levent öncel
@leventoncel
Yrd. Doç. Dr.
Doktora
Sinop
1 Ekim
187 okur puanı
Mayıs 2018 tarihinde katıldı
Şu anda okuduğu kitap
Kitabı okurken şu ankinden elli yaş büyük olan kendimin bugünkü halime hayatı anlattığını hissettim. Hayata dair edindiğim tecrübelerin, çok daha derinleşmiş ve keskinleşmiş bir biçimde benden daha derin biri tarafından bana aktarıldığını hissettim. Sabahattin Ali'nin derinliğine, hayat tecrübesine ve kalemine hayranlığımı sunmaktan başka bir şey yapmam, bir şey söylemem uygun olmaz.
Reklam
Bu kitaba inceleme yazmak haddim değilmiş gibi hissediyorum. Steinbeck'in hayatı boyunca elde ettiği kazanımlarını 671 sayfa boyunca bir imbikten damla damla damıtırcasına bize sunması çok özel bir durum.
Ne olay örgüsüne tek bir kelime eleştiri getirebilirim, ne karakterlerin derinliğine, ne kaleminin gücüne, ne yazarın birikimine, ne de kitabın barındırdığı felsefik derinliğe.
Kısmet olursa bu kitabı belki on beş, belki yirmi yıl sonra tekrar okuyup şu anda birikimimin yetmediği için kavrayamadığım neleri kavrayacağımı merak ediyorum.
Öncelikle şunu belirteyim, kitabın Einstein ile ilgisi yok. Yazar zaman ile ilgili fantezilerine Einstein'i meze etmiş.
Kitap zaman ile ilgili üçer sayfalık farklı senaryolar içeriyor. Kiminde insanların gelecekleri belli, kiminde hareket edenler için zaman daha çabuk geçiyor, kiminde zaman tersine akıyor. Bunları okumak keyifli ama bu mini öyküler derinlikten yoksun.
Kitabın iyi tarafı ise yazarın önümüze koyduğu fanteziyi sizin kendi hayal gücünüzde dallanıp budaklandırabilecek olmanız. Hatta yazmak ile ilgili size ilham vermesi bile olası.
Özet olarak çok şey beklemeden okursanız size keyif verebilecek, vasatın üstüne çıkamayan, kısa sürede okuyabileceğiniz bir eser.
Bu kitabı okumam çok yoğun bir döneme denk geldiği için ve araya iki kitap soktuğum için oldukça uzun sürdü.
Tanpınar bu eserinde Türk edebiyatında en sık olarak düşülen hataya düşmemeyi yine başarıyor; üslup peşinde koşarken gerisini boşlamıyor. Hem yazarın sahip olduğu üslup, hem de kitabın içeriği ve felsefi altyapısı kitabın kendini sürüden ayırmasını sağlıyor.
Tanpınar her cümlesinin üstünde titizlikle duran, çok dolu bir entelektüel. Bu kitapta da yaşadığımız coğrafyanın şark ile garp arasında kalmışlığını sosyolojik tahliller ile ortaya çok net bir şekilde koyuyor. 1949 yılında yazılan bu kitapta Türkiye'nin bugün yaşayacağı bazı problemler çok başarılı bir şekilde öngörülmüş ve gerçekçi reçeteler önerilmiş.
Kitap çok hızlı akmıyor. Akıcı bir Tanpınar deneyimi için Saatleri ayarlama Enstitüsü daha uygun olabilir. Ama acelem yok, her cümleye özen gösteririm diyorsanız okurken çok keyif alacağınıza eminim.
Üstünde durmam gereken bir diğer konu ise bu kitabın 1949 yılında, Saatleri Ayarlama Enstitüsü'nün ise 1961'de yazılmış olması. Tanpınar'ın aradan geçen 12 yılda yaşadığı gelişim de kendisine bir kez daha hayran olmamı sağladı.
Ağaç Diken Adam çok kısa bir kitap. Kaç sayfa olduğuna bakmadan okuyanların övgüleri doğrultusunda sipariş etmiştim. Çocukluğumda beni çok etkileyen Samed Behrengi'nin Bir Şeftali Bin Şeftali kitabını anımsattı. Eve gelen bir misafir çocuğunun eline tutuştururum. Mutlaka hayatında bir şekilde etki bırakacaktır.
Reklam