun süre aklımda kalacak gibi.
Modern bir Çalıkuşu HikayesiAlıntı
Feride... Bir çalıkuşu romanından fırlayıp 70'li yılların siyasi mücadelelerinin arasında kalmış ince, kırılgan bir ruhun sessiz asi öyküsünün baş karakteri...
Siyasal çatışmaların arasında kalmış bir kadının kimliğini kazanma çabasını, belki modernleşme sancısını, aşklarını, duygularını ve bireysel özgürlüğünü edinme savaşını feminen bir tavır, feminist sayılabilecek bir duruşla aktarmış yazar. İlk okuduğum romanı olmasına rağmen cümleleri kurarken duyguları kelimelerle bağlama rutinine bayıldım Erendiz Atasü'nün. Bir sanatçı edasıyla cümleleri duygu yüklü kelimelerle süsleyerek gerçeğini bir şiir gibi anlatmış kitapta.
Sol siyasi hareketlerin içinde yer alan Feride, farklı dönemlerde farklı erkeklerle ilişkiler yaşarken aynı zamanda kendi kimliğini ve kadınlığını anlamaya çalışıyor gibiydi. Çocuğu olmayan bir kadının üvey bir çocukla olan bağının ne kadar güzel olabileceğini tüm kitaba yayan yazar bu sırada kitabın içerisine bir çok psikolojik tahlil de eklemiş. Yaşantıların bir kadın üzerinde bırakabileceği derin izler üzerinden birçok tahlili süslü cümlelerle zihnime aktarırken hikayede yavaş yavaş yaşlanan Feride kaçınılmaz vuslata da kavuştu elbet. Birçok karakteri toplumsal baskılar ve siyasi görüşlerle, duygusal psikolojik tahliller üzerinden ayrı ayrı ele alırken, bunları politik olan görüşlerle öyle güzel harmanlamış ki hikayenin içerisinde hiçbiri birbirinden ayrı nesneler gibi durmamış. Üstelik hikayenin bir de Kamuran'ı vardı. Hepimizin bildiği 
Çalıkuşu Feride ve Kamuran ilişkisini modernize edip sunmuş gibiydi yazar. Bazen minik dokundurmalar da yapmıyor değil elbette eski haline ancak modernize edilmiş haliyle daha güçlü duran bir Feride var kitapta. Tüm nahifliği ve kırılganlığına rağmen dimdik durmayı başarmış bir kadın olmuştu en sonunda.
Çalıkuşu Feride ve Kamuran ilişkisini modernize edip sunmuş gibiydi yazar. Bazen minik dokundurmalar da yapmıyor değil elbette eski haline ancak modernize edilmiş haliyle daha güçlü duran bir Feride var kitapta. Tüm nahifliği ve kırılganlığına rağmen dimdik durmayı başarmış bir kadın olmuştu en sonunda.Reklam
Reklam