Yazar:
Rene Girard
Çevirmen:
Orçun Türkay
Tahmini Okuma Süresi:
3 sa. 0 dk.
Sayfa Sayısı:
106
Basım Tarihi:
Nisan 2020
İlk Yayın Tarihi:
1963
Yayınevi:
Everest Yayınları
Orijinal Adı:
Dostoïevski, du double à l`unité
ISBN:
9786051417615
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Sıralamalar
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Puan vermedi
Her yeni düşüncenin, Her deha çekirdeğinin başkalarına anlatılamaz bir yönü vardır. Bunun hakkında onlarca kitap yazılsa bile , Başkaları bunu anlıyamaz . Bu düşünce insanla birlikte ölür . Belkide , insanın sahip olduğu en önemli düşünce başkalarına ifade edilemeden yok olur .
Dostoyevski'nin eserlerini okumak, onun hayatındaki gizli çatı katına çıkmakla başlar. Yani ha çatı katı, ha yeraltı... Çünkü insan, tüm gizlerini kendinden bağımsız yürütemediği o yeraltı dünyasına yahut da çatı katına saklar. Bu bağlamda Dostoyevski'yle yeraltına inmek, çatı katına çıkıp o tozlu çerçeveler arasında kaybolmak gibi külfetlidir.
Rus bir yazar... Döneminin tüm şartlarına kafa tutarak insan ruhunun o çekilmez labirentini eserlerinde yansıtarak gerek tarihsel bir arka fonda gerekse psikoloji alanının tüm nevrozunu hissettirek tüm çabasıyla kaleme alır.
Dostoyevski'yle birlikte onun dünyasına girerek yeraltından tüm sessizliğiyle ben burdayım demesine eserlerinde şahit oluyoruz. Şahit oluyorum. Her bir eserinde onun bir yanını keşfediyorum. Bu keşfe çıktıkça beni Dostoyevski yazınına çeken o realist tutumunu son damlasına kadar savunuyorum.
Dostoyevski ve yeraltı dendiği zaman onun Yeraltından Notlar'ı akla gelse de onun tüm çığlığı sadece bu eserinde değil, bütün eserlerinde yeraltılık kokuyor.
Henri Troyat'tan Dostoyevski biyografisini henüz sindire sindire okuduğumdan Rene Girard'dan bu kitabını yaşamöyküsü üzerinden değerlendirmek benim için hayli zor olsa da eserleri açısından baktığımda yaşamöyküsünden kalma izler eserlerinde yer yer kendini belli etmekte. Onun yeraltılılığı ise yaşamdan kalan bu izlerden kaynaklanmakta.
İnsancıklar'ının mağrur ama Öteki'nin statüsü bozuk resmi ilişkilerine, Beyaz Geceler'inin hüznünden Yeraltından Notlar'ının keskin felsefesine, Suç ve Ceza'nın cesur psikolojisinden Budala'nın safça sevgisine... Dostoyevski'nin tüm eserlerini ele alarak teorik bağlamda Dostoyevski ve eserlerine dair sağlam çıkarımlar bulunan bu ince ama mana yönünden kalın kitap, sağlam bir kaynaklık teşkil ediyor.
Bu kitabı, Dostoyevski
Dostoyevski / Yeralti İnsanıFelsefe
Kitabı sonunda bugün bitirdim büyük bir zevkle.
İlk olarak şunu söylemem gerekir ki kitap; psikoloji, felsefe,sosyoloji temelli ağırlıklı olup yazar gözlemlerini en ince ayrıntısına kadar yapmıştır. Bu gözlemlerde ilk olarak Dostoyevski’nin çocukluğundan başlayıp, yetişkinlik dönemine kadar kaleme aldığı eserlerinin kaynağının ne olduğunu, kimlerden etkilendiğini, ve her bir dönemdeki sosyal, kültürel, din, siyasal olgulardan etkilenip bunları eserlerine yansıtmıştır. Yani nesnel olguları öznel betimlemelerle tasvirlerle destekleyerek bunu açık, yalın bir dille okuyucuya aktarmiştir.
Diger yandan Rene Girard; Dostoyevski’yi anlatırken, eserlerinde gizli olan Yeraltı dünyasındaki o insanı tüm çıplaklığı ile açığa vurmuştur. Bunu yaparken o insanın, toplumla ilişkisini, kendi ile ilişkisini gözler önüne sermiş, eserlerdeki karakterlerin analizlerini , birbiri ile ilişkisini, bu karakterlerin gizli dünyasını en acımasız bir şekilde ortaya koymuş , eserlerde verilen mesajları bize aslinda Dostoyevski’nin karakterini , yapısını , iç dünyasını açık bir şekilde ortaya koymaya çalışmış, bunu da aslında varoluşsal olgu ile açıklamaya çalışmıştır.
Aslında bize demek istenen şu ki ; her insanın bizden gizlediği gururun, bencilliğin, gitgellerin yaşadığı , ruhsal dalgalanmaların yaşandığı, acımasız gerçeklerin var olduğu ve orada sürekli ölüp ölüp dirildiği bir YERALTI DÜNYASI'ndan bahseder.
Kitap daha cok aforizma niteliğinde olup toplam 118 tane alıntı yaptım. Kitabı çok beğendim çok güzel bir kitap. Çok severek okudum. O yüzden 10/10 derim
Yeraltı İnsanıEdebiyat
“İnsan olmak, gerçek insan, etiyle kemiğiyle insan olmak bile ağır gelir bize. Utanırız bundan, insan olmayı yüzkarası sayarız, benzeri olmayan toplumsal birtakım insanlar olmak için çabalarız. Ölü doğmuş insanlarız biz ve uzun zamandır canlı babaların çocukları değiliz, giderek daha çok hoşlanıyoruz böyle doğmuş olmaktan. Zevk duyuyoruz bundan. Çok yakın bir gelecekte bir şekilde düşüncelerden doğmanın yolunu bulacağız.”
Dostoyevski’nin Gogol etkisinden kurtularak kendi sesiyle verdiği ilk büyük yapıt olan Yeraltından Notlar, Avrupa’daki büyük varoluşçu edebiyatı müjdeleyen bir roman. Kitap, okuruna “yeraltı” diye adlandırdığı bir ruh halinden seslenen kahramanın uzun, çılgınca söyleviyle başlıyor. Ardından, bu ahlakçı, uyumsuz, dürüst kişinin yaşadığı bir aşağılanma olayı anlatılıyor. Yüz elli yıldır okunan gerçek bir başyapıt.
Podcast: Dostoyevski'nin Hayatı ve Tüm EserleriEdebiyat
Youtube'da Okur Sohbetleri kanalımızda Dostoyevski'nin hayatı ve tüm eserleri üzerine yayınladığım üç bölümden oluşan yaklaşık dört saatlik detaylı anekdotlardan oluşan bir oynatma listesi var. İlgilenenler için paylaşmak istiyorum.
Birinci Bölüm: İnsancıklar, Öteki, Beyaz Geceler, Yufka Yürek ve Netoçka Nezvanova.
youtu.be/-Mnt-TRq5ew
İkinci Bölüm: Ölüler Evinden Anılar, Ezilenler ve Yeraltından Notlar, Amcanın Rüyası, Stepançikovo Köyü ve Yaz İzlenimleri Üzerine Kış Notları.
youtu.be/7e53wq1n7-U
Üçüncü Bölüm: Suç ve Ceza, Budala, Ebedi Koca, Ecinniler, Delikanlı, Karamazov Kardeşler ve Puşkin Konuşması.
youtu.be/Cg3CGKljlBU
Ben beğenmedim, iyi değildi. Siyasal irdelemelere girmiş ve saçma sapan şeylerden bahsediyor. Karakterlerde erotizmn etkisinden filan bahsetmeye çalışmış. Abimiz Freud olmaya çalışmış ama o işler öyle kolay olmuyo be yavrum.
Bu kitap için söylemek istediğim ilk sözüm: Son sözünün duvara asılacak kadar güzel olduğudur. Yazarın derin bir felsefi bilgi içinde kitaplar arası geçişleri çok iyi sunduğunu söylemek istiyorum. Her kitabını neden ve niçinleriyle yazdığını anlatan bir kitap okudum. Dostoyevski yazdığı yapıtlarında çoğu yerde yeraltı insanı olmuştur. Yeraltı insanın o gururlu tavırlarını dikkat ederseniz hemen hemen her yapıtında işlenmiştir. Dostoyevski bütün eserlerinde aslında kendiyle mücadele etmiştir. İnsancıklardan Karamazov Kardeşlere kadar süren bu yolculukta Dostoyevski’nin ne kadar yalnız bir adamın olduğunu her yönüyle hissedebileceğinizi düşünüyorum.
Dostoyevski’nin Turgenyev ile yaşadığı çetin mücadelede kitabın içinde çok güzel işlenmiş. Otobiyografik öğelerin kitabın belli yerlerine yerleştirilmesi oldukça doyurucu olmuş. Sonuç olarak Dostoyevski kitaplarını okumadan bu kitabı mutlaka okumak gerekir diye düşünüyorum. Dostoyevski’nin çıktığı bu yolda çok ince noktalardan geçerek nasıl büyük yazar olduğunu nelerle mücadele ettiğini okumak insanı gerçekten etkiliyor. Yazan için belli dönemlerde linç kampanyası başlatılmış ve yıpratılmak istenmiştir. Bu yüzden Dostoyevski Hristiyanlığı Rusluğunu sorgulayarak hep yalnız adamı oynamıştır. Bu kitaptan edilinen sonucun yazmak eyleminin Dostoyevski’nin kendini ifade ediş şekli olduğudur. Bildiğiniz Dostoyevski’nin karşınıza çok farklı bir şekilde çıkacağına bahse bile girebilirim. Bu da Kumarbazın etkisi olsun :)
Yazar Hakkında
Rene GirardYazar · 11 kitap
René Girard (25 Aralık 1923, Avignon) Fransız edebiyat eleştirmeni, antropolog, filozof. Eserleri antropolojik felsefe içinde değerlendirilmektedir.
Sayısı 30'u bulan eserleriyle edebiyat eleştirisi, eleştirel teori, antropoloji, teoloji, mitoloji, sosyoloji, iktisat, kültürel çalışmalar ve felsefe gibi birçok akademik alanda etkili olmuştur. Eserlerinin farklı alanlardaki alımlanması farklı olsa da, hakkında her geçen gün yeni çalışmalar yapılmaktadır.
