Puan
7.310 üzerinden
Puan vermedi·318 syf.·
2024 1. kitabı
Dava
Kişinin hangi sebepten suçlu görüldüğünü bilmediği bir davada , kendini nasıl ve hangi mahkemede savunabileceğini bilmeden yaşadığı tutukluluk süreci.
Bir dava hep vardır ve hep var olacaktır.
Hakikat-sonrası çağında yaşayan bizler için Kafka'nın Dava'sı, mutlak bir zihin ateşleyici olma görevini yerine getiren oldukça ilgi çekici bir fikir boşalması. Baş karakterimiz Joseph K.'nın davası; bireyselin yerini toplumsala bıraktığı, tektipleşme ve dişlinin çarklarına çomak sokmama erdeminin kutsandığı bir alt evrenden filizlenen bir dava aslında. Joseph K. denetimli serbestliği içinde varoluşsal bir labirente kıstırılıyor ve bize Sartre'dan yükselecek o sesin ilk titreşimlerini veriyor kelimeleriyle. Cehennem sahiden de başkaları mıdır?
Dava; sistemin kokuşmuşluğuna, varoluşun absürdlüğüne, insansızlaştırılmış dünyaya, köşeye sıkıştırılmış özneye dair çaresiz bir çığlık. Tamamı mantık dışı bir dava ve sistemin tüm üyelerinin ruhlarına dikte edilmiş rasyonalizasyon çabaları. Kalabalığa karışmanın kaçınılmazlığı, her bölümde daha da yükselen hayal kırıklığı.
Özelliksizliğin temsili bir birey ve onu yanlışlıkla suçlayan bir sistemi anlatıyor Dava. Yargılanmakla (veya yargılanmamakla) Pandora'nın kutusu gibi açılan Joseph K.' nın da derinlerine işlemiş sonsuz bir rasyonalizasyonu gösteriyor okuruna. Yarım kalmış bölümleriyle, üstü çizilen satırları ile Kafka'nın bizlere sunmakta gönülsüz olduğu sorgulayıcı dehası ile Dava, tekrar okumaları ve ayrıntılı analizleri hak eden bir dönüştürücü eser. Ya da gerçekliğin kalbine saplanmış ve orada öylece duran bir kör bıçak.
"Ah Franz kafka! Benim hüzünlü kekim.."1000Kitap
1883 senesi yazında, sıcağın kasıp kavurduğu bir yaz gününde buz gibi biri olarak doğuyorsunuz. Prag'da Almanca konuşan bir Yahudi ailenin, 6 çocuğundan en büyüğüsünüz. İki küçük kardeşiniz bebeklik döneminde ölüyor. İkinci Dünya Savaşı'ndan birkaç yıl önce hayatınızı kaybediyorsunuz. Ardından üç küçük kız kardeşi toplama kamplarında ölüyor. Sürekli hikayeye ilgi duyuyorsunuz ve en sevdiğiniz yazar Fransız romancı Gustave Flaubert.
Tıpkı Tolstoy ve Dostoyevski'de olduğu gibi, tip itibariyle çelimsiz ve çirkin birisiniz, bir Maksim Gorki değilsiniz mesela. Babanızla ilişkiniz oldukça karışık. Mutsuz ev yaşantısına rağmen 31 yaşına kadar ebeveynlerinizle yaşamaya devam ediyorsunuz. 36 yaşınızdayken ilişkinize ilişkin duygularınızı açıklığa kavuşturmaya ve kişiliğinizi ileri sürmeye çalışan babanıza 100'den fazla sayfalık uzun bir mektup yazıyorsunuz. Romantik hayatınız ünlü olmasına rağmen, güvensizlikleriniz, nevrozlarınız, ve samimiyet korkunuz insanlarla ilişkilerinizi üstlenmesini zorlaştırıyor. Hiç evlenmediniz fakat hayatınızda üç farklı kadın (Felice, Dora, Milena) oldu. Hatta birisiyle (Felice) 2 kez nişanlandınız ama olmadı. Ardından evli bir kadına aşık oldunuz. (Milena) İki yıl mektuplaştınız ardınan Polonyalı birisiyle nişanlandınız.(Dora) Onunla ciddisiniz. Hatta Filistin'de bir restoran açıp oranın başgarsonu olmayı, nişanlınızın da aşçı olmasını planlıyorsunuz lakin hastalığınız buna izin vermiyor. Yaşadığınız dönemde araf'ta kalmış birisiniz. Almanca konuştuğunuz için Çekler; Yahudi olduğunuz için Almanlar sizden pek haz etmiyor. Haliyle yaşadığınız dönemde yalnızlığa mahkum olmanızın temelinde bu da etkili oluyor. Tüberküloza yakalanıp ölümünüzün yaklaştığı sırada arkadaşınızı (Max Brod) yayınlanmamış tüm edebi eserlerini yakmaya çağırıyorsunuz:
"Sevgili
9/10
2025 21. kitabı
Okurken içimin karardığı, boğazımın sıkıldığı, karanlıkta nereye gittiğini bilmediğin bir hissiyatın üzerime çöktüğü bir eserdi. Sıkılıyorsun ama okumak ve olayları öğrenmek de istiyorsun. Aslında neden bu kadar etkileyici olduğunun cevabını içinde yaşadığımız ortamda buldum. Malesef kitaptaki hikaye ama biz gerçeğini yaşıyoruz... :(
FRANZ KAFKA-DAVAEdebiyat
Distopik bir eser olan Dava, Kafka'nın ölümünden sonra 1925 yılında yakın arkadaşı tarafından yayımlanmıştır. Kitap genel bir olay çerçevesinde dönmemiş, fazla sürükleyici de değil; okurken sıkılanların da olacağını düşünüyorum. Zaten dava, ortada hiç bir olayın olmaması diyebiliriz.
Ana karakterimiz Josef K, bir sabah uyandığında tutuklandığını ama normal yaşamına devam edebileceğini öğrenir. Hatırlarsanız Dönüşümde de Gregor Samsa uykusundan böcek olarak uyanmıştı ve hayatına normal bir şekilde devam edememişti. Josef K'da doğal olarak suçsuz bir şekilde tutuklanmasının üzerine gitmiş ve daha çok hukuk sisteminin çıkmazına sürüklenmiştir. Yargılanmayan, üst mahkemeyle ve yargıçla tanışamayan kimsenin bir şey bilmediği, kimsenin kimseyi tanımadığı ve davasının nasıl ilerlediğini hukukla ilişkisi olmayan insanlardan öğrendiği absürt bir sistemi ele almıştır Kafka.
Kitabın büyüsü ne diye sorarsanız, herkesin farklı anlam çıkarabileceği bir eser. Kimileri burdaki mahkemeyi totatileter rejimlere atfederken, dinsel otoriteye benzetenler de olmuştur. Kitap şu soruyu da gündeme taşıyıp, tartışmaya açmaktadır: Ne kadar özgürüz?
Distopya dediğime bakmayın; anlatılan günümüz dünyasına çok uzak değildir. Güçlü olanın yargılanmaktan muaf olduğu, zayıf olanın ise elinden bir şey alınmak istenildiği vakit(canı dahil) çok ucuz bahaneler üretilebilen bir dünyada yaşıyoruz. Kitapta da hukuk yoluyla erişimin mümkün olmadığı mahkemeye; ilişkiler kurarak, rüşvet vererek davanız hakkında bir şeyler elde edebiliyorsunuz.
Şu alıntıyla inceleme yazımı sonlandırmak istiyorum:
Bütün hayvanlar eşittir; ama bazıları diğerlerinden daha eşittir.(Hayvan Çiftliği, George Orwell) Daha adil bir dünyanın olması dileğiyle...