Yazar:
Meşa Selimoviç
Çevirmen:
Suat Engüllü
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
KALE, Sultan 1.Abdülhamit devrinde Osmanlı'nın Hotin'e yaptığı sefere( Bu seferle kastedilen Hotin savaşı değil, Hotin'de yapılan ama adı Hotin olmayan bir savaş) katılan Saraybosna'lı genç,öğretmen ve şair Ahmet Şabo'nun, savaş sonrası, sözde barış içinde yaşayacağı bir zamanı anlamasını ne şekilde zorlaştıracağına şahit olacağımız, savaşta oluşmuş bilincinin, memleketi olan (O zamanlar Osmanlı'nın bir vilayeti ) Saraybosna'ya dönmesiyle karşılaştığı hayata, adapte olmasına, hayatı çözme çabasına, yaşadığı zorlukları atlatmasına nasıl engel olduğunun ve nasıl ayak uydurmasını engllediğinin anlatıldığı ve bundan yola çıkarak tekrar hayata nasıl bir anlam vermesi gerektiğinin arayışını, bu ve bunun gibi konuların irdellendiği bir roman.
Kaybedilen bir savaştan kurtulan birkaç kişiden biri olan Ahmet, savaş sonrası döndüğü memleketinde, ailesini, sevdiklerini, neredeyse her şeyini kaybettiğini öğrenmesiyle boşluğa düşer ve düştüğü boşluğun ardından, hayatının çıraklık döneminde savaşa gidip savaşın biçimlendirdiği bilinciyle, barış içinde yaşanan bir zamanı anlamaya, hayatına ve dünya görüşüne bir biçim vermeye çalışır.
Birçok zorluk yaşar tabi bunu yaparken.
"Savaş acımasız, ama tıpkı hayvanlar arasındaki gibi dürüst bir mücadeledir. Barış içinde yaşamaksa, acımasız bir savaştır, ama tıpkı insanlar arasında yürütülen savaşlar gibi dürüstlükle alakası yoktur."
Kitapta geçen bu alıntıda belirtildiği gibi,savaş ve barışın ayrı dönemler ve her dönemin dayattığı bir dünya görüşünün olması, bu dönmelere ait bakış açılarının birbirinin ikamesi olamayacağı gerçeğini fark edemeyen Ahmet'in bu farkındalığa ulaşamamasının yaşattığı zorluklara şahit oluyoruz kitap boyunca.
Ahmet'in bu zorluğu yaşamasının nedeni, bilincinin; hayatının daha ilkbaharındayken katılmış olduğu savaşın
Bu kitabın baskısı yapılmalı. İçinde insan ruhunun fevkalade tahlilleri yapılmış. Dostoyevski'den Tolstoy'dan Hugo'dan çok çok başarılı olduğunu düşünüyorum . Genel olarak kitaba karamsarlık hakim . Ancak bu durum okuyucuyu sıkmıyor.
Naif bir aşkın ve evliliğin anlatımıyla birlikte insan ruhunun en kuytu köşelerine dair söyledikleriyle muhteşem bir roman. Okuduğu satırların altını çizmeyi seven okurlar için bir hazine niteliğinde denilebilir. Ancak kitabı temin etmek imkansıza yakın şu anda. Zira baskısı olmadığı gibi ikinci eli dahi piyasada yok. Uzunca bi süre takip etmem sonucu Nadir kitaba düşmüştü ve 300 TL vererek yıpranmış bir baskısını elde ettim. Ancak alırken de boşa gitmeyeceğini biliyordum okudukça da iyi ki almışım dedirtti bana. Drina Köprüsü romanının etkisiyle Bosnada gecen romanlara ilgim artmıştı ancak bu romanda Bosnanın tasviri pek yok. Bu yönüyle ulusaldan ziyade evrensel nitelikli bir eser. Romanda aslolan olay veya betimleme değil. Bol bol iç düşünce mevcut. Anlatım tarzıyla, diliyle ve tam manasıyla bir düşünce romanı olmasıyla beni etkileyen "Kale" Dostoyevski ve Tolstoy kitaplarıyla aynı seviyede bana göre. İnşallah bu güzel kitap yeniden basılır ve daha çok kişiye ulaşır.
Yazar Hakkında
Meşa SelimoviçYazar · 6 kitap
26 Nisan 1910′da Bosna’nın Tuzla kentinde doğmuştur. Selimoviç, yetişme döneminde Andersen’den Charles Dickens‘a, Dostoyevski‘ye kadar birçok ünlü yazardan beslenmiştir. Beslendiği bu yazarlar içerisinde özellikle Dostoyevski’nin fazlaca etkisi altında kaldığı görülür. 1930 yılında Belgrad Üniversitesi Felsefe Fakültesi’nde, Sırp Dili ve Yugoslav Edebiyatı eğitimi almıştır. Üniversite eğitiminin ardından öğretmenliğe başlayan Meşa Selimoviç, Halk Kurtuluş Hareketi’yle iş birliği yaptığı gerekçesiyle, 1942′de, kız kardeşi ve ortanca kardeşiyle birlikte, Hırvat faşist güçleri tarafından tutuklanmıştır. Dört aylık hapishane hayatının ardından delil yetersizliği sonucu serbest bırakılmıştır. ‘Çember’ adlı son romanını tamamlayamadan 11 Temmuz 1982′de Belgrad’da vefat eden Selimoviç’in bugün özellikle ‘Kale’ ve ‘Derviş ve Ölüm‘ adlı eserleri dünyaca üne sahiptir.
