1950 kuşağının önde gelen öykücülerinden Ferit Edgü, içinde yaşadığı çağın değişen insan algısını yansıttığı hikayelerinde, yalnızlık, yabancılaşma, bunaltı gibi varoluşçu felsefenin yansıması olan izleklere yer verir. Ferit Edgü’nün 1959’da yayımlanan Kaçkınlar adlı kitabında yer alan birbirleriyle bağlantılı hikayelerde şiddet teması merkeze alınarak yapılan araştırma aracılığıyla, dönemin değişen edebiyat anlayışını ve insan algısını görmek mümkün olacaktır. Ferit Edgü’nün Kaçkınlar adlı kitabında yer alan öykülerde şiddet, toplum içinde görülmemenin, duyulmamanın ve anlaşılmamanın sonucu olarak ortaya çıkar ve kişilerin yalnızlık, yabancılaşma ve bunaltı gibi duygularının dışavurum aracı olarak kullanılır. Varoluşsal kaygıların egemen olduğu, zorluklarla sürdürdükleri, yaşamaya değer bulmadıkları hayatlarını, başkalarının gözleriyle değerlendiren hikâye kişileri, içine düştükleri çıkmazda şiddete başvururlar. Kaçkınlar’da şiddet, insandan insana, insandan hayvana ve insandan nesnelere yönelik şiddet olmak üzere çeşitli biçimlerde görünür kılınır. Fiziksel şiddet, hem hikaye kişileri tarafından uygulanan hem de onların maruz kaldığı bir şiddet türü olarak, insanoğlunun yıkıcı ve yok edici yüzünü temsil eder. Psikolojik şiddet ise hem içeriden kişilerin kendilerine uyguladığı duygusal şiddet hem de dışarıdan diğer insanlar tarafından hikâye kişisine uygulanan baskılar aracılığıyla görünür kılınır. Çalışmada incelenen hikayeler aracılığıyla şiddetin görünür ve görünmez yüzleriyle insanların hayatını kuşattığı ve giderek artan yıkıcılığıyla onların hayatında çıkmaza sebep olduğu üzerinde durulmuştur.
Adıyla müsemma bir kitap. ;)
Puan vermedi·280 syf.·
2025 6. kitabı
Başaralı bir seri ilk kitabı istediğim heyecanı karşılamasada iki ve üçüncü kitap bir solukta okuduğum kitaplar oldu bırakırken nezaman başına oturcam dıe sabırsızlandım resmen. Tavsşye edilir kesnlikle
Her çiçeğin bir mevsimi, her kitabın bir zamanı vardır. Haziranın tadını yeni hikâyelerle çıkarın.
Ferit Edgü'nün yarım yüzyıl boyunca yazdığı 9 öykü kitabını içeren, hemen hemen yazarın bir yaşamını yansıtan 181 öykünün yer aldığı 824 sayfalık devasa bir başyapıt.
Bir anda 9 kitabini birden okumak bana ağır gelse de, yazarın kalemini sevdiğim için artık doydum diyebilirim.
Ciltli kitapları seviyor olsam da ayrı ayrı alınıp kitapları okunsa daha pratik olabilir okuması, ama maalesef hala bazi kitaplarının baskısı tükenmiş.
Bu ciltte yer alan kitaplar:
DO SESİ
İŞTE DENİZ, MARİA
DOĞU ÖYKÜLERİ
ÇIĞLIK
BIR GEMİDE
AV
DEVAM
BOZGUN
KAÇKINLAR.
Kitabi ilk elime aldığımda, neden ismi LEŞ diye merak etmiştim. Onu da giriş bölümünde yazar şöyle belirtmiş:
1958 yılındaki en eski öykülerinden birinin adı olan "Leş" ismini vermiş. Yıllar önce "Bir Gemide" adlı kitabı ile Sait Faik Ödülünü aldığı sıralarda telefonu çalmış bir akşam: "Beni tanımazsınız, önemi de yok, bir zamanlar leş adlı bir öykünüzü okumuştum, merak ediyorum hala arada bir de olsa, teknenize gelip yapıştığı oluyor mu?" diye sorunca yazar donup kalmış; sonra "hayır, kurtuldum ondan" diye cevap verince; "işte buna memnun oldum" demiş karşıdaki ses ve mutluluklar dileyerek kapamış telefonu.
İşte bu nedenle, Baudelaire' in bir şiirinden ödünç aldığı başlığı seçmiş bu kitaba..
Yazar bu kitabına "kitaplarımın kitabı", benim yazma serüvenlerimin bir ürünü diye de ekliyor.
Gerçekten muazzam bir kitaptı. Minimalist bir anlatım dilini benimseyen yazarın, az kelimeyle çok derin şeyler anlatabilmesi beni etkilediğinden beri birçok kitabını okudum. Bu kitapla da babasının kör olduğunu öğrendim, babasını anlatan birçok öyküsü de vardı. Aralarında öylesine bir yaşantısını yazıp bunu neden yazmış, ne demek istemiş dediğim de oldu. Ama hiç sıkmadı. En çok da; Do Sesi, İste Deniz Maria, Bir Gemide ve Devam kitaplarını sevdim
Bir Yazarın (şairin ardından)....!!!
Gittiler, birer birer,
Bir dağın arkasına, sessizliğe,
Adımları kalmadı geride,
Ama izleri kaldı yüreğimizde.
Gittiler, uzaklara,
Bir türkü gibi yankılanan,
Her bir sözü birer anı,
Her bir hatıra bir çığlık, bir soluk.
Gittiler, belki de göğe yükselip,
Bulutlarda iz bırakarak,
Ve fakat anıları, bizimle kaldı.
Artık yoklar,
Ama sesleri, sözcüklerin kısıldığı yerde
Şarkıları ise sonsuzlukta bir yankı olarak,
Bize eşlik edecek...
cemo
Ferit Edgü, çağdaş Türk edebiyatının önemli isimlerinden biridir. 24 Şubat 1936'da İstanbul'da doğan Edgü, hem edebi hem de sanatsal alanda geniş bir yelpazede eserler vermiştir. Edebiyat kariyerine öyküyle başlayan yazar, roman, deneme ve şiir türlerinde de eserler üretmiştir. 1. "O" adlı romanı; Ferit Edgü'nün en bilinen romanlarından biridir. Minimalist bir anlatımla kaleme alınan bu eser, savaş ve insan ilişkileri üzerine derin düşünceler içerir. Roman, Edgü'nün özgün dil ve üslubunu yansıtır.
Oğuz Atay: Edgü'nün "O" adlı romanı için, "Bir devrimi, bir savaşı ve bir aşkı bu kadar az kelimeyle bu kadar derin anlatmak, Ferit Edgü'nün ustalığını gösterir" demiştir. Atay, Edgü'nün minimalist üslubunu ve derin anlatımını takdir etmiştir.
2. Hakkâri'de Bir Mevsim**: Bu roman ise Hakkâri'de öğretmenlik yapan bir kişinin gözünden bölgenin zorlu yaşam koşullarını ve insanlarını anlatır. Eser, aynı adla sinemaya da uyarlanmış ve geniş kitlelerce tanınmıştır.
Orhan Pamuk, Edgü'nün "Hakkâri'de Bir Mevsim" adlı romanı için, "Bu kitap, bir öğretmenin gözünden Doğu'nun zorlu yaşam koşullarını ve insanlarını etkileyici bir şekilde yansıtıyor. Ferit Edgü, Türk edebiyatının önemli bir sesidir" şeklinde görüş belirtmiştir.
Edgü'nün ardından,
cemo
Ferit Edgü, çağdaş Türk edebiyatının önemli isimlerinden biridir. 24 Şubat 1936'da İstanbul'da doğan Edgü, hem edebi hem de sanatsal alanda geniş bir yelpazede eserler vermiştir. Edebiyat kariyerine öyküyle başlayan yazar, roman, deneme ve şiir türlerinde de eserler üretmiştir. 1. "O" adlı romanı; Ferit Edgü'nün en bilinen romanlarından biridir. Minimalist bir anlatımla kaleme alınan bu eser, savaş ve insan ilişkileri üzerine derin düşünceler içerir. Roman, Edgü'nün özgün dil ve üslubunu yansıtır.
Oğuz Atay: Edgü'nün "O" adlı romanı için, "Bir devrimi, bir savaşı ve bir aşkı bu kadar az kelimeyle bu kadar derin anlatmak, Ferit Edgü'nün ustalığını gösterir" demiştir. Atay, Edgü'nün minimalist üslubunu ve derin anlatımını takdir etmiştir.
2. Hakkâri'de Bir Mevsim**: Bu roman ise Hakkâri'de öğretmenlik yapan bir kişinin gözünden bölgenin zorlu yaşam koşullarını ve insanlarını anlatır. Eser, aynı adla sinemaya da uyarlanmış ve geniş kitlelerce tanınmıştır.
Orhan Pamuk, Edgü'nün "Hakkâri'de Bir Mevsim" adlı romanı için, "Bu kitap, bir öğretmenin gözünden Doğu'nun zorlu yaşam koşullarını ve insanlarını etkileyici bir şekilde yansıtıyor. Ferit Edgü, Türk edebiyatının önemli bir sesidir" şeklinde görüş belirtmiştir.
Edgü'nün ardından,Atay BenizliÖykü
Ödüllere, yarışmalara ve onların söz temsili, düzenli sel baskınlarıyla çeri çöpü önümüze getirişine pek aldırış etmem ama kimi zaman o çerin çöpün arasından hiç de üvez sesli olmayan öyle gür sesli öyküler çıkıyor ki, kaybolmuş kentin eskicisi gibi kendimi bir anda sevinir buluyorum. İşte Barış Özarıkça'nın Hay'ı da öyle gür ve tok bir ses. Handiyse altmış yıldır kendi yazı hususiyetiyle eserler üretmiş, kıyıda köşede yaşamayı tercih etmiş, anlaşılamamanın huzurunu ve huzursuzluğunu yaşamış bir yazar. Atay benizli, avangard, sürreal ögeli, postmodern diyebiliriz.
İlk romanı Ters Adam 1986' da, Sera'da Aşk 1991'de, Seks Aşkı Öper 1992'de ve uzun bir aradan sonra da Gülnuş, Kaçkınlar Kahvehanesi ve Rüya Galerisi'ni matbu dolaşıma sokmuş. Bu eserlerine henüz sahip olmadığımdan, kendileri hakkında pek yorum üretemeyeceğim ama okuduğum ilk kitabı Hay'dan mütevellit şu kısa detaylarla ilgilendiğimi söyleyebilirim:
Türkçeyi çok güzel kullanıyor, öykülerinde öteki olmağa durmuş karakterleri hem modern yaşamın getirdikleri nezdinde hem de kendi içsel buhranları vesilesiyle konuşturup okuyucuyu felsefi çıkarımlar yapmağa zorluyor. Kimi karakterlerdeki duygu kırılımları yer yer sürreal ögelerle beslenip, söz konusu karakterlerin içedönük aydınlanmalariyle öyküleri daha da giriftleştiriyor ve öykü içinde öykü kuruyor. Özarıkça, demem o ki öykülerinde kendi düşsel ya da yarı düşsel anti-kahramanlarını yaşam döngüsünün içine sokup onları yaşamasız ya da çok yaşamış kılıyor. Oldukça avangard, öykü öncüllerine bakarak öykü konusunun kimi öykülerde nereye evrileceğini kestiremiyorsunuz. Bu da okuma güdüsünü hep güncel tutuyor.
Hani derler ya: " Anlat desen, anlatamam"
Okunması gerekiyor. Öyle güzel işlengi.
Başlamadan önce, yazar ve külliyatı hakkında daha çok bilgi sahibi
Kendi boşluğuna hapsolmuş; düzene,kendine ve zihnine uyum sağlayamayan birinin hikayesi. Ferit Edgü’nün bu kitabı, diğer okuduğum kitaplarından oldukça farklı şekilde tesir ediyor. Bunalım ve hiçliğin işleyişi çok net, hiçbir söz oyununa başvurma gereksinimi duyulmamış.
