Herbert Uelss - “Görünməz adam”
Siz heç görünməz olmaq istəmisiniz? Mən istəmişəm. Amma bu kitabdan sonra istəyimi bir daha nəzərdən keçirməyə qərar verdim. Çünki görünməzliyin insanın başına nələr gətirə biləcəyinə bu kitabda bir daha şahid oldum.
Kitabı sonuncu uşaq festivalından əldə etmişdim, üz qapağı və adı diqqətimi çəkmişdi. Kitab gözləntilərimi tam qarşılamadı amma pis kitab da deyildi.
Bir fizik alimi işıqla bağlı araşdırmalar edərkən təsadüfən görünməz olmağın yolunu kəşf edir və bunu öz üzərində yoxlayır. Lakin bu vəziyyət başına böyük bəlalar açır. Bir müddət sonra köhnə halına qayıtmaq istəyir. Kitab da bizə onun görünməzlikdən sonrakı həyatını və bu bəladan qurtulmaq üçün çəkdiyi əziyyətləri danışır. Kitab görünməz adamın Aypinq adlı qəsəbədəki mehmanxanada otaq tutması ilə başlayır. Məqsədi araşdırmalarını burada gizlicə davam etdirməkdir. Amma üz-gözünün sarğılarla bağlı olması, eynəyi və paltosu ilə dərhal diqqət çəkir. Görkəmi adama dəlini və ya polisdən qaçan birini xatırladır. Onun əslində kim olduğunu və niyə bu hala düşdüyünü isə ancaq oxuduqca öyrənirik.
Kiçik həcmli bu kitabı (128 səh.) sanki iki hissəyə bölmək olar. İlk 60-70 səhifəsi elə bil ancaq səs-küylü, hay-küylü qaçdı-tutdu səhnələrindən ibarətdir: Onu tutun, öldürün, o yıxıldı, bu durdu, o vurdu, bu qaçdı... Adam sağ qalmağa çalışır, qəsəbə camaatı isə onu tutmaq istəyir. İlk hissə ancaq belə keçdiyi üçün mənə bir az sıxıcı gəldi. Amma ikinci hissədə bu insanın niyə bu günə düşdüyü, indi nə etmək istədiyi kimi bütün sirlər aydınlaşır. Buna görə də kitabın ikinci hissəsi mənə daha maraqlı gəldi.
Kitab inandığı hər kəs tərəfindən aldadılan, avam kütlə tərəfindən qəddarcasına tənhalığa itələnən bir alimin həyatından bəhs edir. Bir tərəfdə çıxış yolu axtaran istedadlı alim, digər
Görünmez Adam | Herbert George Wells
Görünmezlik bir güç müdür, yoksa insanı yavaş yavaş yutan bir zindan mı?
Kitabın Konusu
Genç ve hırslı bir bilim insanı olan Griffin, ışığın kırılma geçirgenliğini değiştirerek nesneleri ve canlıları görünmez kılmanın yolunu bulur. Kendi üzerinde uyguladığı bu deney başarılı olur; ancak Griffin’in hayal ettiği "mutlak özgürlük" kısa sürede bir kâbusa dönüşür. Iping adındaki küçük bir köye, yüzü sargılar içinde ve garip kıyafetlerle sığınan bu gizemli yabancı, hem köylülerin merakını hem de kendi içindeki karanlığı tetikler.
Görünmezlik, Griffin’e duvarların içinden geçme veya gizlice izleme yetisi verse de, onu fiziksel dünyanın gerekliliklerinden (soğuktan korunmak, yemek yemek, barınmak) kurtarmaz. Aksine, onu toplumun dışına iter ve denetlenemeyen bir gücün getirdiği ahlaki çöküşe sürükler. Wells, bilimsel bir mucizenin trajik bir teröre dönüşmesini anlatırken, insanın etik sınırlarını ve güce olan açlığını sorgular.
İnceleme
Wells, bu romanda bizi "görülmemenin" yarattığı o tekinsiz boşlukla tanıştırır. Griffin’in trajedisi sadece görünmez olması değil, bu durumun onu insanlıktan çıkarmasıdır. Kimsenin sizi görmediği bir dünyada, toplumsal kurallara veya vicdana ihtiyaç duyar mısınız? Griffin’in cevabı hayırdır; o, görünmezliği bir hizmet değil, bir "dehşet saltanatı" kurmak için kullanır.
Roman, Griffin’in kibri ile toplumun cehaleti arasındaki çatışmayı ustalıkla işler. Başlangıçta sadece anlaşılmak isteyen bir dahi olan Griffin, hikâyenin sonunda kendi yarattığı boşluğun içinde kaybolan bir caniye dönüşür. Wells bize şunu fısıldar: İnsan, ancak başkalarının gözünde var olduğu sürece insandır.
Neden Okumalısın?
Bilimkurgunun öncü metinlerinden biri olmasının ötesinde, bu kitap modern bir
Reklam
"Herbert George Wells – Zaman Makinesi" Hakkında..1000Kitap
Herbert George Wells – Zaman Makinesi (Spoiler içerir!) 
Zaman Makinesi
Betimleme, betimleme, betimleme… Gerçekten kitabı okurken çok zorlandım. Olayı özetlemem gerekirse: Zaman makinesini bulan bir bilim insanının zamanda yolculuk edip döndükten sonra çevresindekilere başından geçenleri anlatması ve sonunda da bunu kanıtlamak için tekrar makineyi kullanıp geri dönmemesi konu ediliyor. Hikâyesinde 802.701 yılına gittiğinden bahsediyor ve makinesini ondan gizleyen varlıklarla mücadelesini anlatıyor.
Ayrıca gelecekte, bence kitabın en vurucu kısmı olan bir yanılgıyla karşılaşıyor. Binlerce yıl sonra insanlığın özellikle teknolojik olarak ileri gideceğini umsa da aksine, insanlığın yok olduğunu, dönüştüğünü ve ilkel hâle geldiğini görüyor. Bunun yanında, kitabın başlarında karşılaştığı sevimli topluluktan bahsederken bir çeşit cinsiyetsizleşme algısı oluşturuyor; kadın ve erkeğin toplumdaki rollerinin zamanla eşitlendiği ve bu ayrımın yitirildiği hakkında çıkarımlarda bulunuyor.
Yazar bir çılgınlık yapıp yüz binlerce yıl sonrasını hayal etmeye çalışmış. Başta, maddenin dördüncü boyutu olan zaman kavramından yola çıkmış olması bende daha somut teoremlerle gerçeklik hissi uyandıracağı beklentisini oluşturmuştu; ancak okuyucuyu bunaltan uzun betimlemelerle dolu, hayal ürünü bir hikâye ortaya koymaktan öteye geçememiş.
Zaman Makinesi
Betimleme, betimleme, betimleme… Gerçekten kitabı okurken çok zorlandım. Olayı özetlemem gerekirse: Zaman makinesini bulan bir bilim insanının zamanda yolculuk edip döndükten sonra çevresindekilere başından geçenleri anlatması ve sonunda da bunu kanıtlamak için tekrar makineyi kullanıp geri dönmemesi konu ediliyor. Hikâyesinde 802.701 yılına gittiğinden bahsediyor ve makinesini ondan gizleyen varlıklarla mücadelesini anlatıyor.
Ayrıca gelecekte, bence kitabın en vurucu kısmı olan bir yanılgıyla karşılaşıyor. Binlerce yıl sonra insanlığın özellikle teknolojik olarak ileri gideceğini umsa da aksine, insanlığın yok olduğunu, dönüştüğünü ve ilkel hâle geldiğini görüyor. Bunun yanında, kitabın başlarında karşılaştığı sevimli topluluktan bahsederken bir çeşit cinsiyetsizleşme algısı oluşturuyor; kadın ve erkeğin toplumdaki rollerinin zamanla eşitlendiği ve bu ayrımın yitirildiği hakkında çıkarımlarda bulunuyor.
Yazar bir çılgınlık yapıp yüz binlerce yıl sonrasını hayal etmeye çalışmış. Başta, maddenin dördüncü boyutu olan zaman kavramından yola çıkmış olması bende daha somut teoremlerle gerçeklik hissi uyandıracağı beklentisini oluşturmuştu; ancak okuyucuyu bunaltan uzun betimlemelerle dolu, hayal ürünü bir hikâye ortaya koymaktan öteye geçememiş.
10/10
2024 8. kitabı
Herbert George Wells, her daim okuyacağım on yazar içerisinde mutlaka yer alacak bir tanesi. "En çok okuduğum kitaplar neler olabilir" diye düşünsem bu kitap muhtemelen yer alırdı. Wells hayranları sevecek iken ilk defa okuyanların gözünden dinleme şansı bulmak da güzel. Öyle ki aslında romanın zorlu ve tekrara düşen kısımları da var. Uzaylıların, daha doğrusu tam olarak Marslıların, dünyaya olan saldırısının işlendiği sanırım ilk romanlardan biriyken sinemayı da bu şekilde şekillendirebilen bir roman. İlginç ve akla gelmeyecek tasvirlerin yanı sıra gelecekçi ve tutarlı tahminler doğrultusunda etkisini artıran bir özellik taşıyor. Kitap aslında yazarın kendisinin bu uzaylı istilasını yaşıyormuşçasına anlatımına sahne oluyor ve haliyle birinci ağızdan anlatılarak gerçekçilik sağlanıyor. Öyle ki, yaşadığı Londra şehrindeki kasabaların adları sürekli olarak geçirilerek, konumdan haberdar olan okurlar için ek bir yaşanmışlık hissi doğurtabiliyor. Fakat yerelden bihaber yabancı okurlar bunu takip etmekte zorlanabileceği gibi, bu konumlar arası yaşanan ve görece önemsiz görünen bölümler, asıl anlatıdan kopulduğu hissini verebilir. Ben, buradaki anlatının bir es niteliğinde olduğunu düşünüp gerçekçiliğe genel bir katkıda bulunduğunu düşünmekteyim. Zira istila dahi olsa bundan direkt olarak etkilenmeyenler için hayat devam ediyor, etkilenenlerin ise insani diğer duyguları ortaya çıkıyor. Her zaman merak ve gizem dolu anlatıya yer vermeyen, kendi akışında bir roman. İngilizce olarak da okudum ve aynı zevki alabildiğimi söyleyebilirim.
"Kokular gibi, Doğal taşlar da Aşktır :)
"Evvela 
Merve gönül kabemden koca bi Eyvallah. Bu kitabı gruba benim için yükleyerek, gerçekten bir incelik yaptı. Emeğine, nazikliğine sağlık. Artık böyle bir derdim olduğunda, gönül rahatlığıyla yine kendisinden yardım isteyeceğimi de bilsin isterim Doğal taşları öyle kasıntı bi üslupla değil de akıcı bir dille anlatıyor. Taşların parlaklığından rengine, gerçek olanın, sahteden nasıl ayırt edildiğine kadar her şeyi tane tane anlatıyor. Sahtesini ayırt etme konusunda tam bi rehber olmuş. Velhasıl demem o ki Güzel Mevlam'ın en güzel mücevherlerine gönül kabesini veren herkesin elinin altında, bulunması gereken bir rehber. Samimi, öğretici, sade ve gerçekten işe yarar.
Merve gönül kabemden koca bi Eyvallah. Bu kitabı gruba benim için yükleyerek, gerçekten bir incelik yaptı. Emeğine, nazikliğine sağlık. Artık böyle bir derdim olduğunda, gönül rahatlığıyla yine kendisinden yardım isteyeceğimi de bilsin isterim Doğal taşları öyle kasıntı bi üslupla değil de akıcı bir dille anlatıyor. Taşların parlaklığından rengine, gerçek olanın, sahteden nasıl ayırt edildiğine kadar her şeyi tane tane anlatıyor. Sahtesini ayırt etme konusunda tam bi rehber olmuş. Velhasıl demem o ki Güzel Mevlam'ın en güzel mücevherlerine gönül kabesini veren herkesin elinin altında, bulunması gereken bir rehber. Samimi, öğretici, sade ve gerçekten işe yarar.Değerli Taşlar ve Ayırt Edici Özellikleri El KitabıG. F. Herbert Smith · Dorlion Yayınları · 20242 okunma
Herbert George Wells ya da H. G. Wells ( 1866 - 1946)
Eser yayin tarihi: 1897
Görünmezlik” temasını ilk kez bilimsel bir çerçeveyle işleyen büyük eser kabul edilir.
Öncesinde masalsı anlatımlar olsa da Wells bunu biyoloji, optik ve fizikle ilişkilendirdi. Wells’in görünmezliği büyü ile değil, bilimsel mantıkla açıklaması okurları çok etkiledi. O dönem için “bilimsel deney → beklenmeyen sonuç → felaket” kurgusu son derece yenilikçiydi.
Bilimsel ilerlemenin karanlık yüzünü gösteren ilk distopik romanlardan biridir.
Eser, sadece “görünmez bir adamın macerası” değildir. Asıl soru şudur:
“Bir insan görünmez olursa, ahlaki sınırları nasıl değişir?”
Görünmezlik, karakterin içindeki kötülüğü açığa çıkarır.
Bu yönüyle roman hem psikolojik hem de felsefi bir derinlik taşır.
Reklam
Reklam