James Joyce’un tabiriyle “Kitabın içine o kadar çok sayıda bulmaca ve gizem koydum ki yüzyıllar boyunca edebiyat profesörleri ne demek istediğimi tartışacak. Ve işte bu, ölümsüz olmanın yegâne yoludur.” İfadeleriyle yazdığı kitabı özetlemiştir. Çünkü kitabın içinde onlarca vurguya rastlamak mümkündür. Daha çok Yahudi ve Hristiyanlıktan beslendiği kadarıyla İslam dinine de vurguları mevcuttur. Özellikle İrlanda tarihine ve daha birçok bilimsel ve tartışmalı konuya vurgu yapan yazar, bazı eserden alıntılar da yapmıştır. Ulysses okumadan önce mutlaka şu eserlerin okunması gerektiğini düşünüyorum:
1. 
Odysseia
2. 
Hamlet
3. 
Kral Lear
4. 
Sanatçının Gençlik Portresi
Odysseia ‘yı okumadan önce Homeros’un 
İlyada ’sını okumak daha anlamlı olacaktır. Bunların dışında genel olarak Shakespeare bilgisine sahip olmak kitabı anlamamız konusunda bizlere yardımcı olacaktır. Aynı şekilde James Joyce’un Sanatçının Gençlik Portresi adlı eseri de mutlaka okumak gerekiyor. Çünkü bu kitapta Ulysses’teki Stephen adlı ana karakterin çocukluğu ve öğrencilik yılları anlatılmaktadır. Ulysses’tan önce bu eserleri okumak kitabı daha anlaşılır kılacaktır.
Ulysses, yazıldığı dönem itibariyle birçok tartışmalara konu olmuştur. Kimi eleştirmen ve yazarlar eseri yüceltirken kimileri de sert biçimde yermiştir. Olumsuz eleştirileri yapan eleştirmenlere saygı duymak gerekir, çünkü eserde argo dili fazlaca kullanılmıştır. Argo dili ve müstehcenlikten kaynaklı Ulysses, bir dönem yasaklanan kitaplar arasında yer almıştır. Eseri okurken zorlanmamın en büyük sebeplerinden biri de yazarın birçok tekniği bir kitapta toplansından kaynaklıdır. Özellikle bilinç akışı tekniği eserin anlaşılmasını oldukça zor hale getiriyor. Bilinç akışı tekniğinin edebiyatımızdaki en güzel örneği Oğuz Atay’ı 
Tutunamayanlar eseridir. Bütün bu eleştiriler bir yana, James Joyce’un ciddi bir entelektüel birikime sahip olduğunu ayrıca vurgulamamız gerekir.
Genel olarak Ulysses’i değerlendirecek olursam; okunması oldukça sabır gerektiren, ciddi manada dikkat isteyen bir eserdir. Ayrıca kitabın ebatı da normal roman ebatında değil, daha büyük olmasına karşın harfler de o denli küçüktür. Normal roman ebatında olsaydı 1000 sayfayı geçecekken büyük ebatta 656 sayfa olmuş durumda. Fuat Sevimay çevirisi gayet açık ve anlaşılır olmasına rağmen okurken oldukça zorlanıyorsunuz. Eserden bir çok alıntı yapabileceğiniz yerler olmasına rağmen bir an önce bitmesini isteyeceksiniz. Farklı beklentilerle okuyup karşılığını bulamadığım için kitaba puanım 5’tir. En çok beğendiğim alıntı ise şudur:
“Gözlerimi karanlık buluyorsunuz. Oysa karanlık olan ruhumuz. Ruhlarımız, günahlarımızın utancıyla yaralı.”
Odysseia
2. Hamlet
3. Kral Lear
4. Sanatçının Gençlik Portresi
Odysseia ‘yı okumadan önce Homeros’un İlyada ’sını okumak daha anlamlı olacaktır. Bunların dışında genel olarak Shakespeare bilgisine sahip olmak kitabı anlamamız konusunda bizlere yardımcı olacaktır. Aynı şekilde James Joyce’un Sanatçının Gençlik Portresi adlı eseri de mutlaka okumak gerekiyor. Çünkü bu kitapta Ulysses’teki Stephen adlı ana karakterin çocukluğu ve öğrencilik yılları anlatılmaktadır. Ulysses’tan önce bu eserleri okumak kitabı daha anlaşılır kılacaktır.
Ulysses, yazıldığı dönem itibariyle birçok tartışmalara konu olmuştur. Kimi eleştirmen ve yazarlar eseri yüceltirken kimileri de sert biçimde yermiştir. Olumsuz eleştirileri yapan eleştirmenlere saygı duymak gerekir, çünkü eserde argo dili fazlaca kullanılmıştır. Argo dili ve müstehcenlikten kaynaklı Ulysses, bir dönem yasaklanan kitaplar arasında yer almıştır. Eseri okurken zorlanmamın en büyük sebeplerinden biri de yazarın birçok tekniği bir kitapta toplansından kaynaklıdır. Özellikle bilinç akışı tekniği eserin anlaşılmasını oldukça zor hale getiriyor. Bilinç akışı tekniğinin edebiyatımızdaki en güzel örneği Oğuz Atay’ı Tutunamayanlar eseridir. Bütün bu eleştiriler bir yana, James Joyce’un ciddi bir entelektüel birikime sahip olduğunu ayrıca vurgulamamız gerekir.
Genel olarak Ulysses’i değerlendirecek olursam; okunması oldukça sabır gerektiren, ciddi manada dikkat isteyen bir eserdir. Ayrıca kitabın ebatı da normal roman ebatında değil, daha büyük olmasına karşın harfler de o denli küçüktür. Normal roman ebatında olsaydı 1000 sayfayı geçecekken büyük ebatta 656 sayfa olmuş durumda. Fuat Sevimay çevirisi gayet açık ve anlaşılır olmasına rağmen okurken oldukça zorlanıyorsunuz. Eserden bir çok alıntı yapabileceğiniz yerler olmasına rağmen bir an önce bitmesini isteyeceksiniz. Farklı beklentilerle okuyup karşılığını bulamadığım için kitaba puanım 5’tir. En çok beğendiğim alıntı ise şudur:
“Gözlerimi karanlık buluyorsunuz. Oysa karanlık olan ruhumuz. Ruhlarımız, günahlarımızın utancıyla yaralı.”
·
173 Gösterim
Yorumlar
Lütfen giriş yapınız.