Anıl Haznedar
@AHaznedar
İnstagram @haznedaranil
Bu kitabın notları ya da belki de kitabın kendisi, 1914 sonbaharında Rava-Ruska’da bir Avusturya hafif süvari alayıyla katıldığı çarpışmalarda şehit düşen Baron Friedrich Michael von R.’nin yazı masasında mühürlenmiş bir paketin içinde bulunuyordu. Bir adamın hayatının çok ufak bir bölümünü, tıpkı gökyüzünden bakınca insanların göründüğü gibi bir bölümünü Zweig’ın o eşsiz anlatımıyla okuyoruz. Evet belki uzun bir hayatın yalnızca kısa bir anına görgü tanığı oluyoruz; lakin insanın gökyüzünden bakınca diğer insanları küçük görmesi ama kendini güçlü hissetmesi gibi yaşanılan gerçeklerin de yaşanılan tüm yaşamı anlamlandırdığı bir bölüme tanıklık ediyoruz. Bırakın içinde bulunulan zamanı kendisiyle anlamlı olan konulara bile oldukça duyarsız kalan bir adamın hikayesi. Acı çekmek için dahi yetersiz kalan bir adam. Lakin dışarıdan bakıldığında yapay bir mutluluk sergileyen ve herhangi bir sapma olmadan bu sorunsuz hayatını sürmeye devam eden bir adam. Aslında kitabın final bölümüne gelene kadar günümüzde yaşayan hemen hemen hepimizin kendimizden bir parça gördüğümüz bir hikaye. İçinde bulunduğumuz halet-i vaziyet sanki kitaba tarafımızca aktarılmış. Ama maalesef hepimiz von R. kadar şanslı değiliz. Zira bizim hikayemizde hayatımızı anlamlı kılıp yapmacık mutluluk derimizi atarak gerçek mutluluğumuza ulaşmamız bu kadar kolay olmuyor. Hele hele von R.’nin hayatını değiştirenin 2 serseri delikanlı ve bir genç kız olduğunu düşünecek olursak. Aslında Baron’un hayat akışının değişimi sıradan bir Pazar günü istemeyerek de olsa kendisini at yarışlarında bulmasıyla ve burada burjuva ahlakından saparak çok basit bir suç işlemesiyle başlıyor. Tamamen egosuna mağlup olarak işlediği bu beyaz suç Baron’un da hayatının yönünü değiştiriyor. Kendini sorgulamasıyla başlayan içsel savaşı bir
Hangi tür kitapları seviyorsun?
🔎 Polisiye
💕 Romantik
🚀 Bilim Kurgu
🏰 Fantastik
📖 Klasik
🧠 Kişisel Gelişim
🏛️ Tarih
😱 Gerilim
Mürebbiye… Yaz Novellası… Geç Ödenen Borç… Kadın ve Yeryüzü… Bu dört hikayenin anlatıldığı bir Zweig klasiği; ya da baş yapıtı. Siz ne derseniz deyin Zweig, gene psikolojik betimlemesini konuşturmuş ve hiç görmediğim kadar başarılı bir çalışma ortaya koymuş. Kafası nasıl çalışıyor bilmek isterdim. Kitaplarını hangi ortamda hangi şartlarda hangi duygu yoğunluğu içerisindeyken yazıyor bunu bilmek isterdim. Mürebbiye’de, Fraulein’ın aşık olduğu Otto ile arasındaki aşk çıkmazı anlatılıyor. Çocukların gözünden anlatılan bu hikayede Zweig çocuk psikolojisinin masumane yönlerini kullanarak okuyucuyu sarsmayı amaçlıyor. Tabii işin içine mürebbiyenin içinde bulunduğu bu zor durumu fark eden ve ona ahlaki bir acımasızlıkla yaklaşan çocukların ebeveynleri de karışıyor. Çocuk yaştaki kızların, olgun bir kadının halet-i ruhiyesini anlayıp, yorumlayarak olması gerekeni söylediği ama söz hakkının kendilerinde olmadığı, müdahale edemedikleri bir psikolojik çıkmaz…
Yaz Novellası adlı hikayede ise kendi halinde, pek de güzel olmayan ama narinliği ve masumiyeti ile şehvet uyandıran bir genç kız ile yaşını başını almış, artık olgunlaşmış ve insanların otobüste yer verdikleri yaşlı bir adam arasındaki hikayeyi takip ediyoruz. Aslında ilgi duyduğu ama ahlaki kurallar ve dogmatik kültür nedeniyle bu ilgisini çocuksu bir oyuna dönüştürmüş bu adamın masumane başlayan bu oyunu, zamanla bir aşk acısına dönüşüyor. Zira genç kız kendi yaşıtlarının bulunmadığı, eğlence kültürünün kitap okumak, yüzmek ve kır yürüyüşleri yapmak olduğu bir otelde sahibini bilmediği, karşısına çıkan bu ani aşk mektubuyla yüreğinden vurulmuşa dönüyor. Belki de böylesi daha iyidir. Biraz mantıken düşünürsek yaşlı bir adamla genç bir kız arasında nasıl bir ilişki olabilir ki… Tamam kabul elbette postmodern dünyamızda bu
Her telefon çalışında, her kapı sesinde irkilmek, kendini bir insan görme beklentisiyle ve özgürlük özlemiyle perdelerin arasından sokağı gözetlerken yakalamak… Korkunun ruhumuza verdiği tarifi ancak yaşanabilecek bir duygu. Bir kadının yaşadığı bir aşk macerasından sonra içine düştüğü elzem verici durum karşısında yaşadığı hoyratça ihtiraslar… En önemlisi de tüm bunları yaşarken bile içinde bu duyguları hissediyor olmasına rağmen karşısına bu durumun ona vereceği zararı gösteren bir şantajcının çıkması anından itibaren, tüm bu yasak ama heyecanlı ihtiraslara bir son vermek istiyor oluşu. Bilemiyorum, o duyguları yaşarken neler hissediyordu. Kitapta elbette bu duyguların neler olduğunu Zweig bize güzel bir psikolojik anlatımla aktarmış. Ancak gerçekte de böyle mi? Kadın-erkek ayrımı yapmaksızın soruyorum bu soruyu. Bir insan eşini aldatırken de şehvet duyguları yerine gerçekten de korku ve endişe duyar mı? Duyarsa bu hatasında neden ısrarcı olur? Anlık şehvetin verdiği haz, kaybedeceği maddi manevi varlıkların ötesine nasıl geçebilir? Tabi ki bu da nefsimizin bize emrettiği ve karşı koyamadığımız o aşağılık duyguda gizli. Anlıyorum, kadın yılların vermiş olduğu bıkkınlık ve gençliğinin ihtiraslı anılarında gömülü kalmış o romantik duyguları yeniden diriltmek, yeniden yaşamak istiyor. Unutulmaya yüz tutmuş bu duyguların heyecanını bedeninin her bir kıvrımında yeniden yaşamak istiyor. Peki ya sonrası. Sonrasında ne olmasını bekliyor. Hiçbir şey gizli saklı kalmıyor, bir şekilde her şey gün yüzüne çıkıyor. Asla ama asla öğrenilemeyeceği düşünülen en gizli sırlar ve en karanlık günahlar hayatımızın bir bölümünde kendini dışa vuruyor. Hem de öyle bir zamanda dışa vuruyor ki; her şeyin en güzel en mutlu olduğu anlarda. Zweig bu okuduğum ikinci kitabında da beni kendine mest
