Aydınlanma felsefesinin başlıca kavramlarından biri de “ulusal benlik” bilinci, “ulus” ya da “millet” dediğimiz toplumsal birim kavramıdır. Bu anlayışın Türk toplumunda yerleşmesinde, tartışmasız, en büyük hizmeti Mustafa Kemal Atatürk yapmıştır.
Yakup Kadri Karaosmanoğlu (1983), Atatürk’ün ulusçuluk duygusunu şöyle tanımlar: “Sınırsız bir gurur, sınırsız bir onur...” Bence, bu niteleme “sınırsız bir kendine güven” duygusunu anlatmaktadır. Ancak “kendine-güven”in dayanağı, “salt bir nitelik” değil, bilimsel veriler olmalıdır. Bu tutumu, özellikle Avrupa karşısında böyledir.