İndirgemeci gözetleme yöntemlerinin yanında, bireylerin birbirini durmadan izlediği P2P, yani eşler arası sistemler de mevcut. Örneğin Tripadvisor otelleri, kısa dönemli kiralık evleri, restoranları ve turistleri dünya çapında izleyen bir gözetim sistemi kullanır. Bu sistem 2019’da, 859 milyon yorum ve 8,6 milyar konaklama mekânı, restoran ve turistik işletmeye internette göz atan 463 milyon gezgin tarafından kullanılmıştı. Bir restoranın ziyaret edilmeye değer olup olmadığını belirleyen, sofistike bir yapay zekâ algoritmasından ziyade bizzat kullanıcılardır. Restoranda yemek yiyenler, işletmeyi puanlayabiliyor, fotoğraf ve yorum ekleyebiliyor. Tripadvisor algoritması sadece verileri topluyor, restoranın ortalama puanını hesaplıyor, kendi türündeki diğer restoranlarla karşılaştırarak sıralıyor ve sonuçları herkesle açıkça paylaşıyor.
Fakat algoritma tüm bunları yaparken bir yandan da ziyaretçileri sıralıyor. Kullanıcılar yorum yaptığında veya seyahatleriyle ilgili yazılar paylaştığında yüz puan; fotoğraf veya video yüklediğinde otuz puan; forumda paylaştığında yirmi puan; işletmeleri oyladığında beş puan ve başkalarının yorumlarını oyladıklarında bir puan alıyorlar. Tüm bu faaliyetlerine göre kullanıcılar Birinci Seviyeden (üç yüz puan) Altıncı Seviyeye (on bin puan) dek sıralanıyor ve seviyelerine göre avantajlar kazanıyorlar. Sistemin kurallarını, mesela ırkçı yorumlar paylaşarak, haksız yere kötü yorumlar yazıp restorana şantaj yapmaya çalışarak ihlal eden kullanıcılara bazı yaptırımlar uygulanabiliyor, hatta sistemden tamamen atılabiliyorlar. Buna eşler arası gözetim deniyor. Herkes birbirine durmadan not veriyor. Tripadvisor’ın takip kameralarına ve casus yazılımlara yatırım yapmasına veya hiper-komplike biyometrik algoritmalar geliştirmesine gerek yok. Neredeyse
Tripadvisor...Araştırma-İnceleme Tarih
Tüm bu indirgemeci gözetleme yöntemlerinin yanında, bireylerin birbirini durmadan izlediği P2P, yani eşler arası sistemler de mevcut. Örneğin Tripadvisor otelleri, kısa dönemli kiralık evleri, restoranları ve turistleri dünya çapında izleyen bir gözetim sistemi kullanır. Bu sistem 2019'da, 859 milyon yorum ve 8,6 milyar konaklama mekânı, restoran ve turistik işletmeye internette göz atan 463 milyon gezgin tarafından kullanılmıştı. Bir restoranın ziyaret edilmeye değer olup olmadığını belirleyen, sofistike bir yapay zekā algoritmasından ziyade bizzat kullanıcılardır. Restoranda yemek yiyenler, işletmeyi puanlayabiliyor, fotoğraf ve yorum ekleyebiliyor. Tripadvisor algoritması sadece verileri topluyor, restoranın ortalama puanını hesaployor, kendi türündeki diğer restoranlarla karşılaştırarak sıralıyor ve sonuçları herkesle açıkça paylaşıyor.
Sayfa 235 - Jaguar Kitap, 6. Baskı: Kasım 2021, İspanyolcadan Çeviren Yıldız Ersoy Canpolat
Bazı hikâyeler tam tahmin ettiğin gibi ilerler. Bazılarıysa son sayfada tüm bildiklerini sorgulatır. 🤯
Ters köşeleri seviyorsan, seni sonuna kadar merakta bırakacak 3 kitap önerisini keşfetmeye hazır ol!
Geniş internet bağlantısına dayanan bir sonraki şirketler dalgası işlerin değer yaratma ve değer elde etme yollarını temelden değiştiren, farklı, dönüştürücü uygulamalar yarattı. Bu şirketler yeni bir P2P mimari üzerine kuruldu ve kullanıcıların dağıtık ağlarını koordine ederek değer üretti. eBay’in açık artırmalar yoluyla çevrimiçi perakendeciliği nasıl değiştirdiğini, Napster’ın müzik sektörünü nasıl değiştirdiğini, Skype’ın telekomünikasyonu ve Google’ın daha uygun sonuçlar sağlamak için kullanıcılar tarafından üretilen bağlantıları kullanarak internetteki araştırmaları nasıl değiştirdiğini düşünün.
Sonuçta, TCP/IP’nin tüm evreleri (tekli kullanım, yerelleştirilmiş kullanım, öncekilerin yerine geçme ve dönüştürme evrelerini) geçmesi ve ekonomiyi yeniden şekillendirmesi otuz yıldan daha fazla sürdü. Bugün dünyadaki en değerli halka açık şirketlerin yarısından fazlası internet merkezli, platforma dayalı iş modellerine sahip. Ekonomimiz tam olarak temellerinden değişti. Fiziksel ölçek ve benzersiz fikri mülkiyet artık üstesinden gelinmez avantajlar sunmuyor; “temel taşları” olarak davranan ve topluluk, kullanıcı ve organizasyonlardan oluşan geniş ağları proaktif bir şekilde organize eden, etkileyen ve koordine eden girişimler ekonominin liderleri oluyor.
Blok Zinciri (internetin en tepesinde yer tutan bir P2P ağ) para birimi çıkarmak, sahiplik aktarımı yapmak ve alışverişleri doğrulamak için merkezi bir otoritenin olması düşüncesinden sakınan sanal bir para birimi sistemi olan bitcoin teklifinin bir parçası olarak, Ekim 2008'de ortaya çıktı. Bitcoin blok zinciri teknolojisinin ilk uygulamasıdır.
1 Aralık 2018 - Geçmiş Kripto HaberleriTeknoloji
Satoshi’nin hesabı 4 yıl süren sessizliğini bozdu:
Bitcoin’in gizemli yaratıcısı Satoshi Nakamoto’nun P2P Foundation’daki
hesabı, 2014 yılından beri ilk defa harekete geçti
ancak hesabın yıllar önce hack’lendiği öne sürülüyor.
