Çevresiyle tam bir uyum sağlamış bir hayvan, kusursuz bir düzenektir. Alışkanlık ve içgüdü işe yaramaz hale gelmedikçe, doğa zekaya hiçbir zaman başvurmaz. Değişimin ve değişim gereksiniminin olmadığı yerde zekâ da olmaz. Ancak çok çeşitli gereksinimleri ve tehlikeleri gidermek zorunda kalan hayvanlar zekadan yararlanırlar.
…eksiksiz bir güvence içinde olmaları, onları yavaş yavaş yozlaşmaya, beden, güç ve zeka bakımından genel bir gerilemeye yöneltmişti.
Tā meni ayırdı devrān sevgü yārumdan menüm
İncidi gökde melāyik āh u zārumdan menüm
Ṣūretüñ gördüm nigārā vālih ü sevdā-yı men
Firḳatüñ dūr eyledi ṣabr u ḳarārumdan menüm
Ey perī-peyker seni andan berü kim görmişem
Ḥüsnüñ ayırdı ḳarār u iḫtiyārumdan menüm
Ḥasretem Ya‘ḳūb tek Yūsuf yüzine ey ṣabā
Tañruñ içün bir ḫaber algil nigārumdan menüm
Ey Ḫaṭāyī her tüğüñ titrer ḫazān yapraġı tek
Tā meni dūr etdi bu devrān bahārumdan menüm
Sayfa 422
Nihai korku, hafızayı genellikle merhametli bir şekilde felç eder.