İlayda Tepe
@ilayda_tepe
Psikolog, tam zamanlı okur .
İnsanın kendisinde fark ettiği özellikleri, doğuştan gelen ve neredeyse hissedilmeyenlerden ayırt etmeyi ancak sonraları ve zahmetle öğrendim. Uyumlu, alçakgönüllü, gösterişsiz olmak; kendimle ilgili olarak yarattığım, her yıkımdan neredeyse zarar görmeden çıkan görüntüye aitti bunlar. Dahası onlar kendini gösterdiğinde yıkımı ardımda bırakmış olurdum. Acaba kendi özgüvenimi kurtarmak için -çünkü gurur, dürüstlük, gerçeğe bağlılık da dahildi görüntüye- yakınlarımın özgüvenini çok mu zedelemiştim? Onlara gerçekleri tüm katılığıyla söyleyerek bende açtıkları yaraları mı ödetmiştim?
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
Çok sevdiğim Metis Edebiyatdışı serisinden Yabancılar, Tanrılar ve Canavarlar okuru disiplinlerarası pek çok konuda düşünmeye teşvik eden zengin bir metin.
Orta Çağ’ın fresklerinden, halk anlatılarından, mitlerden, destanlardan aşina olduğumuz canavarlar ve ejderhalar modern bir dönüşümle yerlerini Nazi subayları ve El Kaide teröristlerine bıraktılar. İnsan varoluşunun en eski dönemlerinden bu yana ‘’öteki’’ kavramı insan zihinleri ve yaratımlarında farklı formlarda yer buldu. En eski pratiklerden biri olan insan kurbanının semavi dinlerle birlikte hayvan kurbanına ( günah keçisi) dönüşmesi ve İsa’nın kendini tüm insanlar adına feda etmesiyle pratik anlamda son bulan kurban töreni, insan zihinlerinde kötülüğü ötekine yükleme şekliyle devam etti. Kimlik inşa etmenin karmaşıklaştığı, sınırların belirsizleştiği çağımızda da hala belli grupları, insanları, düşünceleri ötekileştirerek bir sınır çizme geleneği sürmekte.
Öteki, Kötülük ve Tanrı gibi kavramların izlerinin sürüldüğü okurken çok keyif aldığım bir metin oldu.
Bu melankolik deha okumasına göre sanatın son kertede olanak sağladığı şey, hayatın illetinin bir şekilde yüceltimidir. Böyle bir yüceltimin amaçlarından biri, söylenemez olana dair deneyimi daha söylenebilir kılmaktır. Dolayısıyla insana düşen görev, ruhunun bilebileceği ve yeni kelimeler, imgelerle dolaşıma sokabileceği şeyler sınırının ötesine geçmektir.
Hepimizde bir son hissi vardır. Hayatlarımızın bir anlatı arayışına çıkmasının sebeplerinden biri de, tıpkı anlattığımız hikâyeler gibi, varoluşumuzun da bir gün son bulacağını bilmemizdir. Ölüm denen sınır deneyimi, sonluluğumuzun en kesin göstergesidir. Tam da öleceğimizi bilen varlıklar olduğumuzdan, öyküler anlatmaya, temsil edilemez olanı temsil etmek için uğraşmaya, bizi çevreleyen muamma ve açmazları yorumlamaya devam ederiz.