Tanrım, Tanrım, kimin performansını izliyorum ben? Kaç kişiyim ben? Ben kimim? Kendimle kendim arasındaki bu boşluk nedir?
.
Her ne kadar kendimi 90'ların sonlarında, 2000'lerin başında sokaklarda koşarken, oyun oynarken, bisiklet sürerken hatırlasam da 92'liyim; yani tam anlamıyla 90'lar
Şaheser. Gerçek mânâda gerçek bir şaheser olan bu kitap, okurken gerek İvan İliç'in masadaki sarhoş hallerinden utanıyor, gerekse Pseldonimov'un aynı gece içerisinde ki çaresizliğini
Juan Rulfo, birkaç yüz sayfaya; ölüm, yalnızlık, suçluluk, iktidar ve hafızayı öyle yoğun bir şekilde sığdırmış ki kitap bittiğinde insan kendini bir rüyanın içinden çıkmış gibi hissediyor.
Romanın en etkileyici yanı, gerçekle hayalin, yaşamla ölümün arasındaki çizgiyi bilinçli olarak silmesi. Comala kasabasında dolaşırken kimin canlı, kimin ölü olduğunu anlamaya çalışmıyorsunuz artık; çünkü Rulfo’nun anlatmak istediği şey tam olarak bu belirsizlik. Geçmişin yükü, insanların ruhlarında yaşamaya devam ediyor ve kasaba adeta anılarla lanetlenmiş bir mezarlığa dönüşüyor.
Pedro Páramo karakteri ise yalnızca bir adam değil; gücün, korkunun ve çürümenin sembolü gibi. Onun etrafında şekillenen hayatlar, aslında baskının insan ruhunu nasıl tükettiğini gösteriyor. Ama bana göre romanın asıl gücü olaylardan çok atmosferinde saklı. Sayfalar boyunca kuru bir rüzgâr, boğucu bir sessizlik ve tarifsiz bir hüzün hissediliyor. Yazar, okuru yalnızca bir hikayenin içine değil, karakterlerin kırılmış hafızalarına ve yarım kalmış hayatlarına sürüklüyor. Her bölüm, geçmişten gelen bir fısıltı gibi ilerliyor.
Pedro Páramo bana, edebiyatın bazen olay anlatmaktan çok bir ruh hâli yaratmak olduğunu hissettirdi. Bu kitabı okurken her şeyin açıkça söylenmesine gerek olmadığını, sessizliğin ve eksik bırakılan boşlukların da güçlü bir anlatım biçimi olabileceğini fark ettim. Aynı zamanda geçmişin insanlar ve toplumlar üzerindeki etkisinin kolayca silinmediğini; unutulduğu sanılan acıların bile yaşamaya devam ettiğini düşündürdü. Bence bu roman tam da bu yüzden okunmalı.
Keyifli okumalar.
Kimin daha çok inat ve sebat göstereceğini, kararlarında daha çok direneceğini anlamak üzere, bir erkeğe karşı çıkan bir kadın, her şey yapar, her şey.
