Yorgun Sevda
İrfan YalçınYazar:
İrfan Yalçın
Tahmini Okuma Süresi:
2 sa. 52 dk.
Sayfa Sayısı:
101
Basım Tarihi:
4 Ocak 2010
Yayınevi:
Can Yayınları
ISBN:
9789750710322
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Yorumlar ve İncelemeler
Öyle oluyor ki, bazen, öğretmenliğimin o dinlence günlerinde, turnaların, ağıtların sesinde gezip dolaştığım kanadı kırık Anadolu'yla karıştırır gibi oluyorum onu, ayırt edemiyorum; unutulmuş, utangaç köyler; boralı dumanlı kuş uçmaz dağlar; solukları toprak kokan, gözlerine kadar acı dolu insanlar ve o, hüzünlerle çerçeveleyip içimin uzak bir yerine astığım bir fotoğraftan bana bakıyorlar sanki. Ama yine de, kanlı İstanbul gecelerinde, odama dolan silah seslerinden şaşkına dönüp ne yapacağımı bilmediğimde, kalın bir çelmenin, yürekler çürüten, isyanlara çağıran bir karanlığın tuzağına düşürülmüş hayvanımı çağırıyorum. Gelmiyor. Gelmeyecek, biliyorum. Olsun, gelmesin. En güzel oyuncağım o benim yine de, sevinçlerimde tüten hüzün, uzun şaşkınlığım, ölsem de
kalbimden düşmeyecek delik deşik hayvanım!
Kısa ama insanlık deneyimini bu kadar açık bir biçimde yansıtan bir roman okumamıştım daha önce. Üstelik yazar bunu fazladan bir çabayla bize anlatmaya çalışmıyor. Zira oluşturduğu kurgu doğal bir şekilde yerine getiriyor bu vazifeyi. Bize yazdırıyor aslında, biz tamamlıyoruz metni. Çünkü iyi biliyoruz anlatılanı yani kendimizi. Üstüne şiirsel bir dil de eklenince roman tam bir edebiyat şöleni sunuyor okuruna.
Yüzeysel okumada basit bir küçükburjuva eleştirisi olarak da görülebilecek olan eser yazarın yarattığı bu yitik ama özgün lunapark evreni sayesinde kesinlikle daha fazlasını anlatıyor. İrfan Yalçın'ın anlatıcı seçimi de dikkate değer. Şizofren olduğunu başından beri sezdiğimiz bir yazar/şair. Anlatıcının şizofren olduğunu seziyoruz ama onun bakış açısının dışına da çıkamıyoruz, onun gibi görüp onun gibi duyumsayarak kaptırıyoruz kendimizi hikayeye. İrfan Yalçın bunu şiirsel dille yarattığı atmosfer sayesinde başarıyor bence.
Okurken yoğun dikkat gerektiren, etkileyici anlatımıyla ve yoğun dil işçiliğiyle harika bir okuma deneyimi sunan Yorgun Sevda'yı bütün edebiyatseverlere öneriyorum.
Hüzünlerin Ankara'sında bir lunapark!
Kimilerinin yalnızlığına umut olan; kimilerinin de özgürlüğünü baltalayan.
Herkesin kendi kalabalığını, kendi yalnızlığını yaşadığı bir park ve o parkta kafesler içinde upuzun bir adam Adı: Afrika Canavarı
Canım'ın ölse de kalbinden düşüremeyeceği delik deşik hayvanı..
Canım ve Afrika Canavarı arasında geçen duygusal bağlılık, konuşmadan birbirlerini anlayan, gözleriyle konuşan yalnızlığa mahkum olmuş iki kalp ve bu yalnızliktan doğan hüzün...
Canım, onun adı bu...
Bu kitap bir deli güncesi, anılaryla boğuşurken bunlara yenilerini ekleyen, sevmeye ve sevilmeye aç, içten içe bunu bilen ama ne yapacağını bilemeyen bir kadının öyküsü.
.
.
Aşık, yaralı ve bunlarla baş edemeyen, annesinden aldığı akıl hastalığı mirasının yükü altında ezilen bir kadın...
.
.
Kitap genel olarak kasvetli ama içindeki sözler, betimlemeler öyle etkileyici ki... Her biri inci tanesi...
Sevda nedir? Yorulur mu? İllaki iki kişi arasında mı geçmesi lazımdır? İnsanı ayakta tutan güç; yıkılmasını engelleyen dayanak “Sevda” değil de nedir?
Karakterimizin yaşama kurduğu bağ öyle zayıf ve hayata bağlanmak için bulduğu “sebep” ; “hayvanı” öyle güzel bir yerde tutuyor ki “Canım’ı harika ! Bu güçlü duyguyu İrfan Yalçının anlatımında inanılmaz bir yere taşınmış.
Şiirsel,hem elinden bırakmana izin vermeyecek hem de öyle köşeye bırakıp uzun uzadıya düşünmeye itiyor ki ,yüz sayfalık kitapta yerden yere çalıp canına okuyor okurunun!
Hayata dair kırılmalar incelikle ortaya konmuş, zorlama değil kendiliğinden akıp giden şiirsellik ile tarife imkan bırakmayan bir şölen ortaya konmuş.
Okunmalı
Selametle…
Yorgun bir ruh nasıldır...1K
İnsan en saf ve çıplak hali ile insanı sunuyor, gözlerimizin önüne ve tüm kayıplarını heybesinde taşıyan bir ruhu yansıtıyor.
Ben depresif eser sevmem, ancak rahatsız da etmedi.
Üslübu her zamanki gibi etkileyici, baş döndüren cinsten.
Yazıyor tek seferde mi yazıyor. Çünkü o yazdığı cümleler tek seferde okunmuyor çoğu zaman.
Keyifle okudum,
Keyifle okunsun...
Sevemedim Değil, Kabul Edemedim :)
Yorgun Sevda bende tuhaf bir ikilik yarattı. Bir yandan son derece sade cümlelerle kurulan o ağır, içe çöken atmosferin içinde kayboldum; altını çizdiğim, tekrar dönüp baktığım pek çok satır oldu. Ama diğer yandan, anlatıcının zihniyle birlikte giderek belirsizleşen gerçeklik duygusu beni rahatsız etti. Sanki sadece bir hikâyeyi okumuyordum, aynı zamanda kontrol edemediğim bir bilinç akışının içine çekiliyordum. Bu da okumayı derinleştirmekten çok, yer yer daraltan bir deneyime dönüştürdü.
Kitapla asıl gerilimim burada başladı: Ben duygunun yoğunluğunu kabul edebiliyorum ama o duygunun tamamen dağınık, zeminsiz bir alanda ilerlemesine tahammül edemiyorum. Anlatıcının güvenilmezliği, metni daha “gerçek” kılmak yerine beni o dünyanın dışına iten bir unsur oldu. Çünkü ben, edebiyatta kaybolmayı değil, kaybolurken bile tutunabileceğim bir iç mantık arıyorum. “Yorgun Sevda” ise bunu bilinçli olarak reddediyor; ne net bir gerçeklik sunuyor ne de klasik anlamda bir sonuca varıyor. Tam da bu yüzden, okurdan yalnızca anlamasını değil, kontrolü bırakmasını talep ediyor gibi.
Belki de asıl mesele şu: Bu kitap bana bir şey vermediği için değil, verdiği şeyi kabul etmekte zorlandığım için bende eksik kaldı. Çünkü “Yorgun Sevda”, sevdayı bir doruk ya da çözülme anı olarak değil, yavaş yavaş çöken, belirsizleşen ve çoğu zaman hiçbir yere varmayan bir hâl olarak anlatıyor. Bu fikri zihinsel olarak anlasam da, duygusal olarak direnç gösterdim. Yine de inkâr edemem: Bu metin, sevmediğim yerden dokundu bana.
Okur kalın...Alıntı
Yorgun Sevda bende tuhaf bir ikilik yarattı. Bir yandan son derece sade cümlelerle kurulan o ağır, içe çöken atmosferin içinde kayboldum; altını çizdiğim, tekrar dönüp baktığım pek çok satır oldu. Ama diğer yandan, anlatıcının zihniyle birlikte giderek belirsizleşen gerçeklik duygusu beni rahatsız etti. Sanki sadece bir hikâyeyi okumuyordum, aynı zamanda kontrol edemediğim bir bilinç akışının içine çekiliyordum. Bu da okumayı derinleştirmekten çok, yer yer daraltan bir deneyime dönüştürdü.
Kitapla asıl gerilimim burada başladı: Ben duygunun yoğunluğunu kabul edebiliyorum ama o duygunun tamamen dağınık, zeminsiz bir alanda ilerlemesine tahammül edemiyorum. Anlatıcının güvenilmezliği, metni daha “gerçek” kılmak yerine beni o dünyanın dışına iten bir unsur oldu. Çünkü ben, edebiyatta kaybolmayı değil, kaybolurken bile tutunabileceğim bir iç mantık arıyorum. “Yorgun Sevda” ise bunu bilinçli olarak reddediyor; ne net bir gerçeklik sunuyor ne de klasik anlamda bir sonuca varıyor. Tam da bu yüzden, okurdan yalnızca anlamasını değil, kontrolü bırakmasını talep ediyor gibi.
Belki de asıl mesele şu: Bu kitap bana bir şey vermediği için değil, verdiği şeyi kabul etmekte zorlandığım için bende eksik kaldı. Çünkü “Yorgun Sevda”, sevdayı bir doruk ya da çözülme anı olarak değil, yavaş yavaş çöken, belirsizleşen ve çoğu zaman hiçbir yere varmayan bir hâl olarak anlatıyor. Bu fikri zihinsel olarak anlasam da, duygusal olarak direnç gösterdim. Yine de inkâr edemem: Bu metin, sevmediğim yerden dokundu bana.
Okur kalın...
İrfan Yalçın ismini ölümünden sonra duydum, merak edip bir kitabını aldım ve kendime çok kızdım böyle müthiş bir yazarın nasıl farkına varamadığım için hayıflandım.
Bu novellada zor ama harika bir anlatım yaratmış yazar, ismi Canım olan ana karakterin, geçmişi, sıra dışı dostlukları ve ailesi ile olan geçmiş sorunlarını okurken hem dönemim Türkiye’sine gidiyor hem de yazarla birlikte ( ve tabi ki Canım ile) kitabı yaşıyorsunuz. Neredeyse her cümle alıntı yapılacak kadar ağır ve etkili. Okurken çok keyif alarak ve özümseyerek okudum. Yazarın diğer kitaplarını da okuyacağım.
Reklam
Yazar Hakkında
İrfan YalçınYazar · 16 kitap
23 Nisan 1934, Zonguldak doğumlu. Zonguldak Çelikel Lisesi (1953), İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Fransız Dili ve Edebiyatı Bölümü (1960) mezunu. Kozan (Adana), Çarşamba (Samsun), Zonguldak liselerinde Fransızca öğretmenliği yaptı. 1972 yılında öğretmenlikten ayrılarak İstanbul’da bir kitabevi açtı ve Z Yayınevini kurup yönetti. Varlık ve Türk Dili dergilerinde yayımladığı şiir, öykü ve çeviri yazılarından sonra, bir süre yazın yaşamına ara verdi.
1959 yılından itibaren hikâye, eleştiri ve çevirileri Varlık, Türk Dili, Soyut, Gelecek, Yeditepe, Yansıma dergilerinde yayımlandı. Yeni Dergi’nin 1968 yılında açtığı bir yarışmada “İnce Memet” eleştirisiyle ikincilik, Milliyet Yayınları 1974 Roman Yarışmasında Pansiyon Huzur (1975) romanıyla ikincilik, Ölümün Ağzı (1979) romanıyla da 1980 Türk Dil Kurumu Roman Ödülünü kazandı. Tiyatro oyunları da yazdı. Pansiyon Huzur ve Fareyi Öldürmek adlı romanları sahneye uyarlandı. Ölümün Ağzı adlı eseri Rusçaya çevrilerek yayımlandı. Genelevde Yas adlı romanı filme alındı.
29 Haziran 2024'te 90 yaşında Hayatını kaybetti.
ESERLERİ:
ROMAN: Pansiyon Huzur (1975), Fareyi Öldürmek (1977), Genelevde Yas (1978), Ölümün Ağzı (1979), Büyük Soytarı (1982), Uzun Bir Yalnızlığın Tarihçesi (1991), Annem Babam ve Ben (1995).
OYUN: Plastik Hayatlar (oyn. 1981-82), Zor Günler (oyn. 1987), Aşağıdakiler (oyn. 1991).
ÇEVİRİ: Şafak Kızı (1974) – Gemide İsyan (1979) (J. London’dan), Darağacında Röportaj (J. Fuçik’ten, 1974), Cezayirli Devrimci – Tepedekiler (E. Roblés’ten, 1981), Olağanüstü Bir Olay (N. Pritulina’dan, 1981), Piaf: Bir Sevda Türküsü (D. Grimault – P. Mahé’den, 1984), Son Osmanlı Hahambaşısının Mektupları (E. Benbassa’dan, 1998).
