"Ziman ramanê diafirîne." (Sapir-Whorf/ Humbold)
Kovara Zaremayê di vê hejmarê de mijara kolonyalîzmê/mêtîngeriyê lêkolîn kiriye. Kovarê nêrîn û xebatên çend nivîskarên antî-kolonyalîst ên wekî Fanon, Arendt, Alî Şerîatî, Îsmaîl Beşîkçî û hwd. parve kiriye.
Giring e ku nivîskar nivîsa xwe bi zimanê zikmakî binivîse. Kolonyalîzm bi tenê ne sînorên siyasî ne; kolonyalîzm li ser ziman jî tesîrê dike. Gava ku mirov raman û fikrên xwe bi zimanê biyanî yan jî bi zimanê kolonyal binivîse, wê ew nivîs jî di xizmeta kolonyalîzmê de be.
Di kovarê de çend hevpeyvîn (bi taybetî hevpeyvîna birêz Seyidxan Sevînç gelekî xweş û watedar bû) û werger jî hene. Ev xebat bi giştî nîşan didin ku parastina ziman, sîngera herî xurt a li dijî mêtîngeriyê ye; loma nivîsandina bi kurdî ne tenê tercîhek e, çalakiyeke man û nemanê ye.