Puan vermedi·416 syf.·
2026 43. kitabı
Serinin bu kitabındaki olay akışını diğerlerine göre daha az beğenmeme rağmen yazarın dili ve hayal dünyası, yapmış olduğu doğa tasvirler beni her türlü kitabın içine çekmeyi başardı. Montgomery'nin sözcükleri ustalıkla ve incelikle seçişi, cümleye işleyişi her daim ona hayranlık duymama sebep oluyor. Benim için tek eksi yönü -yazarın eserleri tüm yaş grubuna hitap etse de- bu kitabında çoğunlukla çocukların başından geçen olaylara yer verdiği için ilerlemesinin zor oluşuydu.
*Kitap son bölümüyle gönlümü fethetmeyi yine başardı :) ♡
Moby Dick'i okurken beni en çok zorlayan şey, romanın sürekli olarak hikâyenin akışını kesen balina ve balinacılık üzerine uzun açıklamalara sapması oldu. Melville zaman zaman bir romancıdan çok bir doğa tarihçisi gibi davranıyor. Balina türleri, avcılık yöntemleri, gemicilik detayları ve dönemin denizcilik kültürü üzerine sayfalarca süren bölümler var. Bu bölümler bazen o kadar uzuyor ki insan ana hikâyenin ne olduğunu unutmaya başlıyor.
İlk bakışta bu kısımların atlanabileceği düşünülebilir. Ancak ilginç olan şu ki, Melville bu teknik bilgilerin arasına insan doğasına dair gözlemlerini de yerleştiriyor. Bir bölüm boyunca balinaların anatomisinden söz ederken son birkaç sayfada insanın kibri, bilgiye ulaşma çabası ya da evrendeki yerinin belirsizliği üzerine düşündürücü tespitler yapabiliyor. Bu yüzden bu bölümler romanın ritmini bozsa da tamamen gereksiz olduklarını söylemek zor.
Romanın asıl gücü ise benim için Kaptan Ahab karakterinde yatıyor. Ahab yalnızca intikam peşindeki bir kaptan değil; takıntının insanı nasıl ele geçirebileceğinin neredeyse uç bir örneği. Moby Dick'in kopardığı bacağının intikamını almak için tüm hayatını tek bir amaca indirgemiş durumda. Gemi, mürettebat, güvenlik, mantık ve hatta kendi yaşamı onun için ikinci planda kalıyor.
Burada ilginç olan nokta, Ahab'ın yalnızca bir balinayı kovalamıyor oluşu. Balina zamanla gerçek bir hayvandan çok daha fazlasına dönüşüyor. Ahab'ın gözünde Moby Dick, dünyanın adaletsizliğinin, acının ve kaderin sembolü haline geliyor. Bu yüzden onun savaşı bir hayvanla değil, varoluşun kendisiyle yapılmış bir hesaplaşma gibi görünüyor.
Ahab üzerine düşünürken aklıma şu soru geldi: Eğer bu intikam arzusu olmasaydı Ahab'ın hayatında ne kalırdı? Belki de onu ayakta tutan şey gerçekten de nefretidir. İnsanların çoğu
Reklam
- Düşlere dokunmak mümkün olabilir mi?
- Ben bu dünyaya bilmek için geldim.
- Gözlerden yaş gelene kadar kahkahalar atılıp, yaşlar kuruyana kadar da ağlanıyordu
EVRİM ve HAVADAKİ KÖY
Puan vermedi·280 syf.·
2026 16. kitabı
Jules Verne'in "Le Village aérien" (1901) adlı eseri, yazarın külliyatı içinde evrim teorisine ve Darwinizm'e en doğrudan temas ettiği, oldukça ilginç ve tartışmalı kitaplarından biridir. Türkçe'de genellikle "Havadaki Köy", "Afrika Ormanlarında" veya "Büyük Orman" adlarıyla bilinir.
Verne bu kitabı yazdığında Darwin'in teorileri Avrupa'da büyük yankı uyandırmıştı. Kitap, "Kayıp Halka" (Missing Link) kavramı üzerine kurgulanmıştır.
Kitaptan doğrudan evrim ve "insan-maymun" geçişi ile ilgili temaları yansıtan kilit bölümleri ve alıntıları ****aşağıda derledim:
1. "Kayıp Halka" (Missing Link) Tartışması
Kitabın temel gerilimi, kahramanların karşılaştıkları "Wagddi" kabilesinin insan mı yoksa maymun mu olduğu üzerinedir.
"Eğer bunlar maymunsa, daha önce hiç görülmemiş bir türdüler; yok eğer insan iseler, o zaman insanlığın en alt basamağında yer alıyorlardı."
"Belki de doğa bilimcilerin o kadar uzun süredir aradığı, insan ile hayvan arasındaki o 'uçurumu' dolduracak olan 'eksik halka' (le chainon manquant) işte bu yaratıklardı."
2. Wagddi'lerin Tanımı Üzerine (İnsansı Özellikler)
Kahramanlardan John Cort ve Max Huber, ağaçlarda yaşayan bu canlıları gözlemlerken sürekli fiziksel özelliklerini insanla kıyaslarlar.
"Kollarının uzunluğu, ayaklarının yapısı, çenelerinin çıkıklığı... Her şey onlarda hayvani bir yapıya işaret ediyordu. Ancak gözlerindeki o parıltı, o zeka kırıntısı... İşte bu, bir hayvanda olamayacak bir şeydi."
Max Huber sorar: "Bunlara ne diyeceğiz John? İnsan mı, hayvan mı?" John Cort cevaplar: "Onlara 'Pititecantropus' (Maymun-İnsan) diyebiliriz belki. Haeckel'in hayalini kurduğu, Vogt'un teorisini kurduğu o ara form."
3. Ateş Yakma ve Konuşma Yetisi (Evrimin Kriterleri)
Verne, evrimsel basamakta "insan olmanın" sınırını genellikle "ateş
Bu kitap, solucanların 5 kalbi olduğunun öğretildiği ama kendilerine ait bir kalpleri olduğunu unutturulduğu 'okul' adlı sistemde vicdanların bayatlamasını önlemek ve değişim kamçılamak adına harekete geçen 4 kafadarın doğa katliamına karşı çabalarını konu ediniyor.
Yazarın eğlenceli dilinin bir yetişkin okur olarak bazen sıkıcı aşamaya vardığıni düşündüm. Akışa müdahil deyimler, bilgiler metinde yapay bir tat bırakmış.
Ancak ilgili yaş grubu memnun olmalı ki, kitap yıllardır çok satan listesinde . Çocuk kitabı çocuk için yazıldığına göre bu eleştirim geçersiz olabilir .
Bu benim okur olarak düşüncelerim.
Bu kitap önsözünde belirtildiği üzere ,
Türk Dil Kurumu'nun sözlüğünde 'çocuk' kelimesinin karşılığı olarak geçen, 'büyüklere yakışmayacak daha çok küçüklerin yapabileceği gibi davranan kimse' açıklamasının ne kadar haksız olduğunu göstermek için kaleme alınmış.
Kitap yeşil bir dünya için harekete geçen 4 kafadarın doğa katliamına karşı çabalarını konu ediniyor.
Yazarın eğlenceli dilinin bir yetişkin okur olarak bazen sıkıcı aşamaya vardığıni düşündüm. Akışa müdahil deyimler, bilgiler metinde yapay bir tat bırakmış.
Ancak ilgili yaş grubu memnun olmalı ki, kitap yıllardır çok satan listesinde . Çocuk kitabı çocuk için yazıldığına göre bu eleştirim geçersiz olabilir .
Bu benim okur olarak düşüncelerim.
Reklam
Reklam