Kitap, Cemal Süreya tarafından Elif Sorgun’a (Zühal Tekkanat) ithaf edilmiştir. Çoğu şiir daha önce Papirüs dergisinde (Süreya’nın kendi dergisi) ve diğer dergilerde yayımlanmıştı; 1965-1971 arası yazılan şiirleri kapsar.
Kitap, İkinci Yeni şiirinin önemli örneklerinden biridir. Aşk, erotizm, anne özlemi, sürgün, kimlik, toplumsal/siyasal eleştiri gibi temaları yoğun imgelerle işler. Süreya’nın sürgün deneyimi (Dersim olayları sonrası ailesinin Bilecik’e sürgün edilmesi), doğduğu coğrafya ve kültürel kökenler şiirlere yansır. Kitaba adını veren ünlü şiirde (“Beni Öp Sonra Doğur Beni”) şair, annesini küçük yaşta kaybetmesinin yarattığı boşluğu sevgiliye yansıtır: “Annem çok küçükken öldü / beni öp, sonra doğur beni.” Bu dize, aşkı hem tutkulu hem de annelik şefkatiyle birleştiren ikonik bir ifadeye dönüşmüştür. Şiir, aynı zamanda toplumsal travmalara (Dersim olayları gibi) dolaylı göndermeler içerir.
Süreya, bu kitabı “toplumsal yönü sebebiyle” en sevdiği şiirlerini barındırdığını belirtmiş ve şiirinde tarihsel bir çizgi, Anadolu’yu dolanış, Yunus Emre, Pir Sultan gibi gelenekten besleniş gördüğünü söylemiştir. Eleştirmenler (Enis Batur, Vecihi Timuroğlu, Selim İleri gibi) kitabı övmüş; “dolu dolu”, ustalıklı, cinsellik temasıyla evrenselleşen, imgeleri yoğun ve disiplinli bir eser olarak değerlendirmiştir.
Yayın ve Etki
İlk baskı: 1973, E Yayınları.
Sonraki baskılar: Yapı Kredi, Can Yayınları gibi yayınevlerinden devam etti (günümüzde Can veya YKY baskıları bulunur).
Cemal Süreya’nın Üvercinka, Sevda Sözleri gibi diğer eserleriyle birlikte modern Türk şiirinin doruklarından sayılır. Birçok okur ve eleştirmen için “başyapıt”lar arasındadır.
Kitap, erotizmle toplumsal acıları, kişisel travmayla kolektif hafızayı ustaca harmanlayan, her okunuşta yeni katmanlar açan
Uzun zaman sonra kolay ve severek okuduğum,en cok beğendiğim kitap oldu. Kurgusu, dili, tarih,osmanli,gastronomi,astronomi, astroloji, geleneksel tip ile ilgili insanı yormadan bunaltmadan verdiği tadında bilgiler, mesajlar ve aşk hepsi de cok güzeldi.
Reklam
Ahi - Bir Ahi Evran Romanı1000Kitap
Fatih Dumandan okuduğum beşinci kitap artık yazarın dilene kalemine o kadar aşinayım ki kitabı okumaya başlayınca akıp gidiyor. Kitabımızın konusuna gelecek olursak eğer, Türk-İslâm tarihinin önemli şahsiyetlerinden olan Ahi Evran’ın hayatını anlatıyor kitabımız. Çok büyük hizmetleri olmasına rağmen, ön plana Ahilik Teşkilatının kurucusu olarak çıkıyor. Bu kitabı okumadan önce benim bilgim de bu kadardı. Selçuklu döneminde İrandan, Hoydan, gelen ve günümüz Kırşehirine yerleşen hoca Nasureddinin hikayesini okuyoruz. Ahilik tekkesinin kurucusu ve Selçuklu döneminde İslamı yayma çabasını okuyoruz. Ahilerin Diyar-ı Rum'a gidip orada davalarını devam ettirmeleri. Sultan Alaeddin sonrasıda bir tarafda Selçuklu devletinin içindeki çatırdamaları fırsat bilen Moğolları ve onlarla sonuna kadar mücadele eden Ahi Evren ve kardeşlerinin mücadelesini okuyuruz.
Yazarımızın kalemindeki o destansı havayla okumanızı şiddetle tavsiye ediyorum. Olayları birleştirmesi, geçişleri, bazı bilinmezlikler, vurguladığı konular… Yine çok sevdiğim bir kitabı oldu. Yazarın diğer kitaplarını kesinlikle öneriyorum özellikle Pir-Ahmed Yesevî’yi önce okuyun sonra Ahi kitabını okuyun. Gerek konu, gerek zaman olarak birbirine paralelliği benim için hem öğretici hem de keyifli oldu.
Pir-i Lezzet
Allahım ne şahane, ne enfes bir ziyafetti…
Bu zamana kadar neden bu kitabı okumamışım ki? Önümde resmen Hünkar Sofrası kuruldu ve ben de şeref konuğu olarak sofraya oturdum. Tarihi bir roman olarak da, mutfak kültürünün zirvelerinden biri olan Osmanlı Mutfağını bilmek adına da harikulade bir kurguydu.
Muhakkak surette her kitapseverin okuması gereken bir şaheser. Tam 17 dile çevrilen ve aşçıların pirinin hikayesini anlatan bu lezzetli sofraya siz de buyrun
“𝗬𝗲𝗿𝘆𝘂̈𝘇𝘂̈𝗻𝗱𝗲𝗸𝗶 𝗵𝗲𝗿 𝗮𝘀̧𝗰̧ı𝗻ı𝗻 𝗯𝗶𝗹𝗱𝗶𝗴̆𝗶 𝗮𝗺𝗮 𝗯𝘂𝗴𝘂̈𝗻𝗲 𝗸𝗮𝗱𝗮𝗿 𝗸𝗶𝗺𝘀𝗲𝗻𝗶𝗻 𝗴𝗼̈𝗿𝗲𝗺𝗲𝗱𝗶𝗴̆𝗶 𝗯𝗶𝗿 𝗲𝗳𝘀𝗮𝗻𝗲, 𝘆𝗮𝘀̧𝗮𝘆𝗮𝗻 𝗯𝗶𝗿 𝗺𝘂𝗰𝗶𝘇𝗲! 𝗕𝗶𝗿 𝗺𝘂𝘁𝗹𝗮𝗸 𝗱𝗮𝗺𝗮𝗴̆𝗮 𝘀𝗮𝗵𝗶𝗽, 𝗰𝘂̈𝗺𝗹𝗲 𝘁𝗮𝘁𝗹𝗮𝗿ı 𝗲𝗻 𝗶𝗻𝗰𝗲 𝗮𝘆𝗿ı𝗻𝘁ı𝘀ı𝗻𝗮 𝗸𝗮𝗱𝗮𝗿 𝗮𝘆ı𝗿𝘁 𝗲𝗱𝗲𝗯𝗶𝗹𝗲𝗻 𝘃𝗲 𝘆𝗲𝗿𝘆𝘂̈𝘇𝘂̈𝗻𝗱𝗲𝗸𝗶 𝘁𝘂̈𝗺 𝗹𝗲𝘇𝘇𝗲𝘁𝗹𝗲𝗿𝗲 𝗵𝘂̈𝗸𝗺𝗲𝗱𝗲𝗯𝗶𝗹𝗲𝗻, 𝗮𝘀̧𝗰̧ı𝗹ı𝗸 𝘇𝗮𝗻𝗮𝗮𝘁ı𝗻ı𝗻 𝗸𝘂𝘁𝘀𝗮𝗻𝗺ı𝘀̧ı 𝘃𝗲 𝘆𝗲𝗿𝘆𝘂̈𝘇𝘂̈𝗻𝗱𝗲𝗸𝗶 𝘁𝘂̈𝗺 𝗹𝗲𝘇𝘇𝗲𝘁𝗹𝗲𝗿𝗶𝗻 𝗵𝘂̈𝗸𝘂̈𝗺𝗿𝗮𝗻ı𝘆𝗱ı 𝗣𝗶𝗿-𝗶 𝗟𝗲𝘇𝘇𝗲𝘁.” (𝗦𝗮𝘆𝗳𝗮 𝟗𝟓)
Sanırım bu yıl okuduğum en, en, en güzel kitabın hangisi olduğunu buldum!
Geçen gece beni resmen uykusuz bırakan, daha ilk sayfadan itibaren bütün ruhumu sımsıkı yakalayıp ele geçiren öyle tatlı bir keşif yaptım ki...
Peki beni böyle mest eden, kalbimi eriten bu hikaye ne mi anlatıyor? Hemen kısacık özetleyeyim:
Dağların, feodal kavgaların ve sert koşulların içinde büyümüş, inatçı mı inatçı, ihtiyar bir köylü olan Salvatore yakalandığı amansız hastalık yüzünden tedavi olmak için büyük şehir Milano’ya, oğlunun yanına gelmek zorunda kalıyor. Bu koca, gri ve modern şehir ilk başta bizim bu huysuz ihtiyara çok yabancı geliyor. Ama derken hayatına iki muhteşem hediye giriyor: Dünyalar tatlısı, minicik torunu Brunettino ve hayatının sonbaharında kalbini pır pır ettiren bilge kadın Hortensia!
Hayatı boyunca sevmeyi hep bir mücadele sanmış o sert adam, minik torununu kucağına aldığı an öyle bir değişiyor, içindeki şefkat öyle bir taşıyor ki... Ölümün gölgesindeyken bile sevginin insanı nasıl yeniden doğurabileceğini, o meşhur, huzurlu 'Etrüsk gülümsemesini' nasıl bulduğunu okuyoruz. Tam bir kalbe dokunma hikayesi!
Eee, hikayenin büyüsüne öyle kapıldım ki, kitabın bir de filmi olduğunu öğrendiğim an heyecandan havaya uçtum! Bir an önce filmini de izlemek istiyorum, acayip merak ettim doğrusu!
Bizi böyle şahane çevirilerle tanıştırdığı için Paris Yayınları'na kocaman bir teşekkür borçluyum. İyi ki yollarımız kesişmiş!
Puan vermedi·400 syf.·
2026 37. kitabı
Başlarını büyük keyifle ve ilgiyle okudum. Ortaları ve sonları, aksiyon türünde klasik Hollywood filmi tadındaydı. Başlarda merakla okuduğum kitap, sonlarda ilgimi kaybettiğim ve nihayet bitti dediğim kitaba dönüştü.
Dipnotlarda güzel bilgiler var. O notlardan çok şey öğreniliyor. Mesela MİT müsteşarı Fuat Doğu, Fethullah Gülen'in ilişkili olduğu Komünizmle Mücadele Derneğinin kuruluşunda rol oynayan Ruzi Nazar'la yakın dostlarmış. Ve Fuat Doğu, Komünizmle Mücadele Derneğinin kuruluşunda aktif rol almış. Veya Sabri Yirmibeşoğlu'nun halkı galeyana getirmek için kontrgerillanın bazı şeyler yaptığını itiraf ettiğini öğreniyoruz. Çatlı, Yazıcıoğlu ve ülkücülerin iç karışıklıkta nasıl kullanıldığını okuyoruz... Bu ve benzeri bilgiler açısından kitap iyi ki okudum dedirtti.
Olumsuz intiba bırakan şeylerden biri; öğrenci ve öğretmenlerin de diğer kesimler gibi, siyasetle ilgilendiği cümlelerin çok olması. Toplumu, ülkeyi felakete sürükleyen yaklaşımlardan olduğunu düşünüyorum, özellikle öğrenci ve öğretmenlerin siyaset yapmasını. Siyasi slogan ya da pankart, öğrenci ve öğretmenle nasıl bağdaştırılabilir? Ordu gibi eğitim camiası da uzak olsun ideolojiden ama mümkün değil. Din gibi siyaset de insanı sömüren kavramlardan diye düşünüyorum.
Kitapta sol cenahın masumiyeti, sağ kesimin şiddet yanlısı olduğu vurgulanırken, tarafsızlığı koruyamamış olduğu söylenebilir. Tıpkı Yedi Güzel Adam dizinde Dersim olayıyla Cumhuriyet'e saldırılması gibi. Sol görüştekiler hiç mi silaha sarılmadı hiç mi şiddet uygulamadı hiç mi hırsızlık ahlaksızlık yapmadı? Hayır diyenler, modern masallar dinlemeye devam etsin. Ne sağ ne sol, iki kesim de boyunu aşan ölçüde pisliğe batmış. En güzeli apolitiklik ve çöplükten uzak durmak diye düşünüyorum. Bölen, parçalayan, çürüten vs vs siyaset değil mi?
Reklam
Reklam