Rûbar Elî
@Rubar_Ali
Sal diborin wek libên tizbiyê
Her wêneyek selewatek e
Li Ser Pirtûka Bextitar Elî 'Hinara Dawî ya Dinyayê' KurteşîroveyekKurdî
Li Ser Pirtûka Bextitar Elî "Hinara Dawî ya Dinyayê" Kurteşîroveyek
Berî her tiştî ev roman weke sîberekê ye, weke spêleyekê. Herwekî mirov li çîrokeke mişt xûmamî guhdarî bike vebêjer mirov hêdî hêdî dikişîne nava bûyerê. Lehengê me Muzaferê Subhdem bi zimanekî edebî û mişt keser dest bi vegotina xwe ya dîlîtiyê dike. Dema roman dest pê dike xwendevan bêyî hemdê xwe ji nav xirecira bajêr, rêzeavahiyên rengorengo, qornayên wesayîtan, deng û rengê sedsala bîst û yekemîn derdikeve û hêdî hêdî ber bi çoleke ku ji qûmê pê ve tu tişt lê tune ye ve dişemite. Bêdengiyeke tije keser, bêrîkirineke bê giyan xwendevan hembêz dike. Berî ku xwendevan li wê biyabanê di nava bablîsoka qûmê de wenda bibe vebêj ango Muzaferê Subhdem bi destê xwendevan digre û wî tîne dixe nav şerê birakujiyê. Xwendevan di carekê de xwe di nav dinyaya zarokên ku di nava şerê birakujiyê de bê dê û bê bav xwe li parçeyek jiyanê girtine de dibîne. Birîna birakujiyê bi gelemperî mijara romanên Bextiyar Elî ye. Vê êşê bi awayekî pir edebî û pir êşandî tîne ziman. Birîneke wisa ye ku çend sal bi ser ketibe jî û çend sal bi ser bikeve jî tu carî qalik ne girtiye û dê tu carî qalik ne gire jî. Tenê bi hevokeke romanê bi me dide fehm kirin ku şerê birakujiyê çiqasî kirêt û çiqasî bê bext e: "Te dixwest di çi de bimire. Di şer de, di êrişê de, ji bo welêt... ji bo dayika me welêt ku welatperwer mîna qehpikekê lê siwar dibin?" Hezar pirtûk jî li ser vî şerî werin nivîsandin li cem min encax weke vê hevokê bandor li kurdekî bikin...
Lehengên romanê di nav dinyayeke bi mij de ne û her yek ji wan mîna lehengên çîrçîrokan in, mîna lehengên çîrokên ku berî ceryan dinyaya me tarî bike me ji dê û pîrên xwe guhdarî kiriye ne. Du xwişkên ku bi temamê tevgerên xwe bi awayekî pir sosret li ber çavê xwendekaran hatine
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Te dixwest di çi de bimire. Di şer de, di êrişê de, ji bo welêt... ji bo dayika me welêt ku welatperwer mîna qehpikekê lê siwar dibin?
"Kafamda Bir Tuhaflık Var" üzerine küçük bir inceleme.
İkinci defa okuduğum kitaplardan biri sanırım üçüncü defa da okumayı istiyorum. Ki bu kitabı okuduktan sonra yazarın dilini özlediğimi gördüm galiba çok sevdiğim "Kar" kitabını yine okuyacağım. Orhan Pamuk bana sorarsanız kimseye anlatılacak biri değil ihtiyacı da yok zaten. Görüşleri yüzünden edebiyatına ve diline çok yersiz ve çirkin eleştiriler yapıldı. Hatta kendi dışında herkese cahil diyen koca bir "CAHİL" tarafından abes ve talihsiz bir açıklama yapıldı. Her neyse Orhan Pamuk okunmalı, mutlaka ve kanımca tekrar tekrar okunmalı, deneyin pişman olmayacaksınız.
Kitapla ilgili birkaç not:
Dili oldukça sade ve bir o kadar da akıcı. Bir yazarda olmazsa olmaz "empati" duygusu çok başarılı bir şekilde var bana göre. Kitabı okuduğunuzda İstanbul'un yarım yüzyıllık geçmişini de okumuş ve öğrenmiş oluyorsunuz. Yazar insanların duygu kuyularının en dip noktalarını çok basit cümlelerle gün yüzüne çıkarmayı çok iyi biliyor. Ve bunu yaparken derin psikolojik detaylara girmeden yapıyor ki bence başarısı da burdan geliyor. Kitabı okurken yazarın zekasına ve bu kitap üzerinde ne kadar çalıştığına bizzat tanıklık ediyorsunuz. En sevdiğim özelliği de yazar sadece bir karakter üzerinden olayı anlatmıyor yazarın ana karakteri her ne kadar belliyse de kitap boyunca aslında tüm karakterlerin ana karaktere yakın bir çizgide olduğunu görüyorsunuz. Olayı tek bir karakter üzerinden götürmek mi yoksa hepsinin ağzından kendilerini dinlemek mi daha zor bunu bilmiyorum fakat şunu biliyorum ki kitap boyunca her karakterde biraz "biz" varız. Yazarın çoğu zaman söylediği "Kendimin kadın halini yaşamak ve onun ağzından yazmak isterdim." Cümlesini kitabın kadın karakterlerini dinlerken hep düşündüm ve bence bunu zaten başarmış. Ama tabii kadın
