ugünkü ABD'de, çoğu kişi devleti idealize etmez, devlet hakkında saygılı bir dil le konuşmaz; ama devletin onlara iyi davranmasını bek lerler. Türkiye'de, tersine, "devlet ana," "devlet baba" gibi deyimler duyabiliriz, ama çoğu Türk yönetimin kendisine iyi davranmadığından söz eder. Paradoksun her iki devlet içinde gözlemlenen ilişkilerde değil, iki devlet arasında olduğu bellidir. Bugün Türkiye'de adeta saplantıyla sözü edilen sivil toplumun az gelişmiş olması, burada gözlem lediğimiz kalıba uygundur. Türkiye üzerine yapılan bazı son derece ilginç araştırmalar Türklerin nasıl bir "dev letçi olma durumu" sergilediklerini, devlet kuruluşları nın biçimini taklit ettiklerini ya da devletin aktif ya da doğrudan doğruya girişimi olmadığı durumlarda devlete hayranlık duyan davranışlarda bulunduklarını gösteri yor. Yüksek mevkilerdekilerin bulaştıkları skandallar bu örüntüyü bozmuyor.