Yazar:
Paul M. Churchland
Çevirmen:
Berkay Ersöz
Tahmini Okuma Süresi:
7 sa. 56 dk.
Sayfa Sayısı:
280
Basım Tarihi:
2012
Yayınevi:
Alfa Yayıncılık
ISBN:
9786051064321
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Son yılların yeni ve popüler alanlarından nöro-felsefe üzerine giriş niteliğinde bir kitap. Kitapta geçmişten günümüze bilinç kavramına felsefi bakış açılarıyla başlıyor. Burada daha çok Descartes'ın düalizm kuramı işlenmiş, sonrasında devam eden kuramların etkisi incelenmiş. Daha sonraki iki bölümde bilinci nasıl anlamlandırdığımız ve algıladığımız ve bunun toplumdaki karşılığı üzerine giriş niteliğinde bilgiler var. Felsefi bakıştan sonra kitabın adından da anlaşılacağı üzere felsefi zihin kuramlarının karşısına materyalist zihin kuramlarını kurarak bir ilerleme oluyor. Son iki bölümde de en güncel bilim alanı nörobilim ve onunla 4 bağlantılı olarak yapay zeka konuları işleniyor. Burada bilince dair üçüncü bir bakış ve şu anda en geçerli görünen nörobilim devreye giriyor.
Kitapla ilgili eksik olabilecek şeyler varsa eski tarihli olduğu için yapay zeka ve nörobilim o dönemin baya ilerisinde gözüküyor.
Dediğim gibi kitap bir giriş niteliğinde olduğu için olabildiğince sade bir bakış açısıyla açıklamış. Çok derine inmiyor. Konuya yeni başlayacak ilgililer için iyi bir başlangıç kitabı olabilir.
19 – Paul M. Churchland, Madde ve Bilinçİnceleme
19 – Paul M. Churchland, Madde ve Bilinç
I. Giriş: Zihin Hakkında Konuşurken Ne Yapıyoruz?
Madde ve Bilinç, yalnızca bir felsefe kitabı değil; zihni nasıl konuştuğumuza dair köklü bir itiraz. Paul M. Churchland, bu metinde okuru rahatlatan sezgilerin peşine düşmez. Aksine, günlük dilde “inanç”, “istek”, “niyet”, “acı”, “sevinç” gibi kelimelerle kurduğumuz açıklamaların bilimsel olarak ne kadar kırılgan olduğunu göstererek başlar. Ona göre zihin felsefesinin büyük kısmı, henüz yerini alacak bilimsel bir çerçeve oluşmadığı için ayakta duran geçici bir söz dağarcığına yaslanmaktadır. Bu yüzden kitap, daha ilk sayfalardan itibaren okuru huzursuz eden bir soruyla yüzleştirir: Bilinç hakkında konuşurken gerçekten bir şeyi mi açıklıyoruz, yoksa alışkanlıklarımızı mı tekrar ediyoruz?
II. Zihin–Beden Problemi: Eski Sorular, Yeni Çıkmazlar
Churchland’ın tartışması, zihin–beden problemine klasik bir özetle başlar; ancak bu özet bir uzlaşma değil, bir tasfiye hazırlığıdır. Kartezyen düalizmden davranışçılığa, kimlik teorilerinden fonksiyonalizme kadar uzanan çizgide her yaklaşımın hangi sorunu çözmeye çalıştığını, ama hangi noktada tıkandığını açık biçimde ortaya koyar. Özellikle düalizmin sezgisel cazibesinin bilimsel bir karşılığı olmadığını vurgular: Zihni maddeden ayrı düşünmek, açıklama gücü değil, açıklama boşluğu üretir.
Churchland’ın asıl hedefi ise “ılımlı” gibi görünen yaklaşımlardır. Fonksiyonalizm ya da kimlik teorileri, zihinsel durumları beyin durumlarıyla eşitlemeye çalışsa da, hâlâ günlük psikolojinin kavramlarını veri kabul eder. Oysa Churchland’a göre asıl sorun tam da buradadır: Yanlış bir dil, doğru bir teori üretemez.
III. Folk Psikoloji: Masum Bir Dil mi, Yanıltıcı Bir Kuram mı?
Kitabın merkezinde yer alan kavramlardan biri folk psikolojidir. Folk psikoloji,
Zihin felsefesine yeni başlayanlar için güzel kitap. Materyalist açıdan ele alır ve farklı materyalizmlerin konuya yaklaşımını özetler. Materyalizmin zihin problemine getirdiği çözümleri analiz eder.
