Hüseyn

Görünməz ordular
Yukatan yarımadasındakı mayalar Ekpetz, Uzannkak və Sojakak adlı üç qəzəbli tanrının gecələr kənd-kənd gəzib insanları bu xəstəliyə yoluxdurduğunu düşünürdülər. Asteklər isə buna görə Tezcatlipoca və Xipetotec tanrılarını günahlandırır, ya da bütün bunların qara magiya ilə məşğul olan ağdərili insanların işi olduğunu düşünürdülər. Rahib və həkimlərlə söhbət edildi. 1520-ci ilin sentyabrında epidemiya Meksika vadisinə çatdı, oktyabr ayında isə Astek sivilizasiyasının 250 minlik əhalisi olan əfsanəvi paytaxtı Tenoçtitlanın darvazalarından içəri girdi. İki ay ərzində Astek imperatoru Kuitlahuak da daxil olmaqla əhalinin ən azı üçdə biri həlak oldu. İlk ispan gəmisinin sahilə yan aldığı 1520-ci ilin mart ayında Meksikada 22 milyon insan yaşayırdısa, dekabr ayında sadəcə 14 milyon insan sağ qala bilmişdi. Çiçək virusu hələ ilk zərbə idi. İspaniyalı ağalar yerliləri istismar edərək sərvət toplamaqla məşğulkən qrip, qızılca və digər yoluxucu xəstəliklər bir-birinin ardınca Meksikanı sarsıtdı. 1580-ci ildə əhalinin sayı 2 milyondan da az idi.
Sayfa 17 - Qanun Nəşriyyatı - 2022·Kitabı okuyor
Tarih ve Siyaset
Hangi tür kitapları seviyorsun? 🔎 Polisiye 💕 Romantik 🚀 Bilim Kurgu 🏰 Fantastik 📖 Klasik 🧠 Kişisel Gelişim 🏛️ Tarih 😱 Gerilim
Görünməz ordular
Qara ölüm tarixdə qeyri-adi, ya da ən dəhşətli yoluxucu xəstəlik deyildi. İlk avropalılar gəldikdən sonra Amerika, Avstraliya və Sakit okean adalarını daha betər epidemiyalar sarsıtdı. Xəstə olduqlarını bilməyən avropalı tədqiqatçılar və köçkünlər özləri ilə yoluxucu xəstəliklər gətirdilər; yerli əhalidə bu xəstəliklərə qarşı immunitet yox idi, buna görə də onların 90 faizi həlak oldu. 5 mart 1520-ci ildə kiçik bir ispan donanması Kubadan Meksikaya doğru yola çıxdı. Gəmilər 900 ispan əsgərini, onların atlarını, odlu silahlarını və bir neçə afrikalı qulu daşıyırdı. Qullardan biri - Fransisko de Egia isə öz üzərində daha ölümcül bir yük daşıyırdı, Fransisko bundan xəbərsiz olsa da, onun trilyonlarla hüceyrəsinin arasına bioloji bir bomba yerləşmişdi: çiçək virusu.
Sayfa 16 - Qanun Nəşriyyatı - 2022·Kitabı okuyor
Tarih ve Siyaset
Görünməz ordular
Xəstəlik siçanlar və birələrdən ibarət bir ordunun belində sürətlə bütün Asiya, Avropa və Şimali Afrikaya yayılaraq, iyirmi ildən qısa müddət ərzində Atlantik okeanının sahillərinədək gəlib çatdı. Avrasiyanın ümumi əhalisinin dörddə birindən çoxu həlak oldu. 75-200 milyon insan həyatını itirdi. İngiltərədə hər on nəfərdən dördü həlak olmuş, vəbadan əvvəl təxminən 3,2 milyon olan əhali 2,2 milyon nəfərə qədər azalmışdı. Florensiya şəhəri 100 min sakininin yarısını itirmişdi.
Sayfa 15 - Qanun Nəşriyyatı - 2022·Kitabı okuyor
Tarih ve Siyaset
Görünməz ordular
"Qara ölüm" adlanan məşhur epidemiya 1330-cu illərdə Şərqi Asiya, ya da Orta Asiyanın bir bölgəsində ortaya çıxmışdı. Bu fəlakətə Yersinia pestis adlı bir bakteriyanı daşıyan və dişləmə yolu ilə bu bakteriyanı insanlara yoluxduran birələr səbəb olmuşdu.
Sayfa 14 - Qanun Nəşriyyatı - 2022·Kitabı okuyor
Tarih ve Siyaset
Bioloji yoxsulluq həddi
Beverli-Hillsin zəngin insanları salat və kinoalı tofu ilə qidalandığı halda, kasıb məhəllələrdə və gettolarda yaşayan yoxsullar hazır keks, cips, hamburger və pizza yeyirlər. 2014-cü ilin statistikasına görə artıq çəkidən əziyyət çəkən 2,1 milyard insana qarşı pis qidalanan insanların sayı 850 milyondur. 2030-cu ilə qədar bəşəriyyətin yarısının artıq çəkiyə sahib olacağı gözlənilir. 2010-cu ildə aclıq və pis qidalanma təxminən 1 milyon insanın həyatına son qoyarkən, məlumatlara görə, təkcə piylənmə (obesite) üzündən 3 milyon insan həlak olub.
Sayfa 14 - Qanun Nəşriyyatı - 2022·Kitabı okuyor
Tarih ve Siyaset