Tur Abdin:
Mardin, Nusaybin, Ömerli, İdil, Midyat ve Hasankeyf arasındaki dağlık bölgenin ortaçağdaki adıdır. Bu bölgenin Midyat Gercüş arasındaki kısmı Kürtler tarafından Tor veya Tora Heverkan olarak da adlandırılmaktadır. Tur Arapça'da dağ demektir.
Midyat Köy Adları Üzerine Bazı Düşünceler -Abdurrahman Acar
Mardin ve petrol
"Mardin vilayeti dahilinde petrol arama işiyle temas ettik Petrol mıntıkaları hakkında mühendisler bir iki gün bize izahat verdiler. Basbirin sondajı 600 metreyi geçmiştir. Burada petrol çıkması ya 600, ya da 1 000 metrede umuluyor. 600 ihtimali, ki zaten zayıf görülüyordu, artık geçmiş demektir. 1000 metreyi bu sene içinde bulmamız muhtemeldir. Basbirin sondaj kuyusunun arazi tabakaları Gercüş'te ve yeryüzünde mütalaa olunuyor. Mühendis burada bize tafsilat verdi. Anlaşıldığına göre şimdilik en mühim petrol havzamız: Hasankeyf Siirt- Basbirin ve daha şarkıdır. Bu mıntıkada nerede çıkarsa emniyetle ve hakimiyetle işletebileceğimiz kanaatindeyim."
Reklam
Gercüş yöresinde görüşülen kaynak kişiler tarafından kaydedilen ve kışto/kişto adı verilen bu kuşun, serçeye benzemekle birlikte tüylerinin daha renkli olduğu ve sadece bu yörede özellikle Eymir Köyü civarında görüldüğü ifade edilmiştir. Kış başlarken kayalıkların içinde yaptığı yuvasına her gün bir taş attığı, kırk gün sonra da yuvadan çıktığı ifade edilen kışto kuşu yörede makbul sayılan hayvanlar arasındadır.
Yıl 1988
Yargısız infazın adresi Batman'ın Gercüş ilçesi Aydınca köyü ilkokulu!
Öğretmen Hüseyin Aydemir'in infazı başka bir acı... Kırşehir in Mucur ilçesinde doğan ve bekâr olan Hüseyin Aydemir ilk görev yeri olan Aydınca köyünde 12 Mart 1988'de şehit ediliyor.
PKK'lılar al bayraktan rahatsız, gönderde nazlı nazlı salınması ağırlarına gidiyor. Hüseyin Öğretmen'den göndere bayrak çekmemesini istiyorlar. Ancak Hüseyin Öğretmen tehditlere aldırmıyor. Korkmuyor!
Öğretmenliğinin 2. yılında "Türk bayrağını okula asmayacaksın!" diyenlere karşı çıkıp "Türk bayrağı"nı göndere çekiyor ve 26 yaşında "bayrak direğine asılarak şehit ediliyor."
:DHalk Deyimleri
...bir Gercüş sözü öğrendim: "Enişte gölgesi, geven gölgesi." (geven: cılız çalıdır, yaramaz bir bitki)
Kürtler arasında, Haverkanlar asıl yerleşim alanı kabul edilen Midyat, Gercüş, Nusaybin ve İdil'i kapsayan Küçük Tor denilen bölgeye yaygın olarak Havêrkan ( hala Havêrka) ya da Tur Abidin Platosundan dolayı Torê ya da Tor, yöre halkına da Torî denilmiştir. Bölgeyle ilgili çizilen ve bazı örneklerini verdiğimiz haritalara bakıldığında, Havêrkanlıların yaşadığı bölgenin Tur Abidin Platosu olduğu görülecektir.
Bizans-Roma kaynaklarında Izala adı verilen Tur Abidin, "Köleler Dağı' anlamına gelir. Süryani kaynaklarında 'Tanrı Hizmetkarları' ya da 'Inananlar Dağı' denilmiştir. Aramice de 'İbadet Edenler Dağı' anlamına gelir. Araplar; Tor El Cebel yani Yüksek Dağ' demişlerdir.
Reklam
Reklam