17 yaşından yetkinliyə: Paşanın böyümə hekayəsi
Mahbud Siracinin “Tehranın damları” əsəri ilk baxışda bir sevgi romanı kimi görünür. Lakin romanın dərin qatlarına endikdə onun əslində bir gəncin yeniyetməlikdən yetkinliyə keçidini, həyatın sərt həqiqətləri ilə qarşılaşmasını və daxili dəyişimini görürük.
Əsərin baş qəhrəmanı Paşa, romanın əvvəlində Tehranın damlarında dostu Əhmədlə birlikdə gələcək haqqında xəyallar quran, həyatın gözəlliyinə inanan, məsum və xəyalpərəst bir gəncdir. Tehranın damları onun üçün sadəcə bir məkan deyil, azadlığın, ümidin və insanın özünü sərbəst hiss etdiyi bir dünyanın simvoludur. (Mənə görə Dam məfhumu burda göy üzü ilə yer arasındaki o boşluğun gətirdiyi xoşbəxtliyi simvolizasiya edir)
Paşanın həyatı Zariyə duyduğu sevgi ilə yeni bir rəng qazansa da, onun həqiqi dəyişimi qarşılaşdığı ağır sınaqlarla başlayır. Doktorun siyasi səbəblərlə həbs edilməsi və ölümü Paşanın dünyaya baxışını dəyişir. O, ilk dəfə anlayır ki, dünya hər zaman ədalətli deyil və bəzən yaxşı insanlar da siyasi sistemin və ictimai şəraitin qurbanına çevrilə bilirlər.
Romanın ən təsirli hissələrindən biri xəstəxana bölməsidir. Mənə görə, Paşanın həqiqi böyüməsi məhz burada başlayır. O, yalnız bədənindəki yaralarla deyil, daxilindəki günah hissi, kədər və itki duyğusu ilə də mübarizə aparır. Nənəsi ilə olan söhbətləri vasitəsilə həyatın hər zaman insanın istədiyi kimi davam etmədiyini, bəzi itkilərin qəbul edilməli olduğunu və insanın bütün ağrılarına baxmayaraq yoluna davam etməli olduğunu anlayır.
Əsərdə məktəb mühiti də diqqət çəkən məqamlardandır. Məktəb cəmiyyətin kiçik bir modeli kimi göstərilir; burada güc münasibətləri, qaydalar və insanın öz fikrini ifadə etmə mübarizəsi görünür. Bu təcrübələr də Paşanın ədalət anlayışının formalaşmasına təsir edir.
Mənim fikrimcə, “Tehranın damları”nın ən
"-Sənin bədbəxtliyin orasındadır ki, gələcəyini görə bilmirsən.
- Bizdən hər birimiz gələcəyi ayrı cür görürük. Mən hiss edirəm ki, biz heç bir zaman gələcəyə eyni gözlə baxa bilməyəcəyik.
Bir qədər susaraq əlavə etdim:
- Gələcək isə, həyat deməkdir. Ona göre də, biz ayrılmalıyıq. Sağ ol!
Mən çamadanı götürüb qapıdan çıxdım"
bu cümlələr kitabın son sətirləridir, ümumiyyətlə situasiyalarla bağlı başıma gələnləri bölüşməyi sevirəm, sırf bu cümlələrin reallığına keçən il varmışam, bir rəfiqəmin münasibəti var idi və mən heç dəstəkləmirdim, nə qədər dil tökdüm, o, bu, nəticə olaraq mənə çevrilib dedi ki, bilirsən mən niyə bu münasibətdən əminəm? dedim, niyə? dedi çünki biz gələcəyə eyni gözlə baxırıq, xəyallarımız eynidir, eyni şeylərə görə mübarizə aparırıq və mən bu gələcəyə onunla addımlamaq istəyirəm, o an etibari ilə susdum, həqiqətən bunun necə doğru olduğunu düşündüm, eyni yerə addımlamırsınızsa bir yerdə yola çıxmağınızın nə mənası?
p.s. evləndilər
Bazı hikâyeler tam tahmin ettiğin gibi ilerler. Bazılarıysa son sayfada tüm bildiklerini sorgulatır. 🤯
Ters köşeleri seviyorsan, seni sonuna kadar merakta bırakacak 3 kitap önerisini keşfetmeye hazır ol!
Kitab mı bitdi,yoxsa mən mi bitdim bu,hələ də müəmmalıdır.
Göz yaşlarımın,“kaş ki”lərimin və bəzən də peşmanlıqlarımın müşayiəti ilə oxudum bu kitabı.Ailənin ananı axtarması,onun yoxluğunu hiss etdikcə keçirdikləri peşmanlıq və xatirələr əsərin əsas xəttini təşkil edir.Onlar ananı itirəndən sonra onun evdə və həyatda nə qədər böyük rol oynadığını daha yaxşı anlayırlar.Hər hissədə oxucuya ailə bağlarının və ana sevgisinin nə qədər dəyərli olduğu hiss etdirilir.
Özümü o hadisənin bir parçası kimi hiss edirdim.Xoşbəxt yaşamaq,rahat yaşamaq arzusu ilə çırpınarkən,mənim üçün çox şeyini fəda edən anamı da xəyallarıma daxil etmişdimmi?Gələcək planlarımda onun rahatlığı üçün nəsə düşünmüşdümmü?—deyə özümü sorğulayıb tükəndim.Kitab o qədər dərin izlər buraxır ki,bitirənə qədər anamın gözlərinə baxıb dəfələrlə şükür edib,gülümsəmişəm.Hər birimizə sevdiklərimizin,sevənlərimizin qədrini vaxtında bildiyimiz bir həyat arzulayıram.♡
Lou Andreas-Salome adını və onun Nitsşe, Rilke, Freyd kimi dahilərin həyatında necə dərin izlər qoyduğunu bu kitabı araşdırarkən öyrəndim. Müəllifin öz fəlsəfi təfəkkürünü və qadın azadlığına baxışını anlamaq üçün "Feniçka" əla bir başlanğıcdır. Cəmi 80 səhifəlik qısa bir povest olmasına baxmayaraq, arxasında böyük bir dövrün sosioloji və psixoloji yükünü daşıyır.
Kitabla bağlı ilk təəssüratım bir az enişli-yoxuşlu oldu. Açığı, ilk 15-20 səhifədə cümlələrin uzunluğu, fəlsəfi ağırlığı və o dövrün üslubuna uyğun edilən ağır tərcümə dili məni bir az yordu. Hətta bir anlıq mətni anlamaqda çətinlik çəkdiyimi hiss etdim. Lakin kitabı yarımçıq qoymayıb ortalarına doğru irəlilədikcə, yazıçının dilinə alışdım və əsər öz axıcılığını tapdı.
Gələk baş qəhrəmanımız Feniçkaya... Kitabı bitirəndə anladım ki, Feniçka cəmiyyətin idealizə etdiyi, qüsursuz və tamamilə "güclü" bir qəhrəman değil. O, sadəcə öz dövrünün qadın qəliblərindən (mütləq evlilik, ailə, cəmiyyətin gözləntiləri) kənara çıxa bilmiş, fərqli bir qadındır. Digərləri kimi olmaması onu zahirən güclü göstərsə də, daxilində hamımız kimi qorxuları, tərəddüdləri və ziddiyyətləri var. Müəllifin bu xarakteri mükəmməl deyil, məhz qorxuları ilə bərabər mübarizə aparan real bir insan kimi təsvir etməsi əsəri daha səmimi edir.
Əslində Salomenin bu əsərdə öz həyatından, xüsusilə Nitsşenin evlilik təklifini rədd edib azadlığı seçdiyi o gənclik illərindən ilhamlandığını öyrəndiyim üçün, kitabın sonundakı qərarlar və daxili çəkişmələr oxucuya daha çox təsir edir. Müəllifin real həyatı ilə əsər arasındakı bu paralellik kitabı mənim üçün daha da maraqlı etdi.
Yekun olaraq: İlk başda dili ilə sizi bir az sınağa çəksə də, fərqli olmaqla güclü olmaq arasındakı o incə cizgini görmək, bir qadının fərdi azadlıq axtarışına şahidlik
Cisminimi ruhunumu sevdim, bəyaz floribundam
İnsanı insan edən onun hissləri və emosialarıdır. Ümumən bunu deməyə çalışır mangaka, məncə. Cəhənnəmdən gəldiyi düşünülən varlığın insanı, insan olmağı və həyatı anlamaq üçün əməyini vizuallaşdırmağa çalışan bu seri olduqca uğurlu iş görməyə yenə də davam edir. Ən təməl həzz və istəklərdən məhrum bir canlı necə bir insanın yerini tam tuta bilər? Cavab vermək olduqca müşküldür. Sadəcə kopyalamaq özü heç vaxt kifayət etməyəcək. Yoxdan var olan bir "beast" də olsan, o duyğular yaşanacaq. Ümid edirəm ki, gələcək bölümlərdə bu məsələ daha da dərindən ələ alınar.
Bu manga serisinə nəsə ciddi review yaza bilmirəm e, amma çox nəfəs kəsən tipdə olduğunu deyə bilərəm. Çox da qorxu sayıla bilməz, ancaq qoca kişinin çevriliş səhnəsi tam olaraq mhmmm idi. Və internetdə mlm deyil yazılsa da, biz reallığın və mangakanın məqsədinin nə olduğunu bilirik
Siddhartha: Həqiqət olmaqDüşünce
Həqiqəti axtarmaq yoxsa həqiqət olmaq? Həqiqət necə tapılır? 
Hermann Hesse 
Siddhartha adlı əsərində Siddhartha obrazı və onun daxili monoloqları üzərindən bu suallara cavab verir, mən isə sadəcə kitabları və analizi sevən mexaniki yönümlü IT tələbəsi kimi bu kitaba dair görüşümü bölüşürəm.
Siddhartha. Brahman. Doğuşdan dini ayinlər içində, tanrılara sunaqlar verən, ibadət edən, meditasiya ilə məşğul olan ata ilə böyümüşdü. Buna görə də günahlardan uzaq, dünyəvi zövqlərin arxasınca düşüb özünü itirməmişdi. Bütün bunlara baxmayaraq, axtardığını tapabilməmişdi.
Zaman keçdikcə daxilindəki suallar və şübhələr artmağa başladı, çünki nədən qaçdığını, özünü nədən qoruduğunu bilmirdi. Məqsəd "Nirvanaya" çatmaq idi, halbuki əgər atası, müəllimləri və digər Brahmanlar düzgün yolda idilərsə, niyə hələ də məqsədə çatmamışdılar? Niyə illərlə eyni rutinin daxilində ilişib qalmışdılar?
Öz həqiqətini tapmaq istəyi ilə atası razı olmasada atasından ayrılır, öz iç səsini dinləyərək Samanalara qoşulur, axtardığı şeyi orada tapacağını umur. Qaçmalı və qamçılamalı olduğu şeyin dünyəvi zövqlər və istəklər olduğunu düşünür, dostu Govindanı da bu yolda özünə qoşur. Govinda – Siddharthanın daim dəstəkçisi, yaxın dosdu.
Samanalar oruc tutur, yuxusuz qalır, dilənir, cırıq paltarla yaşayırlar və özlərinə əziyyət verirlər. Siddhartha da bu yolu seçir. Lakin zaman keçdikcə özünü hər şeydən məhrum etməklə fərqli bir eqo qazanır. Çünki artıq özünü günahlardan təmizlənmiş, nəfsinə hakim olmuş biri hesab edir. Digər insanları "uşaq insanlar" görür, çünki onlar maddiyyat uğrunda çalışıb-vuruşurlar, dünyəvi zövqlərin əsiridirlər, sevirlər, insanlara bağlanırlar və hissləri üzündən hərəkətlərini idarə edə bilmirlər. Bu, asketizmin gizli paradoksudur: özünü hər şeydən məhrum etmək eqonu öldürmür, yalnız ona yeni
Hermann Hesse Siddhartha adlı əsərində Siddhartha obrazı və onun daxili monoloqları üzərindən bu suallara cavab verir, mən isə sadəcə kitabları və analizi sevən mexaniki yönümlü IT tələbəsi kimi bu kitaba dair görüşümü bölüşürəm.
Siddhartha. Brahman. Doğuşdan dini ayinlər içində, tanrılara sunaqlar verən, ibadət edən, meditasiya ilə məşğul olan ata ilə böyümüşdü. Buna görə də günahlardan uzaq, dünyəvi zövqlərin arxasınca düşüb özünü itirməmişdi. Bütün bunlara baxmayaraq, axtardığını tapabilməmişdi.
Zaman keçdikcə daxilindəki suallar və şübhələr artmağa başladı, çünki nədən qaçdığını, özünü nədən qoruduğunu bilmirdi. Məqsəd "Nirvanaya" çatmaq idi, halbuki əgər atası, müəllimləri və digər Brahmanlar düzgün yolda idilərsə, niyə hələ də məqsədə çatmamışdılar? Niyə illərlə eyni rutinin daxilində ilişib qalmışdılar?
Öz həqiqətini tapmaq istəyi ilə atası razı olmasada atasından ayrılır, öz iç səsini dinləyərək Samanalara qoşulur, axtardığı şeyi orada tapacağını umur. Qaçmalı və qamçılamalı olduğu şeyin dünyəvi zövqlər və istəklər olduğunu düşünür, dostu Govindanı da bu yolda özünə qoşur. Govinda – Siddharthanın daim dəstəkçisi, yaxın dosdu.
Samanalar oruc tutur, yuxusuz qalır, dilənir, cırıq paltarla yaşayırlar və özlərinə əziyyət verirlər. Siddhartha da bu yolu seçir. Lakin zaman keçdikcə özünü hər şeydən məhrum etməklə fərqli bir eqo qazanır. Çünki artıq özünü günahlardan təmizlənmiş, nəfsinə hakim olmuş biri hesab edir. Digər insanları "uşaq insanlar" görür, çünki onlar maddiyyat uğrunda çalışıb-vuruşurlar, dünyəvi zövqlərin əsiridirlər, sevirlər, insanlara bağlanırlar və hissləri üzündən hərəkətlərini idarə edə bilmirlər. Bu, asketizmin gizli paradoksudur: özünü hər şeydən məhrum etmək eqonu öldürmür, yalnız ona yeni