Modern Oblomov
@fgmli
29 okur puanı
Eylül 2017 tarihinde katıldı
Reklam
İktidarı Yakmak
Puan vermedi
Yazar Bradbury, romanın ismini düşünürken birden itfaiyeyi arar ve kağıdın kaç derecede yandığını sorar. Şaka şaka, bu zaten herkesin söylediği bilgi. Bu yazıda biraz alışılmışın dışına çıkalım. 1953 senesinde yayımlandığında çok ses getiren ve ülkede tartışmalara neden olan, ”Ya böyle sürerse?” sorusunun ortaya çıkardığı distopik bir roman Fahrenheit 451. Kitabın iktidar sorunu, ahlak, özgürlük, sorumluluk, eğitim konularında vermek istediği tüm mesajlar çok değerli. Bunlar ayrı bir incelemede uzun uzun tartışılabilir. Bu yazının konusu, iktidar ve özgürlük kavramları ışığında romandaki dönemin -belki de içinde bulunduğumuz dönemin- bir panoramasıdır.
Öncelikle kitabın yazıldığı dönemin koşullarını bir gözden geçirelim: 1950’li yıllar… İkinci Dünya Savaşı son bulmuş ancak soğuk savaşın etkileri hala hissediliyor. Ülkeler arasındaki gerginliklerin yeni Bir dünya savaşına sebep olmasından endişe duyuluyor. İktidar, ülkesinin selametini düşünüyor. Bunun için de her yolu mübah gören bir anlayışa sahip. Bradbury, 1950’lerin başında halkı sindirmeye ve korkutmaya çalışan tuhaf bir senatörden bahseder. Ülkenin siyasi tarihinin en korkunç dönemini yaşadıklarını ekler. Bu koşullara karşı duyduğu öfkenin, kendisini beslediğini ve bu kitabı yaşadığı dönemle bağdaştırarak yazdığını belirtir. Kitapta yaratılan havanın en az, kitabın yazıldığı dönem kadar iç karartıcı olduğu düşünülebilir. “Duygusal açıdan dürüst olmak istiyordum.” diyen yazarın, kendi hislerini, yarattığı kahramanlar üzerinden anlattığına şüphe yok. Nitekim romanı bitirdikten sonra kitapla ilgili yazdıkları bunu kanıtlar niteliktedir: “Montag, gelecekte koşan benim ve zaman zaman benim kadar korkar. Ve yolda aslında ben olan insanlarla tanışır. Örneğin sonradan romanda belirlenen ve Montag’ın vicdanı olan Faber
Ateşi Okumak
Kış aylarında tek bir düğmeyi çevirerek ya da bir kibrit veya çakmak çakarak dışarısının acımasız soğuğundan korunabiliyoruz. Yiyeceklerimizi ocaklarımızda bir çıt sesi ile pişirerek tüketebiliyoruz. Doğaya bağımlı olduğumuz, üstesinden gelemediğimiz durumlar hala yok değil. Deprem, yanardağ patlaması, sel gibi felaketlere ilkel toplulukların yaptığı gibi tepki veriyoruz: korku duyarak. Ancak ilkel insanlardan, ateşin her daim elimizin altında olması gibi bir gerçek ile ayrılıyoruz.
Mağara veya yeraltı oyuklarında barınarak dışarısının olumsuz koşullarından bir nebze kurtulan insanın baş etmesi gereken çok büyük bir sorunu vardı: Soğuk. İnsanlık tarihi yanında, üzerimize giysiler geçirmemizin tarihinin çok yeni olduğu düşünülünce soğuktan korunmak isteyen insanların uzunca bir süre savunmasız olduğu görülür. Avcı-toplayıcı insanların karşılaştığı diğer bir güçlük de av etinin pişirilememesi, güneşte kurutulması, sıcak mevsimlerde çabuk bozulması; meyvelerin ise olduğu gibi tüketilmesidir. Ateşin keşfedilmesi ilkel insanlar için bu iki büyük sorunun bertaraf edilmesi anlamını taşıyordu. Artık insanlar soğuktan korkmak zorunda kalmayacak ve yiyeceklerini daha sağlıklı ve lezzetli bir halde tüketebilecekti.
Bu önemli keşifle ilgili dünyanın hemen her coğrafi bölgesinde mitler ortaya çıkmıştır. Bu mitlerin hepsi, ateşin ilk olarak nasıl ortaya çıktığı sorusuna verilmeye çalışılan cevaplara dayanır. Ancak biz bu cevaplarda insanların ateşi anlamlandırma çabalarının yanında, o insanların doğa ile kurduğu bağı, inançları, özellikle ateşe sahip olan diğer insan topluluklarına duyduğu kıskançlığı da buluruz.
Bu mitlerin nasıl derlendiği sorusuna gelirsek; kitapta okuyacağınız hemen her mit, o bölgeye daha sonra ulaşan “medeni” dünya insanlarının, bölgenin ilkel insanları ile
Reklam