Bu aralar kelam metinleri okuyorum.
Zaman zaman burada da paylaşım yapacağım.
Anladığım şekilde, izahlı ve sade bir dille aktarmaya çalışacağım.
Beni takip etmeyi unutmayınız.
Hareket, bir cismin bir yerden başka bir yere gitmesi ve bu sürecin bir zaman içinde gerçekleşmesidir.
Hareketin olması için “önce yokluk, sonra varlık” gerekir.
• Taftazani
tüm hareketlerin başlangıcı olan, kendisi hareket etmeyen bir "İlk Hareket Ettirici" olmalıdır.
1. Önermeler (Aksiyomlar)
P1: Bir olayın meydana gelişi, eğer tek ve bilinçli bir nedene dayanıyorsa, bu süreç düzenli ve tutarlı gerçekleşir.
P2: Eğer bir olayın meydana gelişi, birden fazla bağımsız nedene (çoklu etkenlere) dayanıyorsa, bu süreçte düzensizlik ve karmaşıklık artar.
P3: Evrendeki düzen, varlıkların belirli bir sisteme göre ortaya çıktığını göstermektedir.
2. Akıl Yürütme (İstidlâl)
C1: Eğer evrendeki varlıklar tek bir yaratıcıya (nedenin birliğine) bağlanırsa, bu varlıkların meydana gelişi tutarlı ve zorunlu olarak gerçekleşir.
C2: Eğer evrendeki varlıklar çok sayıda bağımsız sebebe bağlanırsa, o hâlde bu varlıkların meydana gelişi imkânsıza yakın bir düzensizlikle karşılaşır.
C3: Varlıkların düzenli bir şekilde meydana geldiği gözlemlendiğine göre, varlıkların tek bir bilinçli yaratıcı tarafından yaratıldığı sonucu çıkar.
3. Örnek ile Açıklama
Bir ordunun düzen içinde hareket etmesi için tek bir komutanın emir vermesi gerekir. Eğer her asker bağımsız bir şekilde kendi kararlarını alırsa, düzensizlik kaçınılmaz olur.
Aynı şekilde, bir binanın taşlarının rastgele bir araya gelmesiyle düzgün bir yapı oluşması beklenemez; bir mimarın düzenleyici etkisine ihtiyaç vardır.
4. Sonuç (Netice)
S1: Tek bir iradeye bağlı yaratılış, mantıksal olarak daha tutarlı ve makuldür.
S2: Eğer yaratılış çoklu nedenlere bırakılırsa, düzenli bir evrenin var olması imkânsız olur.
S3: Dolayısıyla, evrendeki düzenin açıklaması tek bir yaratıcı kavramıyla daha tutarlı hâle gelir.
Abstractist
@Abstractist
·
Bazı Sözlerde demiştim ki: Eğer bütün eşya bir tek zata isnad edilse vücub derecesinde bir suhulet, bir kolaylık peyda eder. Eğer eşya müteaddid sâni'lere, esbablara isnad edilse; imtina derecesinde bir suubet, bir müşkülat ortaya düşer. Çünkü bir zabit gibi veya usta gibi bir tek zat, kesretli efrada ve kesretli taşlara bir fiil ile bir hareket ile ve suhuletle bir vaziyet verip bir netice hasıl eder ki eğer o vaziyeti alması ve o neticeyi istihsal etmesi, o ordudaki efrada ve o direksiz kubbedeki taşlara havale edilse; pek çok fiillerle, pek çok müşkülatla, pek çok karışıklıklarla ancak yapılabilir.
Bazı Sözlerde demiştim ki: Eğer bütün eşya bir tek zata isnad edilse vücub derecesinde bir suhulet, bir kolaylık peyda eder. Eğer eşya müteaddid sâni'lere, esbablara isnad edilse; imtina derecesinde bir suubet, bir müşkülat ortaya düşer. Çünkü bir zabit gibi veya usta gibi bir tek zat, kesretli efrada ve kesretli taşlara bir fiil ile bir hareket ile ve suhuletle bir vaziyet verip bir netice hasıl eder ki eğer o vaziyeti alması ve o neticeyi istihsal etmesi, o ordudaki efrada ve o direksiz kubbedeki taşlara havale edilse; pek çok fiillerle, pek çok müşkülatla, pek çok karışıklıklarla ancak yapılabilir.