Uşaqlıq illəri insanın gələcək həyatının, xarakterinin və dünyanı qavrama tərzinin təməlinin qoyulduğu dövrdür. Bu təməl nə qədər möhkəm və sevgi dolu olarsa, şəxsiyyət də bir o qədər sağlam formalaşır. Lakin bəzən həmin təmələ elə dərindən zərbələr dəyir ki, insan böyüdükcə həmin çatlar bərpası çətin olan izlərə çevrilir. Uşaqlıq travmaları dediyimiz bu qorxular, rədd edilmələr, fiziki və ya mənəvi basqılar, yetkinlik dövründə fərdin münasibətlərində, qərarlarında və hətta gündəlik reaksiyalarında özünü büruzə verir. İnsan keçmişin ağrılarını unudur bəzən, amma bədəni və şüuraltı o ağrıları heç vaxt silmir. Sadəcə onları gizlətməyə çalışır.
Travmanın gələcəyə təsir etmə mexanizmini anlamaq üçün şüuraltının iş prinsipini bilmək lazımdır. Uşaq yaşlarında yaşanan hər hansı bir sarsıntı, insan psixikasında "dünya təhlükəlidir" və ya "mən sevilməyə layiq deyiləm" kimi inanclar yaradır. Məsələn, uşaqkən valideynləri tərəfindən davamlı olaraq tənqid edilən və heç bir uğuru bəyənilməyən bir fərd böyüyəndə ifrat perfeksionist (hər şeyin mükəmməl olmasını istəyən) birinə çevrilə bilər. O, hər kəsin rəğbətini qazanmaq, heç kimdən tənqid eşitməmək üçün özünü paralayır. Yaxud da tam əksinə, uğursuzluq qorxusundan heç bir işə başlaya bilməyən, özünə inamı sıfırlanmış bir yetkin olur.
Ən çox diqqətimi çəkən şeylərdən biri isə travmaya qarşı bədənin və şüurun inkişaf etdirdiyi müdafiə mexanizmləridir. İnsan ağrını və qorxunu birbaşa qəbul edə bilməyəndə, psixika özünü qorumaq üçün qalxanlar yaradır. Bu qalxanlar ilk baxışda şəxsi qoruyurmuş kimi görünsə də, uzunmüddətli perspektivdə tamamilə anormal, gözlənilməz və bəzən cəmiyyət tərəfindən yad baxılacaq nəticələrə yol açır. Şüuraltı sadəcə bir şey düşünür: "Bir də heç vaxt həmin ağrını yaşamayacağam və bunun üçün nə lazımdırsa
📚🔔 Tatil zili çaldı!
Bir yıl boyunca verilen emeklerin ardından şimdi dinlenme, keşfetme ve yeni maceralara atılma zamanı. 🌞
Bu yaz bol kahkahalı, bol anılı ve elbette bol kitaplı geçsin. Tüm öğrencilere keyifli tatiller diliyoruz! 💙📖
Sevgi nədir söylə mənə
Sevgi bir atəşdir sönməz
Qəlbdə yanar gizli - gizli
Ömrün boyu heç tükənməz
~ Mikayıl Müşfiq ~
m
Arzularımız gerçəkləşdi
Sən getdin
Bu xarabalıqlardan
Gələcəyinə fokuslanıb
Hərkəsi burda qoydun
Amma
O batağlıqda məndə qeybə çəkildim
Dünən son dəfə səninlə
Görüşümüzü xəyal edirdim
Amma sənin bir anda
Xəbərsiz getməyin
Son xəyallarımıda batırdı
Yolun açıq olsun gözəlim.
Ümid edirəm Yad diyarlarda
Heçbir çətinliyin olmayacaq
Olsa belə
Mənə bildir.
Çünki biz
Lazım olduqca
Birbirimizə qarşı
Eyni anda
Qardaş-Bacı
Ata-Ana
Sirdaş
Yaxın dost
Vəya ən əsası
Yoldaş
Olmuşuq.
İlk ikisi bəlkə də qəribə
Heyrətdə qoyub aləmi rəftarı Hüseynin,
Gəlməz dəxi bu aləmə təkrarı Hüseynin.
Aşiqlərin əyləşdi könül təxtinə Mövla,
Eşqə özü zivər, dilə göftarı Hüseynin
Sərvətdə bu dünyadə Hüseynə çatan olmaz,
Yetmiş iki qurban tək olub varı Hüseynin
Dəydi bir əmud başına, Əkbər yaralandı,
Şad oldu bu qəmdən vəli, əğyarı Hüseynin.
Əbbas ələmdarı idi dəşti-bəladə,
Zeynəbsə əsirlikdə ələmdarı Hüseynin.
Oxlandı Əli Əsğər o Mövla qucağında,
Rəhm eyləmədi zərrə sitəmkarı Hüseynin.
Asandı mənə bunca bəla – söylədi Mövla,
Çün, seyr eləyir aşiqini Yarı Hüseynin.
Ya Heydəri-Kərrar, yetiş Kərbubəlayə,
Bikəsdi Xanım Zeynəbi-qəmxarı Hüseynin.
Göz yaşını seyl eylədi Səccad ağa ey dil,
Qırx il yanıb odlandı diləfkarı Hüseynin.
Allah adını səbt edə kaş, müshəfi-fəxrə,
Şahin, olasan sən də əzadarı Hüseynin.
Aylar əvvəl bəzi sözləri bura yazanda düşünürdüm ki, həyatımın ən böyük mübarizəsi sevgi ilə qorxularım arasında olacaq. O zaman özümə verdiyim sualın cavabını bilmirdim. Bu gün isə cavabı tapmışam.Bəli, bəlkə də bir müddət öncə qorxularım qalib gəldi. Amma hal hazırda buna məğlubiyyət kimi baxmıram. Çünki zaman mənə öyrətdi ki, hər itirdiyimizi itki hesab etmək doğru deyil. Bəzən insan bir qapını bağlayır ki, qarşısında daha uyğun qapılar açılsın. Bəzən ayrıldığımız yollar bizi əslində getməli olduğumuz istiqamətə aparır.)
O günlərdə içimdə olan tərəddüdlər, narahatlıqlar və suallar məni yorurdu. İndi isə anlayıram ki,,həyat yalnız bir insanın ətrafında dayanıb qalmır. Həyat yenilənir, dəyişir, insan da onunla birlikdə dəyişir. Dünən mənə ağır gələn şeylər bu gün mənə dərs kimi görünür.
Bəlkə də bu yol mənim üçün ən doğrudu,Çünki hər sonluq öz içində yeni başlanğıclar gətirir. Qarşıma yeni insanlar çıxır, yeni məqsədlər yaranır, yeni arzular qurulur. Mən artıq keçmişin “kaş ki”lərində yox, gələcəyin “bəlkə də”lərində yaşamağı seçirəm.
Hmmm Doğrudurki Hələ də bəzi xatirələr ürəyimin bir küncündə qalır. Amma artıq onlara qayıtmaq üçün yox, böyüdüyümü xatırlamaq üçün baxıram. Çünki insan bəzən sevdiyini deyil, köhnə halını geridə qoyur.Bu gün geriyə baxanda görürəm ki qorxularım məni dayandırmayıb, sadəcə başqa bir yola yönəldib. Və mən inanıram ki, hər şey öz vaxtında, öz yerində olmalıdır.Qarşıda məni gözləyən yeniliklər, yeni şəhərlər, yeni insanlar və yeni hekayələr var.
Bəzən ürəyin istədiyi yox, taleyin gətirdiyi yol daha doğru olur. Mən də artıq itirdiklərimə yox, qarşıma çıxacaq gözəlliklərə baxıram. Çünki həyat davam edir və mən keçmişə deyil, gələcəyə doğru addımlayıram.