Hakan Ertürk
@krutrena
brecht'i, tanpınar'ı, einaudi'yi, mednyánszky'yi, caravaggio'yu, ruhi su'yu, söğüt ağacını, nwakaeme'yi, krivetz rüzgârını, hayvanı, suyu ve yıldızları severim.
Albert Camus'nün 1942 yılında yazdığı, Türkçeye yabancı olarak çevrilen kitap. Yazının devamı spoiler içeriyor. Hikaye, Meursault adında, asosyal bir adamın hayatıyla başlıyor. Camus, Meursault'nun işi ve komşularıyla olan ilişkileri üzerinde bir hayli duruyor. Bir zaman sonra Meursault'nun hayatındaki tek varlığı olan annesi hayatını kaybediyor ve Meursault yaşantısına kaldığı yerden, eskisi gibi devam ediyor. Camus, kitabın yaklaşık dörtte üçünde Meursault'nun asosyal yaşamına dair detaylı bir anlatım yapıyor. Kız arkadaşı Marie ile olan bağıl fakat tek taraflı ilişkisine dair ayrıntılara giriyor. Kitabın epey uzun bir şekilde detaylı ve olaylardan uzak geçmesi Camus'nün bilerek gerçekleştirdiği bir tutum. Bir gün Meursault; Marie ve birkaç arkadaşı ile birlikte Cezayir'de tatil yapıyorken çok sıradan bir olay esnasında bir Arabı öldürüyor. Kitabın ikinci bölüme geçişi ise burada oluyor. Camus, okuyucuyu bu anda hiç beklenmedik bir kadere doğru sürüklüyor. Sıradan bir adamın sıradan yaşamı, büyük bir yıkımla değişiyor. Aslında Camus burada, kitabın baş karakteri Meursault'nun kendine olan yabancılığına ağırlık veriyor. Meursault'nun hapishane günlerinde Albert Camus'nün yaptığı tespit ve çıkarımların mutlaka okunması gerekir. "Her şeyin anlamsız olduğunu söylediğimiz anda bile anlamlı bir şey söylemiş oluyoruz." Zaman, özgürlük, sevgi, sınırlılık ve var olmak üzerine düşünceler Meursault tarafından hapishane duvarlarına muazzam bir şekilde savruluyor. "Esaretin içinde de bir özgürlük vardır nasılsa." Yargılama sürecinde hakim ile Meursault arasında gerçekleşen diyaloglar aslında Albert Camus'nün karşı olduğu fikirleri de çok iyi betimliyor. Meursault, işlediği suçtan dolayı değil, kişiliğinden dolayı yargılanmaya başlıyor. Annesi öldükten sonra gülümsemesi, tatile
stefan zweig'ın günümüz kara dünyasına ışık tuttuğu, muazzam psikolojik tahlillerini yazıya döktüğü etkileyici hikayesi. yazının devamı spoiler içeriyor. kitap, bir ressam ve eşinin ülkelerindeki savaştan kaçarak isviçre'ye sığınmasını konu ediniyor. zweig neden büyük bir yazardır sorusuna verilebilecek tüm cevaplar kitabın içerisinde cevabını buluyor. mesele her ne olursa olsun, bireyin iç dünyasındaki çatışma; karakterler üzerinden dışavuruluyor. kitapta tarihin en güçlü kadın karakterlerinden paula'yı ve manifestolarını seyrediyoruz. savaş karşıtlığı, bir kadın ve bir erkek arasında incelikle işleniyor. zweig, bunu hep yapıyor: iki karakter arasında yaşanan diyaloglar belki de bir zamanlar okurun aklından geçirdiği düşünceler ve içsel çatışmalar oluyor. zweig'ın tüm bu olanları yaşamadan asla bunları düşünemeyeceğini ve ifade edemeyeceğini düşünüyor ister istemez okur. eser, insanın aklında hep yarım kalmış düşüncelerini tam anlamıyla bir kalıba oturtmasına yardımcı oluyor. hayatımın hiçbir evresinde, bir kitaptan sonra, düşüncelerimin arkasındaki gücü bu kadar şiddetli hissetmemiştim. bazı kavramlara karşı olan duruşumuzun ve fikirlerimizin olgunlaşmasına vesile olabilecek bir kitap der zwang. insan yaşamının değeri ancak bu kadar içten ve bu kadar can acıtan, rahatsız edici fakat tutkulu bir biçimde anlatılabilirdi. kitapta şu cümleler, üzerine düşünülmeyi oldukça hak ediyor: "fakat sizler boyun eğdiğiniz, belki paçamı kurtarabilirim dediğiniz müddetçe, sizler sadece bir kölesiniz ve bunu da hak ediyorsunuz." birinci dünya savaşı sırasında yazıldığını düşündüğümüz kitabın bu cümleleri, günümüz toplumlarının hala korktuğunu ve aslında itaat etmeye devam ettikçe her şeyi daha da kötü bir hale soktuğunu gösteriyor aslında. "sen onlar için bir rakamdan, bir sayıdan
