Mondros Mütarekesi'nden Büyük Millet Meclisi'nin Açılmasına
Milli Mücadele Başlarken
M. Tayyib GökbilginYazar:
M. Tayyib Gökbilgin
Tahmini Okuma Süresi:
19 sa. 30 dk.
Sayfa Sayısı:
688
Basım Tarihi:
Ekim 2018
İlk Yayın Tarihi:
2011
Yayınevi:
Kronik Kitap
ISBN:
9789752430785
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Türler:
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Bağımsızlık Mücadelemize Işık Tutan Bir Kitap
Milli Mücadele Başlarken'in bu basımı Kronik Kitap tarafından orijinali korunarak birleştirilmiş iki ciltten oluşmaktadır. İlk cilt Mondros'tan Sivas Kongresi'ne, ikinci cilt ise Sivas Kongre'sinden Millet Meclisi'nin açılışına kadar olan tarihe ışık tutmaktadır ve yazılış tarihinin mücadeleye yakın olması da tanıklık açısından ciddi önem taşımaktadır. Milli Mücadele tarihi ile ilgilenen ve bu alanda araştırmalar yapıp kitaplar okuyan biri olarak bu kitabı bu süreci aydınlatması bakımından kesinlikle en üst sıraya yerleştiriyorum. Tarih derslerinde hepimize sadece olayların sonuçları gösterildi. Hiçbir zaman "neden Amerikan mandası istendi", "neden Sivas kongresi yapıldı", "neden yeni bir meclis ihtiyacı duyuldu", "İstanbul Hükümeti neden iş yapamıyor", "mütarekenin 7 ve 24. maddelerinin arkasında neler var" ve aklımıza gelecek onlarca sorunun cevabı anlatılmadı, bu yaşanmışlar oldu bittiye getirildi. Milli Mücadele Başlarken tüm bu soruların cevaplarını veriyor, o günkü ortamı ve Türk Bağımsızlık Mücadelesinin detaylarına iniyor, akıldaki bütün eksikleri dolduruyor. Okunmasının sadece tarih meraklılarına değil bu toprakların hikayesini bilmek isteyen tüm okurlara çok şey katacağına inanıyorum.
Milli mücadele ruhu denilen bir kavram vardır. Bu kavram istiklal savaşından önce de ve savaş sonrasında da bu necip milletin içinde idi. Kitabın yazarı bu bu ruhu bir kişi ile teşmil etmesi kamalist tarih yazıcılarındaki en büyük illetten bir tanesidir. Topyekün olan bir mücadele bütünü içinden bakılmadan sadece bir faniyi öne çıkartmak diğer mücadele eden mücahitlerine de saygısızlık olarak addedilir. Misak-ı milli sınırları içinde özellikle bir çok bölgedeki olayların kaleme alınması savaşın içindeki ilginç ve bir o kadar da az bilinen konu başlıklarını ihtiva etmesi bakımından faideli bulduğumu belirtmek isterim. Esnasında her ne kadar kamalist bir tarihçi de olsa Tayyip Gökbilgin hoca az bilinen tarihçilerimizden birisidir. Maalesef ki popüler olanı okumak hastalığına tutulmuş bu milletin evlatları farklı bir bakış açısını görmek istemiyorlar. Kitabı'nda özelinde ikinci cilt içersinde dipnot kısmında da hocanın "Nutuk" adlı eserden söz etmesi kabul edilebilir değildir. Kazım Karabekir Paşa gibi M.Kamal'in önünü açmış birisinin hakeza Batı Cephesi'ni kurmuş olan Ali Fuad Cebesoy Paşa'nın hatıratlarından bahsedilmemisi tek taraflı tarih yazımın ne kadar yanlış olduğunu gösterir. Kurtuluş Savaşı'nda bir mihmandar değil bir çok mihmandar var idi, hatta Fransız karargahı bile Kurtuluş Savaşı'nda Milli Mücadeleye katkısı olmuştur. Bu ve bunun gibi bilgileri insanlar bilmiyor. Tarih her zaman ki karşılaştırmalı okunur. M. Kamal'in katkısı evet ama diğerlerinden layıkıyla anlatılması elzemdir. Meraklılarına eseri tavsiye ederim.
Puan vermedi
Bu kitap da İlker Hoca’nın kitap öneri listelerinden görüp aldığım bir kitaptı. Zamanında iki kitap halinde yayınlanmış. İlki 1959, ikincisi 1965. İki cilt tek bir kitap olarak basılmış.
Yazar Tayyip Gökbilgin Milli Mücadele’nin aslında canlı bir tanığı. Osmanlı döneminde doğmuş ve Milli Mücadele dönemini yaşamış bir tarihçi. O dönem resmi belgelerin belirli tarihçilere açılması sonrası belgeler üzerinden Milli Mücadele’yi anlatan bu eseri kaleme almış.
Kitabın günümüze göre biraz ağır. Doğal olarak eski kelimeler çok fazla ve yazıldığı dönemde kullanılan dil de bunda etkili. Nutuk gibi ama Nutuk’a göre şu an kullanılan Türkçe’ye daha yakın ve anlaşılabilir. Dönemin belge, karar, bildiri ve bazı mektupları orijinal hali ile verilmiş ve tabi dilleri ağır.
Kitap tam bir bilimsel tarih kitabı. Mevcut belge ve kanıtlar üzerinden dönemi anlatıyor. Bu açıdan çok değerli bir kitap. Bu konuda çok fazla kitap var. Bir tarihçi tarafından yazılan belgelere dayalı gerçek bir tarih kitabı zannederim fazla yok. Tarih meraklısı olmayan, döneme dair merakı ve ön bilgisi olmayan kişiler için okuması zor bir kitap olabilir. Ama benim gibi tarihe merakı olan, döneme özellikle ilgisi olan ve bu konuda bir çok okuma yapmış olan veya akademik yönü olanlar için eşsiz bir kitap diyebilirim.
Bunun yanında okuması ne kadar zor görünse de; eğitim görmüş, okuyan bir Türk vatandaşının Nutuk ve bu kitabı mutlaka okuması gerektiğini düşünüyorum. Yaşanan mezalimler ve uğraşılan hakaretleri insanın havsalası almıyor. Müthiş bir ümitsizlik ve eziklik psikolojisi hakim. Gerçekten şu an ki durumumuza şükretmemiz lazım.
Kitap eski baskısı alınarak tıpkısı basılmış. Burda özellikle birinci kitapta fazla olmak üzere çok fazla kelime, harf ve yazım hataları mevcut. Bunlar bir düzenlemeye tabi tutulabilirdi.
İlk baskısı 1959 yılında yapılmış bu kıymetli eser, Milli Mücadele dönemine merak duyan ve ilgisini pekiştirecek kaynak arayanlar için harika bir fırsat. Kuruluş yıllarında eğitim görmüş, Prof. DR. Tayyip Gökbilgin birincil kaynaklardan derlediği belge ve metinleri bir çatı altında birleştirmeyi başarmış. Kitabın dili ilk yazıldığı haliyle yayımlandığı için oldukça ağır. Muhtemelen ilk defa duyacağımız birçok eski Türkçe kelime mevcut. Bu sebeple okuyucuların sık sık sözlük kullanması gerekeceğini belirtmek isterim.
Yazar Hakkında
M. Tayyib GökbilginYazar · 7 kitap
M. Tayyib Gökbilgin (1907-1981) Ordu’da, kuşaklardır kadılık ve hukukçuluk yapan bir ailede doğdu. Aile geleneğine uygun olarak ilköğretimini evde babasının gözetiminde tamamladıktan sonra medrese öğrencisi oldu. Kurtuluş Savaşı’nda ara verdiği öğrenimini Samsun, Erzurum ve Trabzon Muallim Mekteplerinde tamamladıktan sonra 1929’da Erzrurum-Aşkale’de öğretmen olarak çalışmaya başladı, Anadolu’nun farklı yerlerinde yedi yıl görev yaptıktan sonra 1936’da Ankara Üniversitesi DTCF Hungaroloji bölümüne kaydoldu, 1940’ta Osmanlı Tarihinin Macarca Kaynakları adlı lisans teziyle mezun olarak İstanbul Üniversitesi’nde çalışmaya başladı. 1943’te TTK üyesi oldu. Önce Yeni ve Sonçağlar Tarihi Kürsüsü’nde, 1955’teki profesörlüğünden sonra da Ortaçağ Kürsüsü’nde dersler verdi. Bu sıralarda yayımladığı Milli Mücadele Başlarken, Cumhuriyet tarihi konusunda verdiği en geniş kapsamlı eser oldu. Gökbilgin çalışmalarını daha çok Osmanlı uygarlığı ve müesseseleri üzerinde yoğunlaştırdı. Aralarında Edirne ve Paşa Livası, Rumeli’de Yürükler, Tatarlar ve Evlad-ı Fatihan’ın da bulunduğu pek çok kitabın yanı sıra Belleten başta olmak üzere pek çok akademik yayında makaleler ile İslam Ansiklopedisi’nde Osmanlı kurumları ve biyografi maddeleri yazdı. 1961’de İstanbul Üniversitesi Tarih Bölümü bünyesinde açılan Osmanlı Müesseseleri ve Medeniyeti Tarihi Kürsüsü’nün kurucularındandı. 1977’deki emekliliğine dek kürsünün başkanlığını üstlendi. 2 Haziran 1981’de vefat etti.
