Puan
8.210 üzerinden
Bizim millet asla hissetmez şeytanı Ensesinde olsa bile nefesi·488 syf.·
6/10
2025 18. kitabı
Goethe'nin yazması uzun yıllar alan şaheseri Faust. Bana sorarsanız Genç Werther'in Acıları daha güzel ama neyse. Faust uzun zamandır listemde idi. Doktor Faustus karakterini birçok yazar konu olarak ele almış. Farklı yorumlamalar mevcut. Bu kitapta açıkçası ben umduğumu bulamadım. İlk kısım görece güzeldi. Doktor Faust, şeytan- Mephistopheles ile tanışır ve anlaşma yapılır. Dünyada aşkı, hazzı, bilgiyi, kudreti, hükmetmeyi, eğlenceyi tadacaktır. Ancak öldüğünde cehenneme gidecektir. Anlaşmaya bakın huh!
İlk kısımdaki Marguerite ile hazin hikayeyi okumanızı isterim. Umarım bir gün denk gelir de tiyatrosunu da izlerim. İkinci kısım ise Truva Savaşı etrafında gelişen olaylar ve mitolojik kahramanlarla inanılmaz hızlı, dağınık, kafa karıştırıcı... İlyada, Aeneas, Ullysses ya da mitoloji okumuş iseniz Helena, Achilleus, Hektor, Menelaos, Paris gibi kahramanlara aşinasınızdır. Ancak Faust'u bu hikayenin merkezine koymuş Goethe. Değişik bir bakış açısı oldu. Sevdim.
Edebiyat tarihinde ayrı bir yeri olan bu hikayeyi okumanızı isterim ama tavsiye de etmek içimden gelmiyor.
Goethe, Faust'un konusunu çok eski bir öyküden almıştır. Şeytanla bahse giren insanoğlu teması önceki yüzyıllarda da birçok öyküye ve oyuna konu olmuştur. Goethe'den önce birçok yazar tarafından defalarca işlenmiş bir konu olan Faust, daha önce de usta bir İngiliz yazarı olan Christopher Marlowe (1564-1593) tarafından Doktor Faustus adıyla işlenmiştir. Aynı konudan hareket etmelerine karşın iki oyunun olay örgüsü çok farklı biçimde gelişir ve sonuçlanır. Marlowe, Faust'u şeytanla girdiği anlaşmayı kaybeden biri olarak ele almıştır. Oysa Goethe Faust karakterini Şeytan Mefistofeles'e yenilmeyen bir insan olarak incelemiştir. Goethe, Faust'unda evrensel bir insan tragedyası ortaya koymuştur.
Goethe'nin Faust I eseri bir oyun şeklinde görülmekle beraber çok derin ve karmaşık içeriği dolayısıyla genellikle okumak için hazırlandığı ve sahnelenme istenmediği kabul edilebilir[1] Buna rağmen, Goethe'nin Faust'u içeriğinin çok zengin felsefi derinliği nedeniyle pek çok farklı yorumla yüzlerce kez yeniden incelenmiş, dünyanın birçok ülkelerinde çok farklı yorumlarla sahnelenmiştir.
Faust'un ilk bölümü ya da Faust I olarak bilinen “Faust. Eine Tragödie”, Johann Wolfgang von Goethe'nin 1808 yılında yayımladığı bir trajedisidir. Alman Edebiyatı ve Faust geleneğinin en önemli ve çok alıntılamalı eserlerinden biridir. Drama, birçok kez tarihi Doktor Faustus hikâyelerini oluşturan diğer yazarlar tarafından ele alınmakta ve bu hikâyeleri, insanlığın temsili konusunda Faust II' de genişletmektedir. 
Johann Wolfgang Von Goethe
Johann Wolfgang Von GoetheReklam
FaustBercesteden
Puan vermedi·488 syf.·
2026 45. kitabı
Eyvah! Eyvah!
Yıktın geçtin
Güzel dünyayı
Demir yumrukla,**
Dağılıyor, çöküyor işte!
Johann Wolfgang Von Goethe bir bilginin hikayesiyle beraber 
Faust ’la insanın içindeki taşkınlığa dokunuyor. Faust bilgiyle yükseldikçe huzura değil, boşluğa yaklaşıyor. Goethe kuru bir bilgelik kurmuyor insanın kendini aşmak isterken kendi sınırını da zorlayışını gösteriyor.
Kitabı hakikati arayan ve elindeki hiçbir bilgiyle yetinemeyen bir kişinin arayışı etrafında gelişiyor. Faust yalnız bilmek istemiyor, hayatın ta içerisindeki sırrı görmek istiyor, bu yüzden kitapların, odaların ve hazır cevapların dışına çıkmak istiyor. Okurken de bir maceradan önce büyük bir huzursuzluğun içine sokuyor.
Faust bir yerde anlamın dağıldığını hissediyor ama sonra bununla yetinmeyip sınırı zorluyor, daha fazlasını istiyor yıkımı da biraz burada başlıyor. Çünkü insan her şeyi istemeye başlayınca elindekinin anlamı silikleşmeye başlıyor. Faust’u karanlık damarı daha çok insanın kendi sınırını tanımayınca nasıl savrulduğunu gösteriyor. İnsan ararken büyüyor ama aynı arayışta tehlikeli biçimde taşabiliyor.
Faust kolay okunacak bir kitap değil çünkü içinde çok fazla karakter var. Faust, Mephistopheles, Gretchen (Margarete), Wagner, Marta ve Valentin gibi karakterler yalnızca olayları ilerletmiyor, aynı zamanda insanın farklı yönlerini de görünür kılıyor. Ama eser buna rağmen insana çok şey düşündürüyor. Özellikle bilgi, anlam, boşluk, taşkınlık ve sınır meselesi üstüne kafa yoran herkesin okuyabileceği güçlü bir eser. İçinde felsefi bir gerilim ve insan ruhuna dair sert bir dürüstlük bulunuyor. Ben bu kitabı insanın yalnız ne bildiğini değil, neden yetinmediğini de düşündürdüğü için okunması gerektiğini düşünüyorum.
Herkese keyifli okumalar.
**Faust kelimesi Almanca’da demir yumruk anlamına gelir(ç.n)
Johann Wolfgang Von Goethe bir bilginin hikayesiyle beraber Faust ’la insanın içindeki taşkınlığa dokunuyor. Faust bilgiyle yükseldikçe huzura değil, boşluğa yaklaşıyor. Goethe kuru bir bilgelik kurmuyor insanın kendini aşmak isterken kendi sınırını da zorlayışını gösteriyor.
Kitabı hakikati arayan ve elindeki hiçbir bilgiyle yetinemeyen bir kişinin arayışı etrafında gelişiyor. Faust yalnız bilmek istemiyor, hayatın ta içerisindeki sırrı görmek istiyor, bu yüzden kitapların, odaların ve hazır cevapların dışına çıkmak istiyor. Okurken de bir maceradan önce büyük bir huzursuzluğun içine sokuyor.
Faust bir yerde anlamın dağıldığını hissediyor ama sonra bununla yetinmeyip sınırı zorluyor, daha fazlasını istiyor yıkımı da biraz burada başlıyor. Çünkü insan her şeyi istemeye başlayınca elindekinin anlamı silikleşmeye başlıyor. Faust’u karanlık damarı daha çok insanın kendi sınırını tanımayınca nasıl savrulduğunu gösteriyor. İnsan ararken büyüyor ama aynı arayışta tehlikeli biçimde taşabiliyor.
Faust kolay okunacak bir kitap değil çünkü içinde çok fazla karakter var. Faust, Mephistopheles, Gretchen (Margarete), Wagner, Marta ve Valentin gibi karakterler yalnızca olayları ilerletmiyor, aynı zamanda insanın farklı yönlerini de görünür kılıyor. Ama eser buna rağmen insana çok şey düşündürüyor. Özellikle bilgi, anlam, boşluk, taşkınlık ve sınır meselesi üstüne kafa yoran herkesin okuyabileceği güçlü bir eser. İçinde felsefi bir gerilim ve insan ruhuna dair sert bir dürüstlük bulunuyor. Ben bu kitabı insanın yalnız ne bildiğini değil, neden yetinmediğini de düşündürdüğü için okunması gerektiğini düşünüyorum.
Herkese keyifli okumalar.
**Faust kelimesi Almanca’da demir yumruk anlamına gelir(ç.n)
Faust, bir insanın anlam arayışını edebiyatta belki de en güçlü biçimde anlatan metinlerden biri. İlk bölümde bu arayış haz üzerinden kurulur: bilgiyle doymayan, yaşamı “deneyim” olarak tatmak isteyen bir bilinç vardır karşımızda. Faust’un Gretchen’e yönelişi, yüzeyde romantik görünse de özünde bir aşk arayışından çok, varoluşsal bir tatmin denemesidir. Haz burada bir amaç değil, “yetip yetmeyeceği” sınanan bir eşiktir.
İkinci bölümde ise eksen değişir. Artık mesele haz değil, güç ve etki alanıdır. Faust bireysel tutkudan çıkar, toplumsal ve tarihsel bir figüre dönüşür; iktidar, ekonomi, üretim ve uygarlık projeleri sahneye girer. Faust’un anlam arayışı bu kez “yapma”, “kurma” ve “dönüştürme” üzerinden ilerler. Bu açıdan bakıldığında Faust, modern insanın bitmeyen ilerleme arzusunun çok güçlü bir temsili. Ancak tam da bu noktada metinle ilgili temel itirazım başlıyor.
Faust’un arayışı bu kadar derinlikli ve evrensel bir biçimde yüceltilirken, kadın karakterler bu yolculukta özne değil, basamak olarak konumlanıyor. Gretchen, masumiyeti ve kırılganlığıyla Faust’un haz arayışında bir eşik; Helene ise estetik ve mitik bir ideal olarak güç arayışında bir başka durak. Kadın figür değişiyor ama işlev değişmiyor. Hangisi olursa olsun, erkek öznenin ilerleyişinde geçilen bir aşamaya dönüşüyor.
Buradaki sorun, Faust’un ahlaki zaafları ya da dönemsel sınırları değil; kadın deneyiminin anlam arayışı olarak düşünülmemesi. Erkek karakterin sorgulaması, yanılması, yıkması ve yeniden denemesi “insanlığın dramı” olarak okunurken; kadın karakterin yaşadıkları bireysel bir trajediye, hatta çoğu zaman sessizce taşınan bir bedel anlatısına indirgeniyor. Gretchen’in yaşadığı yıkım derin ve sarsıcı, ama kendi deneyimi bir bilinç yolculuğuna dönüşemiyor; Faust’un yolculuğunu derinleştiren
"Faust… Şeytan, Tanrı ile iddiaya girer. Şeytan iddiayı şöyle kurar: Faust'un ruhunu kazanırsa, Tanrı'nın yaratılışına dair şüpheleri olduğunu ve insan ruhunun zayıflığını kanıtlamış olacağına inanır. Peki, kim kazanacak: Tanrı mı, Şeytan mı? Bu sadece Faust'un değil, her bireyin içsel mücadelesinin sorusu. Her birimizin ruhunda Tanrı'nın yüce ışığıyla Şeytan'ın karanlık çekişi arasında bir savaş var. Arzularla sınanan, ahlakla boğuşan, ve nihayetinde kendi özünü bulmaya çalışan her insan, Faust'un izlediği yolu bir şekilde adımlar. İnsanlık, sonsuz arayışlarında bu ikili çatışma ile yüzleşir. Sonunda kim kazanır? Tanrı'nın merhameti mi, yoksa Şeytan'ın aldatıcı vaatleri mi? Bu soru, her çağda, her ruhun içinde yankı bulur…"
Reklam
Reklam