m sinan
@ms1nan
𝐊.𝐚𝐭𝐚𝐭𝐮𝐫𝐤 ^ Hukuk ^ Tarih ^ Müzik ^ 突騎施索葛莫賀部
906 okur puanı
Mayıs 2019 tarihinde katıldı
Kerkük'ten Urmu Gölü'ne giden yol MŐ VIII. yüzyılda Azer isimli şehirden geçiyordu. Bu şehir ahalisinin Azer Türkleri olduğu, aynı dönemde yazıya geçirilen Tevrat için de kuşku götürmez bir gerçekti. Çünkü daha kaç yüzyıl önce burada Kut Eli, onun ardından da Turuk Beyliği vardı. Kut Eli'nin son Elbeyi Tirikan'dı. Sonraları Turuk adının da çeşitli biçimlerine bakarsak, onların içinde Török, Türük, Turukh, Turukhmen gibi varyantları da görebiliriz. Bu bakımdan, Tevrat'ta İbrahim'in babasına Terah, kâhyasına ise Elazer adının verilmesi Bibliya geleneğine uygun bir durumdur.
Sayfa 111
Reklam
Tevrat'ta Hz.İbrahim'in babasının adı Terah biçiminde okunur, ancak İbrahim'in yaşadığı çağdan önceki Ebla tabletlerinde Til-Turaxi adının geçmesinin de gösterdiği gibi, bu onomastik söz Turuk adı ile bağlantılıdır ve MÖ XIX-XIV. yüzyıllar içerisinde Asur kaynaklarında yer alan Urmu Gölü'nün güneydoğu bölgesindeki Turuk Beyliği'nin de adı bazen yanlış olarak Turukki şeklinde verilmektedir. Bu açıdan, Tevrat'ta (tav), (reş), (het//xet) harfleriyle yazılan (trh//trx) sözü terah ve terax şeklinde okunmuştur. Ancak bunun turuh//turux gibi okunabilmesi de mümkündür. El yazmada (h/x) harfine benzer biçime sahip, q(g)//k sesini gösteren (kuf) harfinin de bulunduğu göz önünde tutulduğunda, bu durumda özünün turuq veya turuk (turk) biçiminde okunmasının mümkün olduğunu kabul etmek gerekir. Bu bakımdan, Tareh'in veya Terah'ın Turuk (Türk), Azer'in ise Azer etnonimi ile olan bağı ortaya çıkıyor. VIII. yüzyılda İbn-i Kesir: "İbn-i Cafer'e göre, İbrahim'in babasının iki adı vardı veya bu adlardan biri onun lakabıydı." diye yazmıştı.
Sayfa 108
Musul'dan Şam'a giden yol üstünde ve bu yola yakın Urfa, Gaziantep, Halep bölgelerinde milattan önceki bin yıllara ait kaynaklarda yeteri kadar Türkçe yer-yurt isimleri kayıtlıdır. Şöyle ki; "Oğuz evi”, “Oğuz yurdu" anlamında; Asur yazısında adı Bit-Agusi olarak verilen yer ismini uzmanlar bugünkü Kilis bölgesinde gösterirler. Günümüzdeki Oğuzeli ilçesi Kilis'in kuzeydoğusunda, Gaziantep şehrinin yakınlarındadır. Aynı Asur yazısı buradaki Kumug beyliğinden de söz eder.
Sayfa 106
Geçmiş dönem yazarlarının Aran dili, Alban dili, Alvan ve Ağvan dili ifadelerinde ayrı ayrı diller değil, Azer Türkçesi göz önünde bulundurulur. Ayrı bir Mana. Mada, Atropat, Bayat, Avşar dilleri olmadığı gibi; ayrı ayrı Aran, Alban ve Ağvan dilleri de yoktur. Olsa olsa bu adlar altında Azer dilinin çeşitli dıyalektlerinin yattığı söylenebilir. Aran'la birlikte Alban adı üzerinde ayrıntılı olarak durmamızın amacı, Hazarlar gibi Albanların soyu da aşağıda detaylandıracağımız gibi İbrahim neslinden gelen Kedar'a bağlanmaktadır.
Sayfa 106
Arpakşad adının Erbekşad biçiminde morfolojik kuruluşu eski Türk antroponiminde" yaygın kullanım alanı bulan Börüşad, Elşad, Türkşad, Tuğşad gibi adlardan farksızdır. Mada (Güney Azerbaycan) ve İkiçayarası'nda kaydedilen Pirişad, Purişad adları (MÖ IX ve V. yy.) da dikkat çekicidir. Buhara bölgesini idare eden Tuğşad adlı Türk beyinin 739'da öldüğü biliniyor. Arpakşad adındaki ek (şad) Türk tiginlerine verilen sandır. Adın kendisi ise Arbak (Erbek) biçiminde Dicle havzasında ve Güney Azerbaycan'da eski çağlarda sıkça kullanılırdı.
Sayfa 98
Reklam