YCE
@Yce09
MUHTEŞEMMMMM
1860 larda insanlık tarihi için çok önemli olan köleliğin kalkmasına vesile olan Kuzey güney Savaşı’nı kaybeden taraf güneylerin ağzından aktardığı için çok beğendim
Hem tarih hem aşk detaylı bir gözlemle anlatılmış muhteşem bir hikaye .
****************
KUZEY GÜNEY SAVAŞI
Amerika’daki Kuzey-Güney Savaşı (Amerikan İç Savaşı) aslında tek bir ülkenin kendi içinde yaptığı çok büyük bir savaştı.
Kim kimle savaştı?
* Kuzey (Union / Birlik)
→ ABD yönetimini korumak isteyen eyaletlerdi.
→ Bunlara Yankiler denirdi.
→ Sanayi, ticaret ve fabrikalar daha güçlüydü.
→ Başkan Abraham Lincoln Kuzey tarafının lideriydi.
* Güney (Confederacy / Konfederasyon)
→ Ayrılıp kendi devletlerini kurmak isteyen güney eyaletleriydi.
→ Tarım, özellikle pamuk üretimi çok önemliydi.
→ Büyük çiftlikler (plantasyonlar) vardı.
→ Ekonominin temelinde köle emeği bulunuyordu.
Savaşın ana nedeni neydi?
En büyük mesele kölelikti. Güney eyaletleri siyah insanların köle olarak çalıştırılmasını sürdürmek istiyordu. Kuzey’de ise köleliğe karşı çıkanların sayısı artıyordu (tek sebep sadece bu değildi; eyalet hakları, ekonomi ve siyasi güç kavgası da vardı).
Zencilerin (Afrikalı Amerikalıların) durumu nasıldı?
Savaş öncesinde:
Bazı hikâyeler tam tahmin ettiğin gibi ilerler. Bazılarıysa son sayfada tüm bildiklerini sorgulatır. 🤯
Ters köşeleri seviyorsan, seni sonuna kadar merakta bırakacak 3 kitap önerisini keşfetmeye hazır ol!
MUHTEŞEMMMMM
Erich Scheurmann ( 1878, - 1957)
Alman yazar ve ressamdır.
En çok Göğü Delen Adam adlı eseriyle tanınır.
Eserin Yayın Tarihi: 1920
Kitap, Samoa yerlilerinin gözünden Batı uygarlığını eleştirir. Modern insanın:
* Paraya aşırı önem vermesini,
* Zamana köle olmasını,
* Tüketim ve gösteriş peşinde koşmasını,
* Doğadan uzaklaşmasını sorgular. Eser, insanın doğayla uyum içinde ve daha sade bir yaşam sürmesinin değerini vurgular.
Samoalı bir kabile reisinin, Avrupalılar (“Papalagi” yani “göğü delen adam”) hakkındaki gözlemleri anlatılır. Reis, beyaz insanların yaşam biçimini dışarıdan bir gözle değerlendirir ve modern dünyanın tuhaflıklarını, çelişkilerini ve mutsuzluk kaynaklarını ortaya koyar.
Elizabeth Cleghorn Gaskell (1810 -1865)
Victoria devri Ingiliz roman yazarı
Romanlarinda özellikle Manchester'daki endüstriye hayati ve toplumu yazdi.
Eser yayın tarihi; 1853
Elizabeth Gaskell, büyük dramatik sahneler yazmak yerine günlük hayatın akışını anlatmayı tercih eder. Bu yüzden Deborah’ın hastalığı veya ölüm döşeği uzun uzun anlatılmaz; bir bölümden diğerine geçerken onun öldüğünü öğreniriz
Sıcak samimi anlatımı sevdim.
* Miss Matty Jenkyns: Romanın duygusal merkezidir. İyi kalpliliği ve kırılganlığıyla okuyucunun sevgisini kazanır.
* Miss Deborah Jenkyns: Matty’nin ablasıdır. Aile içinde otorite odur. Romanın başlarında önemli bir yere sahiptir.
* Peter Jenkyns: Kardeşler arasında genç yaşta evden ayrılmıştır. Geçmişte yaşananlar Matty’nin hayatını derinden etkilemiştir.
* Mary Smith: Bazen Cranford’da kalır, bazen başka yerde yaşar. Olayları bize onun gözünden öğreniriz.
* Miss Pole: Kasabadaki haberlerin ve dedikoduların merkezi gibidir ama kötü niyetli değildir.
* Mrs. Jamieson: Sosyal sınıf farklarına önem verir; Cranford kadınlarının ona karşı tutumu romandaki mizah kaynaklarından biridir.
* Captain Brown: Romanın başlarında görünen, kasabanın alışılmış düzenine biraz meydan okuyan karakterdir.
Captain Brown’ın iki kızı vardır:
* Miss Brown (büyük kızı)
* Jessie Brown (küçük kızı)
Eser şu soruları sorar
• Insan özgürlük olmadan mutlu olabilir mi?
• Düzen mi daha degerlidir, özgürlük ü?
• Aşk insanı neden değiştirir?
• İnsanı insan yapan şey akıl mı, ruh mu?
Sembolik olarak İntegral:
* Aklın ve matematiğin mutlak egemenliğini,
* Bireyselliğin yok edilmesini,
* Devletin insan üzerindeki tam kontrolünü,
* “Mutluluk için özgürlüğün feda edilmesi” fikrini temsil eder.
Roman, D-503’ün tuttuğu bir tür günlükten oluşur. Ancak bu günlük sıradan bir insanın duygu ve düşüncelerini anlattığı bir günlük değildir. D-503, bu metinleri İntegral’in gelecekte ulaşacağı uygarlıklara Tek Devlet’i tanıtmak amacıyla yazmaktadır.
Tek Devlet her şeyi formüllere indirmek ister. Ama insan ruhunda her zaman bir “X”, yani hesaplanamayan bir taraf vardır.
Biz romanındaki başlıca karakterler şunlardır:
D-503
* Romanın anlatıcısıdır.
* İntegral uzay gemisinin baş mühendisidir.
* Başlangıçta Tek Devlet’in düzenine gönülden bağlıdır.
* Roman boyunca büyük bir iç dönüşüm yaşar.
I-330
* Gizemli, cesur ve sıra dışı bir kadındır.
* D-503’ün hayatını altüst eder.
* Kurallara meydan okur ve özgürlüğü temsil eder.
O-90
Yakup Kadri Karaosmanoğlu ( 1889, Kahire- 1974, Ankara)
Eser Yayın Tarihi 1928
Yakup Kadri ;Türk edebiyatının önemli romancılarındandır.
* Kadro Hareketi içinde yer almıştır.
* Romanlarında toplumdaki değişimleri, ahlaki çözülmeleri ve tarihî olayların insanlar üzerindeki etkilerini işler.
* Gözlem gücü yüksek, eleştirel ve gerçekçi bir anlatıma sahiptir.
Roman, İstanbul’un İstanbul’un İşgali yıllarındaki ortamını anlatır. İşgal güçleriyle yakın ilişkiler kuran, Batı hayranlığı içinde ahlaki değerlerini kaybetmiş bir çevre tasvir edilir . Başkahraman Necdet’in yaşadığı hayal kırıklıkları ve dönemin yozlaşmış sosyal hayatı üzerinden işgal altındaki İstanbul tasvir edilir.
* Bir milletin yalnızca askerî değil, ahlaki ve manevi olarak da işgal edilebileceği düşüncesi işlenir.
* Kişisel çıkarlar uğruna millî ve ahlaki değerlerden uzaklaşmanın toplumda çöküşe yol açtığı vurgulanır.
* İşgal dönemindeki yozlaşmaya karşı millî bilinç ve karakter sahibi olmanın önemi anlatılır.
Eser Tevrat’tan bir ayetle açılıyor. Yakup Kadri’nin Sodom ve Gomore romanının adı da doğrudan bu kıssaya gönderme yapar. Romanda işgal altındaki İstanbul’un ahlaki ve toplumsal çöküşünü, Sodom ve Gomora’nın yozlaşmışlığına benzeterek anlatır. Bu yüzden kitabın başındaki bu ayet, romanın ana temasını özetleyen bir epigraf niteliğindedir.
Sodom ve Gomore’nin en güçlü sembollerinden biri o “mabet” odasıdır.
Yakup Kadri odayı özellikle:
* Yarı karanlık,
* Basık tavanlı,
* Renkli camlı,
* Kemerli pencereli,
* Mihrabı andıran oymalı bir girintisi olan
bir mekân olarak tasvir eder. Burası eskiden bir aile mescididir. Yani bir zamanlar dua edilen, kutsal sayılan bir yer.
Fakat işgal yıllarında aynı mekânın içinde içki içilir, dedikodular yapılır, flörtler yaşanır ve ahlaki sınırların silikleştiği
