Esaretten Vaftize
Leyla Coşan
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 21 dk.
Sayfa Sayısı:
224
Basım Tarihi:
Kasım 2018
Yayınevi:
Yeditepe Yayınevi
ISBN:
9786052070611
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Yorumlar ve İncelemeler
‘Ganimet Türkler’ (Beutetürken)·224 syf.·Tarih
10/10
2021 42. kitabı
"BeuteTürken" bu kavramı sanırım bundan on yıl önce TRT'de yayınlanan "Almanya'da Türk İzleri" belgeselinde öğrendim. 1683 yılındaki II. Viyana bozgunu ve ardından Osmanlı Devleti’nin Balkanlara doğru ricatı ile Avusturya ve Almanya içlerinde kalan esir Türkleri tam da o zaman öğrendim. On yıldır Almanya, Rusya, İran ve Çin içinde eriyerek kimliklerini kaybetmiş Türklerin trajik hikayelerini okuyorum ama en çok kalbime dokunanlardan biri "BeuteTürken" denen Almanlara esir düşen Türkler. Naziler iktidara geldiklerinde kişilerin soylarına dair kilise kayıtlarını incelemeye başladılar, güvenilmez buldukları Yahudileri bu şekilde deşifre etmek akıllıcaydı fakat öngöremedikleri bazı bilgilerle de karşılaştılar. Mesela ataları Türkken vaftiz edilmiş soyu günümüzde de devam eden bazı Almanlar, Avusturyalılar vardı. Mesela günümüzün en etkili Alman müverrihlerinden Götz Haydar Aly'nin soyu Christian Friedrich Aly adında vaftiz edilmiş bir Türktü. İsmi Yusuf olan bir Türk çocuğu Mittelfranken'de esirken Hristiyanlaştırılmış ve Protestan papazı olmuştu, bir başka esir Türk kızı Christian Moritz Grimm adlı bir papazla evlendirilmişti. Krala Sadakati ile nam salan Mehmet von Königstreu, Goethe'nin Türk akrabası olarak bilinen Sadok Seli Soltan arşivlerden fışkırmaya başladı. Bunların Kilise kayıtlarından okunabilmesi bir anda 400 yıl gerisine hatta daha da ilerisine götürdü bmevcut ilgileri. Haçlı sefeleri ile başlayıp 1683’te Viyana, 1685’te Neuhausel, 1686’da Ofen, 1687’de Mohaç, 1688’de Belgrad, 1691’de Salankamen ve 1697’deki Zenta savaşlarına kadar birçok Türk kızı, Türk oğlu esir alınarak Güney Almanya’ya getirilmişti. Eser onların, o esirlerin Almanya'daki izlerini araştırıyor. Bu eser alanında müthiş desem sizleri yanıltmış olmam sanıyorum zira Rusya'daki
Esaretten VaftizeTarih
Leyla Coşan ve Stephan Theilig tarafından ortaklaşa yazılan 'Esaretten Vaftize' adlı kitap, 16. ve 17. yüzyıllarda Almanya'da bulunan Türk savaş esirlerini anlatıyor. Kıyıda, köşede kalmış bir konu olmakla beraber tarihe meraklı olanların ilgisini çekebilecek niteliktedir. 1960 sonrası işçi olarak gidenlerin çok çok öncesinde 16. ve 17. yüzyıllarda Almanya'da esir olarak tutulmuş ve unutulmuş kişilerin izlerini takip ediliyor.
Savaşta esir alınan Türklerin yaşamına değinilirken esas unsur olarak vaftiz edilmeleri hakkında ayrıntılı bilgi veriliyor. Daha kitabın başlarında okuyucuyu şaşırtmayı sağlayacak ilginç bilgiler yer alıyor. Örneğin, 1930'lu yıllarda o zamanki Nazi yönetimi tarafından 'Almanya'ya esir düşen, vaftiz edilen, evlenen ve çocuk sahibi olan Türkler ve Türklerin soylarının devamı (s.14)' konusunda bir çalışma yaptırdığını da öğreniyoruz. Yapılan bu çalışmada 1938 yılında yayımlanmış.
Esir tutulan Türklerin, Hıristiyanlaştırılması için en önemli unsur da vaftizdir. Bir Hıristiyanın vaftiz olmasının dışında özellikle bir yabancı (Burada Türk ve Müslüman) kişinin vaftiz olma aşamaları hakkında bilgi verildikten sonra diğer önemli unsur da dil ögesidir. Vaftiz zamanında edilecek dualar ve teyit etmek ezbere dayalı olması gerekiyor. Buradan da dilin, din kadar önemli bir gösterge olduğu ortaya çıkabiliyor. Vaftiz olayı sadece suyun içine girmek olmadığı dilin de sorulan soruları anlayıp onaylamasını içerdiği anlaşılıyor.
Din değiştirdiğini kabul edenler olduğu gibi etmeyenler de bulunuyor. Çocuk, yetişkin kadın ve erkek bazı savaş esirleri hakkında vaftiz kayıtlarının okunmasıyla ortaya çıkan bir durum gösteriliyor.
Büyük Alman edebiyatçı Goethe Türk kökenli mi? Esir alınan Türkler fidye karşılığında serbest bırakılıyor muydu? Fidye vermeyenlere ne
Esaretten Vaftize1000Kitap
“Esaretten Vaftize” yalnızca bir tarih anlatısı değil; kimliğin, inancın ve aidiyetin sınırlarında yürüyen insanların sessiz hikâyesidir.
Bu kitapta, savaşların, sürgünlerin ve imparatorlukların gölgesinde kalmış hayatlara yakından bakıyoruz. İsimleri çoğu zaman arşivlerde solmuş, mezar taşlarında silinmiş, hatıraları ise rüzgârda savrulmuş insanların izlerini sürüyoruz. Esaretten vaftize uzanan bu yolculuk, tek bir dönüşümü değil; kırılmaları, direnişleri, kabulleri ve kayıpları da içinde barındırıyor.
Okurken yalnızca geçmişi değil, insanın zor zamanlarda verdiği kararların ağırlığını da hissedeceksiniz. İnanç değiştirmek, yeni bir isim almak, başka bir diyara tutunmak… Bunların hiçbiri basit tercihler değildir. Bu kitap, bu tercihlerin arkasındaki insanı görmeye davet ediyor.
Eğer geçmişin sessiz tanıklarına kulak vermeye hazırsanız,
“Esaretten Vaftize” sizi bekliyor.
Reklam
Yazar Hakkında
Leyla CoşanYazar · 3 kitap
1971 yılında Almanya’da doğdu. 1989-1993 yıllan arasında Marmara Üniversitesi Alman Dili Eğitimi Anabilim Dalı’nda Lisans eğitimi gördü. 1993 yılında Alman Dili ve Edebiyatı Bölümü’nde araştırma görevlisi olarak göreve başladı. 1996 yılında yüksek lisansını, 2000 yılında ise doktorasını tamamladı. 2010 yılında doçent olan Coşan halen Marmara Üniversitesi’nde öğretim üyesi olarak görev yapmaktadır.
