#BeniAslaBırakma // Kazuo Ishiguro
Yeryüzünde sadece bir "bakıcı" veya "bağışçı" olarak var edilmek,kaderin soğuk nefesini ensenizde hissetmekten farksızdır.
Acımasız bir amaca hizmet etmek üzere kurgulanmış bir yaşamda; ruhun sızlaması, duyguların haykırması birer "hata" olarak görülür. Oysa acı, insan olmanın en somut kanıtıdır.
Kathy, tam 12 yıldır bu ağır yükü taşıyan bir bakıcı.
Çocukluklarından beri "farklı" olduklarını bilmenin o tekinsizliğini taşıyan bu donör çocukların sessiz çığlığı, dış dünyanın onları insan olarak değil, sadece birer "kobay" veya "ruhsuz beden" olarak görmesiyle daha da derinleşiyor.
Onlar için gelecek, ulaşılması imkansız bir serap; hayalleri ise asla gerçekleşmeyecek birer teselliden ibaret.
Beni Asla Bırakma, insan ruhunun en derin dehlizlerine inen, vicdanın sınırlarını zorlayan ve okuru ahlaki bir hesaplaşmayla yüzleştiren kapkaranlık bir evren yaratıyor.
Ishiguro, sistemin çarklarında işleyen o acımasızlığı ve varoluşsal sancıyı öyle keskin bir çizgiyle işliyor ki; karakterlerin kaderlerini kabullenişlerindeki o sessiz çığlık, tüm insanlığın üzerine inen ağır bir utanca dönüşüyor.
Kitabı bitirdiğimde, sayfaların arasına sinmiş o tarifsiz melankolinin ağırlığı altında gözyaşlarımı tutamadım.
Bu metin, kurmaca olmanın çok ötesinde; insanı insan yapan erdemlerin, acımasız bir dünya düzeninde nasıl tek tek yok edildiğini iliklerime kadar hissettiren sarsıcı bir çığlık.
Tüyler ürpertici.
Loretta Graziano Breuning’in Mutlu Beyin kitabı, mutluluğun dış koşullardan çok beynimizin ürettiği dört temel kimyasalla bağlantılı olduğunu anlatır: dopamin, serotonin, oksitosin ve endorfin. Yazar, bu kimyasalların kalıcı değil, belirli durumlarda kısa süreli olarak salgılandığını ve insanların bunları sağlıklı alışkanlıklarla artırabileceğini savunur.
Dört mutluluk kimyasalı
1. Dopamin (Başarma ve ödül duygusu)
Bir hedefe yaklaştığımızda veya bir başarı elde ettiğimizde salgılanır. Küçük hedefler koyup bunlara ulaşmak dopamini artırır.
2. Serotonin (Değerli ve güçlü hissetme duygusu)
Saygı gördüğümüzde, katkıda bulunduğumuzu hissettiğimizde yükselir. Geçmiş başarıları hatırlamak ve öz güven geliştirmek serotoninle ilişkilidir.
3. Oksitosin (Güven ve bağ kurma duygusu)
İnsanlarla samimi ilişkiler kurduğumuzda, güven verdiğimizde ve destek gördüğümüzde salgılanır.
4. Endorfin (Rahatlama ve ağrıyı azaltma duygusu)
Egzersiz, kahkaha ve bazı fiziksel aktiviteler sırasında salgılanarak kişinin kendini daha iyi hissetmesine yardımcı olur.
Kitabın ana mesajı, mutluluğun sürekli bir durum olmadığıdır. Beynimiz bu kimyasalları kısa süreli ödüller olarak üretir. Bu nedenle gerçek “kurtuluş”, sürekli mutluluk aramak değil; dopamin, serotonin, oksitosin ve endorfini destekleyen alışkanlıkları düzenli olarak hayatımıza yerleştirmektir. Böylece kişi dış şartlara tamamen bağımlı olmadan daha dengeli, güçlü ve tatmin edici bir yaşam kurabilir.
Reklam
Reşat Nuri Güntekin Damga adlı romanında toplumun birey üzerindeki baskısını ve önyargıların insan hayatını nasıl şekillendirdiğini etkileyici bir biçimde ele alıyor. Romanın baş kahramanı son derece hassas, gururlu ve duygusal bir kişiliğe sahip. Bu hassasiyet, onun yaşadığı olayları çevresindeki insanlardan çok daha derin hissetmesine neden oluyor. Toplumun kendisine yönelttiği suçlamalar ve kuşkular karşısında yalnızca dışsal bir mücadele vermiyor; aynı zamanda kendi içinde de sürekli bir hesaplaşma yaşıyor.
Başkalarının bakışlarını, sözlerini ve ima ettikleri anlamları büyük bir dikkatle algılıyor; hassas kiişiği yüzünden toplumun vurduğu damga onun ruhunda çok daha derin yaralar açıyor. Bir bakıma karakter, dış dünyadan gelen yargıları kendi vicdanında büyüten bir aynaya dönüştürülmüş yazar tarafından.
Reşat Nuri Güntekin, bu karakter aracılığıyla insanın en büyük yaralarının bazen bedeninde değil, ruhunda olduğunu gösteriyor. İnsan ne yaparsan yapsın, o yaralar peşini bırakmıyor, bir damga gibi silinmeden insanın ömrüne yapışıp kalıyor. Ve sonunda insana, yazarın da kahramanına dedirttiği gibi "Hayatımı bir kuruntuya kurban etmişim!" dedirtiyor. Bu yönüyle Damga, yalnızca bir toplumsal eleştiri değil, aynı zamanda hassas bir insanın iç dünyasını başarıyla yansıtan psikolojik bir roman olarak da değerlendirilebilir.
Reşat Nuri Güntekin, en sevdiğim Cumhuriyet dönemi yazarlarından biri.
Çok güzel ve edebi bir anlatımı var. Okuduğum diğer bir çok romanı gibi bu eseri de çok güzeldi.
Hayata bakış açımızı değiştiren bazı kitaplar vardır; Pierre Franckh'in Rezonans Kanunu tam da bu kategoride. Kitap, dış dünyada karşılaştığımız olayların aslında kendi içsel frekanslarımızın bir yansıması olduğunu, yani "rezonans" içinde olduğumuzu savunuyor. Kitap, sabit bir gerçeklik olmadığını, her birimizin kendi öznel gerçekliğimizi inşa ettiğimizi vurguluyor:
"Hepimizin bildiği gibi, tek ve kesin bir gerçeklik yoktur. Sadece öznel bir gerçeklik vardır. Bu yüzden hepimiz tamamen aynı olayı zihnimize farklı şekillerde kaydederiz."
Bu bakış açısı, olaylara verdiğimiz tepkilerin neden bu kadar değişken olduğunu ve aynı deneyimden neden farklı sonuçlar çıkardığımızı anlamamıza yardımcı oluyor. Birçok kişinin takıldığı "geçmişi değiştirme" konusuna yazar, oldukça özgün bir pencereden bakıyor:
"Birçokları geçmişin değiştirilemeyeceğini iddia eder. Fakat geleceğimiz büyük oranda geçmişimizden doğar. Bu yüzden geçmişimizin üstünde birazcık bile etkimiz olsaydı, bu çok iyi olurdu." Franckh, geçmişin sadece bir anı olmadığını, içimizde bıraktığı izlerle geleceğimizi şekillendiren bir "enerji alanı" olduğunu belirtiyor. "Kumdaki ayak izleri gibi" ifadesi, bu duygusal mirasın ne kadar kalıcı olduğunu çok şairane bir şekilde betimliyor.
Kitabın en vurucu kısımlarından biri de, ifade edemediklerimizin bile bir alanı olduğu gerçeği:"Sözsüz düzlemde sırlara yer yoktur. Sessiz değişim tüm düzlemlerde gerçekleşir. Rezonans alanınız sadece bilinçli bileşenlerden değil, bilinçsiz bileşenlerden de oluşur." Bu, hayatımızda neden bazen "beklenmedik" şeylerin başımıza geldiğini açıklıyor; çünkü bilinçaltımız, kendi sessiz rezonansını çoktan yaymış durumda.
Kitabın sunduğu felsefeyi benimsetmek adına yazarın oldukça yoğun bir tekrar mekanizması kullandığını söylemem
Henry James'in 1902'de kaleme aldığı ve bir başyapıt niteliği taşıyan Güvercinin Kanatları, sadece bir dönem romanı değil; aynı zamanda arzunun, çıkarın, masumiyetin ve vicdan azabının karmaşık bir dansıdır. Roman, dış dünyanın parlak salonlarından ziyade, karakterlerin zihinlerinin en tenha köşelerinde geçer.
Kitapta dikkatimi en çok çeken, karakterlerin kendi iç dünyalarıyla olan bu derin bağıydı: "Hayatın kaçınılmaz gürültüsünden olabildiğince uzak durmaya çalışıyor, sırf bu sesi işitebilmek için sessizliğin peşinden koşuyordu." James, Milly Thaele ve çevresindeki karakterleri anlatırken adeta onların zihinlerini bir cerrah titizliğiyle açıp inceliyor. "Bir zihin ancak bu kadar dolu ve içini dolduran şeylerle ancak bu kadar bütünleşmiş olabilirdi" cümlesi, yazarın karakter derinliğindeki ustalığını özetliyor. Milly Thaele karakteri, romanın tam merkezinde, adeta bir ışık kaynağı gibi duruyor. Onun için yapılan "gerçekten de bir güvercindi" benzetmesi, sadece saflığını değil, aynı zamanda bu saflığın dünyevi hırslar karşısındaki savunmasızlığını da temsil ediyor. Ancak bu masumiyet, diğer karakterlerin kurguladığı "kusursuz planların" önündeki en büyük engel haline geliyor.
James, insanların birbirini anlama çabasındaki yetersizliği şu keskin tespitle vuruyor: "Önyargılar iki kişinin arasında oluşabilecek gerçek bağlardan önce devreye giriyor ve onların yerini alıyordu." Bu durum, ilişkilerin neden sıradanlaştığını ve ruhsuzlaştığını çok çarpıcı bir şekilde gözler önüne seriyor. Özellikle kadın ve erkek dünyası arasındaki o aşılmaz duvarı, "Bazı incelikler vardır! ... Ama hayır, siz erkekler hiç anlamıyorsunuz" sitemiyle dile getirmesi, romanın sadece bir dönem draması değil, günümüze de seslenen bir insan ilişkileri çözümlemesi olduğunu gösteriyor.
Roman,
bir entelektüelin, bir devrimcinin ve bir inanç insanının yalnızlıkla, özlemle ve hakikat arayışıyla verdiği savaşın günlüğüdür. Kitabı okurken, Şeriati'nin sadece dış dünyadaki hapishanelere değil, aynı zamanda insanın kendi zihnine ördüğü duvarlara karşı da bir mücadele
verdiğini görüyorsunuz.
Beni en çok etkileyen nokta, Şeriati'nin yüksek akademik bilgisi ile derin insani acılarını nasıl harmanladığıdır. Mektuplarda sadece sosyolojik analizler yok; aynı zamanda vatan hasreti, anlaşılamama sancısı ve insanlığa duyulan sonsuz bir sevgi var. "Bilmek" ile "yaşamak" arasındaki o uçurumda yürüyen bir adamın, okuyucuyu da yanına alıp "uyanışa" davet edişini izliyorsunuz.
Bu kitap, özellikle kendisini toplumuna yabancılaşmış hisseden, inanç ile akıl arasında köprü kurmak isteyen ve adaletsizliğe karşı kalbi sızlayan herkese hitap ediyor. Şeriati size sadece cevaplar vermiyor; size doğru soruları sormayı öğretiyor. Eğer ruhunuzun derinliklerinde bir "arayış" varsa ve bu arayışı entelektüel bir derinlikle taçlandırmak istiyorsanız, bu mektuplar size bir yol haritası sunacaktır.
Reklam
Reklam