Levent Baykal
@coffeebean
İda'nın MerhametiRoman
Kahire'nin ele geçirilmesinden sonra bir yandan yoksul halka kutlama maksatlı altın dağıttırırken, öte yandan paşaların dikkatini çekecek kadar altını bizzat kendi eliyle yine solaklara paylaştırmıştı. Allah'ın kendisine bahşettiği her büyük zafer, her iyilik karşılığında o da kullarına bağış yaparken, mutlaka elleriyle solaklara hediyeler dağıtıp, gönüllerini almayı istemişti.
Adına Yavuz denilen, hakkında efsaneler yaratılan savaşı padişahlarının yanında olmak, ondan bahşişler almak, yaşamlarının temel gayesinden birisini onun yaşamını korumak üzre kuran solaklar için de benzer bağlılıklar oluşturmuştu. Nedimi Hasan Can'la yakınlıkları bu bağı daha da kuvvetlendirmiş, saygının dışında vazgeçilemeyen başka bir gerekçeyle oluşturulan bir bağ oluşmuştu. Korunan ile koruyan arasındaki kuvvetli bağ, ikili bir sarmal içinde kuvvetlenerek yükseliyordu. Bazen solakların korucusu padişah, bazen padişahın korucusu solaklar...
İki yönlü mutlak bir tutku çemberiydi...
İda'nın Merhameti
Doğan Erdem
Postiga Yayınları
Sayfa:268
Reklam
İda'nın MerhametiRoman
Yavuz Selim öldürtüyor, cezalandırıyor, affetmiyordu ama Hasan Can'a göre bunların hepsini de istemeye istemeye, bir insan olarak zorlanarak yapıyordu. Çünkü savaş alanında, devlet yönetiminde gösterilecek küçük bir zayıflık çok pahalıya mal olacaktı. Efendisinin aldığı kararlarla başı koparılan paşalar, katledilen kardeşler, vezirler olabilirdi. Ama tüm bunların müsebbibi yine kendileriydi ve Yavuz Selim her kararının ardından kedere, tasaya boğulup kahroluyordu. Hasan Can'ın varaklarında bir yandan Yavuz Selim, eskisi gibi yakalattığı kimselere bile acımadan katliam emri veren bir devlet adamı öte yandan da "merhamet duygusu" çok fazla bir insandı.
İda'nın Merhameti
Doğan Erdem
Postiga Yayınları
Sayfa:267
İda'nın MerhametiRoman
"İngilizler, anılarını savaş alanlarında bile yazmayı bırakmayan ulustur."
İda'nın Merhameti
Doğan Erdem
Postiga Yayınları
Sayfa:258
PrensTarih
Yazar deneyimlerine dayanarak ve tarihten örnekler vererek Prenslere rehber niteliğinde ülkeyi nasıl yönetmeleri konusunda bilgiler sunarak yol göstermektedir.
Ülkelerin var oluşu, yok oluşu hükümdarların başarı ve başarısızlığı konusunda ince bilgileri vermekte;güçlü bir orduya gereksinim olduğunun önemini Türklerin ordusu üzerinden örnekliyor. Tarihteki devletler ve hükümdarlarlardan tek tek bilgiler vermektedir.
PrensTarih
BİR PRENSİN VERDİĞİ SÖZLERİ NASIL TUTACAĞI ÜZERİNE
Hayvan doğasını kullanması gerektiğini bilen bir
prens, tilkiyi ve aslanı seçmelidir; çünkü aslan kendini tuzaklara karşı savunamaz ve tilki de kendini kurtlara karşı koruyamaz. Bu nedenle tuzakları tanımak için tilki, kurtları korkutmak için de aslan olmak gerekir. Yalnızca aslan ol- mak isteyenler meseleyi anlamıyor demektir. Yani bilge bir yönetici, sözünü tutması ona zarar verecekse ve vaatte bulunmasına neden olan koşullar artık yoksa sözünü tutmayabilir ki tutmamalıdır da, İnsanlar tamamen iyi olsalardı bu kaide uygulanmayabilirdi, ancak insanlar kötü olduklarından ve size verdikleri sözleri tutmayacaklarından siz de onlara bulunduğunuz vaatlere sadık kalmak zorunda değilsiniz. Bir prens vaatlerini yerine getirmediğinde buna gerekçe bulmakta hiç zorlanmaz. Bununla ilgili günümüze dair sayısız örnek verilebilir ve kaç barış antlaşmasının ve sözleşmenin prensler uymadığı için geçersiz olduğu ve hükmünü yitirdiği gösterilebilir. Tilkiyi nasıl kullanacağını en iyi bilen, en başarılı olandır. Ancak bu kişilik özelliğini gizlemeyi iyi bilmek, çok iyi bir hileci ve ikiyüzlü olmak gerekir; insanlar öylesine basitlerdir ve anlık gereksinimlere öylesine tabilerdir ki, aldatmak isteyen biri aldatılmaya hazır birini daima bulur.
Burada günümüzden bir örneği anmadan geçemeyeceğim. VI. Alexander insanları aldatmaktan başka hiçbir şey yapmamış ve aksini yapmayı hiç düşünmemiş, üstelik daima kendine bir kurban bulmuştur. Büyük bir şevkle vaatlerde bulunan veya büyük yeminler eden, sonra da onları yerine getiren hiç kimse olmamıştır; yine de insanlığın bu yönünü çok iyi bildiğinden, onları aldatmada her zaman başarılı olmuştur.
Prens
Niccolò Machiavelli
Panama
Sayfa:95
Reklam