Puan
8.210 üzerinden
İngiliz Edebiyatı okuyan arkadaşlarımdan adını duyduğum, ama bulamadığım için bir türlü okuyamadığım bir kitaptı “Ivanhoe”. Kısmet bugüneymiş.
Walter Scott aristokrat bir aileden gelen, edebiyatta Romantik akımın öncülerinden sayılan, çok sayıda eser vermiş, başarıları sayesinde “Sir” ünvanına layık görülmüş bir İskoç tarihçi ve yazar.1819 yılında yayınlanan ve en ünlü eseri sayılan “Ivanhoe”da 12. yüzyıl İngiliz tarihine göndermelerle dolu bir kahramanlık ve aşk hikayesi anlatıyor.
Bu kısa hikayenin bir çok ilgi çekici tarafı var. Öncelikle hikaye, 12. yüzyıl İngiltere’sinde, kral “Aslan Yürekli Richard”ın Haçlı Savaşları için Filistin’de olduğu ve tahtını kıskanç ve hırslı kardeşi John’a emaneten bıraktığı dönemde geçiyor. Filmleri seyredenler hemen hatırlayacaklardır; evet, kral John’un adaletsizliklerine karşı ormana kaçan ve zenginden çalıp fakire dağıtan efsanevi kahraman (ya da bizim topraklarımızdaki karşılığı ile eşkiya demeliyiz) Robin Hood’un yaşadığı dönem bu… Nitekim Walter Scott romanında bir yan karakter olarak kullandığı ve klasik efsaneye göre çok daha cana yakın ve şakacı kıldığı Robin Hood (romandaki adıyla Locksley) karakteri ile, günümüzde heyecanla izlediğimiz o filmlerin temelini atıyor.
Şövalyelerin turnuvada yarıştığı, kazananın en güzel kızı kaptığı bir yarışma hikayenin ana gövdesini oluşturuyor, ancak karakter bolluğundan da kafamız karışıyor. Güzeller güzeli kimsesiz Rowena’yı besleyip büyüten ve Saxson’lu soylu Athelstan ile evlendirip siyasi güç kazanmak isteyen baba Cedric var örneğin; roman boyunca vurgulanan Saxson-Norman gerilimi bu baba üzerinden dile getiriliyor. Hikayeye ismini veren Ivanhoe bu Cedric’in oğlu; babasının planlarına karşı çıkıp Rowena ile kendisi evlenmek isteyince evden kovulmuş ve Haçlı Seferlerine katılmış.
Eski yıllara dönüp bir düşündüm de... Ivanhoe, Tommix, Teksas'ın çizgi roman olmayan versiyonu gibi tanıdık bir his uyandırıyor bende... Ne alâka diyeceksiniz, konu, olaylar, ne alâka? :) Sâdece bende uyandırdığı his işte... :) Bu kitabı da sevmiştim, filmini de izlemiştim. :)
Puan vermedi·185 syf.·
2020 288. kitabı
Walter Scott (1771-1832), Honore de Balzac başta olmak üzere, Robert L. Stevenson, Charlotte Bronte, Victor Hugo gibi yazarları etkilemiş, uluslararası kariyere sahip İngilizce yazan ilk yazar olarak anılmaktadır.
12. Yüzyılda Normanların Saksonlar üzerinde hakimiyeti vardır. Normanlar tarafından korunan prens John ve Saksonların meşru kralı Aslan Yürekli Richard. Babasıyla arası açık Ivanhoe, İngiliz halk kahramanı Robin Hood ile Tapınak Şövalyelerinin de dahil olduğu tarihi bir roman. Diğer taraftan batı roman tarihi açısından kilometre taşı değerinde önem bir eser.
Scott, "Ivanhoe"da, Ortaçağ Gotik tarzının yabancılaştırıcı özelliklerini ustalıkla yok ederken, bir yandan bu tarzın severleri arasında tanınan ve popüler olan unsurlarından da faydalanmıştır. Dini düzenlerin ve "kurumlar"ın yozlaşması, Ulrica'nın deliliği ve Front-de-Beouf'un kalesinde diri diri yanması gibi Gotik edebiyatını anımsatan unsurlar içermesine rağmen, bu türün daha yoldan çıkmış ögeleri ile de alay etmektedir. Örneğin, Athelstane'in dirilmiş hayaleti aslında gayet canlı ve sadece lezzetli bir yemek arayışındadır. Scott, doğaüstü araçları açıkça reddeder ve daha önceki Gotik eserlerde yaygın olan duygusal çöküş ve aşırı tutku sahneleri yerine, karakterlerinin çoğunlukla yazarın çağdaşları tarafından hayranlıkla karşılanacak akılcılık ve özdenetimle davranmalarını sağlamaktadır. Hikaye boyunca, karakterlerinin tarihselliğe aykırı olmadan modern davranmalarını sağlamaya çalışmıştır. Batıl inançlar, delilik ve din adamlığı gibi "hoş olmayan" alanlardan kaçınarak, 19. yüzyıl okuyucularının karakterlerle tamamen empati kurmalarını, rahatsızlık veya zihinsel zorlanma yaşamadan mümkün kılmayı amaçlamış ve başarmıştır.
"Ivanhoe", benim okuduğum baskının çevirmeni Templeton'ın kurgusal sesi aracılığıyla, modern bir dille aktarılmaya çalışılmış bir Ortaçağ anlatısı olarak okuyucuya sunulmuştur. Eserde çokça mevcut olan tarihsel anakronizmler yazarın hataları değil, metni modern okuyucular için daha erişilebilir kılmak amacıyla yapılan kasıtlı girişimlerdir. Scott, yine çevirmen Templeton ve kurgusal antikacı Dr. Dryasdust arasında bir tartışmayı alevlendirir; Dr. Dryasdust, çevirmeni "tarihi, modern icatlarla kirletmek" ile suçlar. Templeton ise Scott adına: "İki veya üç yüzyılın kurallarını karıştırmış olabilirim… Bu tür hataların genel okuyucu kitlesinin gözünden
Walter Scott bir şairdir, ama bu durum tarihsel romanların ilk örneklerinden birisini yazmasına engel değildir. Bu vasfıyla roman dünya klasikleri arasında yerini almıştır.
Roman bir şövalye romanı. Aslan yürekli Richard'la haçlı seferlerine katılan şövalye Ivanhoe'nun aşkını anlatıyor. İngiltere sıkıntılı günler geçirmekte. Fransızlar tarafından fethedilmiş ve tekrar Ingiliz yani Anglosaksonların yönetimi altına alınma girişimleri var, iç savaş çıkabilir. Ayrıca Richard'ın kardeşi, kardeşinin seferde olmasını fırsat bilip kral olma hesapları peşinde. Kralla yaptığı haçlı seferinden geri dönen Ivanhoe kendisini reddetmiş babasıyla barışma yolları aramaktadır, çünkü evlenmek istediği ve babasının velayeti altında bulunan Rovenna'yı babası başkasıyla evlendirmek istemektedir.
Kitapta göze batan ve benim için değerli olan iki olgu ve unsur vardır. Birisi Yahudilerin fanatik Hiristiyanligin hüküm sürdüğü Ortaçağ'daki durumunu ve tapınak şövalyelerin engizisyon mahkemelerinin oluşumunda ki katkılarına ve hatta öncülüklerine tanık olmak. Bunların siyasal etkileri ve maddi güçleri o dereceye varıyor ki, Avrupa'daki her hanedana bir tehlike oluşturmaya başlıyorlar ve çözüm Hiristiyanliktan afaroz edilerek yok edilmelerine ve malvarlıklarına konulmalarına sebep oluyor. Kitapta tapınak şövalyelerinin iç halkasının Hiristiyanlığı özümsemekten uzak, kendine özgü mistik inançları olan ve başka hedefler peşinde olan gizli bir yapılanma olduklarına işaret edilmiş. Masonları ve masonluk tarihi irdeleyen herkes er veya geç tapınak şövalyeleri konusuna denk geliyor zaten. Kitapta bu konunun ipuclarına denk gelmek şaşırtıcı oldu biraz benim için. 180 sayfayla çabuk okunacak ve bir kaç sürprizle dolu bir şövalye romani...
