Magda Döndüğünde
Ömer F. OyalYazar:
Ömer F. Oyal
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Artık çok yaşlanmış olan huysuz, çöpçü ruhlu - herşeyi toplayıp saklamaya çalışıyor - Salih bey, yakın arkadaşının ölümü nedeniyle, sürekli geçmişe gitmeye, geçmişi hatırlamaya başlar. Geçmişi ihanetle doludur. Önce, kendisi gibi başka Türki cumhuriyetlerden, Sovyetler Birliği saflarında ikinci Dünya Savaşı’na katılan Özbek, Türkmen, Tacik vd.. ile birlikte, açlıktan ve hastalıktan ölmemek için, Sovyetler Birliği’ne ihanet edip, Alman ordularına katılmıştır; ilerleyen zamanlarda, hayatının belkide en büyük aşkı olan Magda’ya ihanet edip, karnında bebeği ile onu terk etmiştir. Kendisine göre haklı sebepleri vardır, ama ihanet de ihanettir.
Huysuzluk içinde, sürekli boş Kutular, koliler, işe yaramayan kalemler vesair saklamaya çalışarak geçirdiği hayatı sırasında, karşı apartmanda bir kadın görür; önce Magda’nın dönmüş olduğunu düşünür ancak daha sonra yaşı itibarıyla Magda olamayacağını anlar.
Bunların hepsi kitabın temel konusu ve ben bunları anlatmakta hiçbir sakınca görmüyorum çünkü bence bu romanın anlatımı çok özel. Evet ilginç bir konusu var, ama bu romanın işlenme şekli, yazarın ifade gücü ve kullandığı Türkçe zaten bu romanı okumak için başlı başına yeter.
Ömer F. Oyal’ı pandemi döneminde duymuş, neredeyse bütün kitaplarını almış ama hiçbirini okumamıştım; bu okuduğum ilk metin oldu. Kimden, hangi vesileyle duydugumu hiç hatırlamıyorum, ama iyi ki duymuşum ve iyi ki bütün kitaplarını almışım. Okumaya devam edeceğim.
Magda Döndüğünde öncelikle konusuyla etkiledi beni.Kitapların konusundan bahsetmeyi sevmiyorum ama bazen gerekli oluyor.Ana karakterimiz Salih Bey, yaşlılığın verdiği sıkıntıyla ölümünü beklemektedir.Eski bir arkadaşının ölümü ile kendi içsel yolculuğuna çıkar.Ama öyle bir yolculuk ki bu, başarılı kurgusuyla mekândan mekâna, zamandan zamana sürüklüyor okuyucuyu yazar.II.Dünya Savaşı'na Kızıl Ordu mensubu olarak katılan Salih ve arkadaşları ( Türkmen, Özbek, Tatar, Kırgız, Kazak, Kalmuklar vs) esir düşünce, kendilerini Alman Ordu'sunda görevli bulurlar.Yaşamak ve ölmek arasında bir seçimdir aslında.Yaşamak için ihanet etmek, gerçekten inanmıyorsan sisteme ( SSCB ) daha da kolay sanki.
Magda Döndüğünde Ankara Üniversitesi Roman Ödülü'nü kazanmış.Yapı Kredi Yayınları'ndan iki kitabı daha var sanırım Ömer F. Oyal'ın.İlgi ile takip edeceğim bir yazar.Tavsiye ederim.️
Magda elbette bir gün dönecekti çünkü hiçbir ihanet insan ruhunda bir iz bırakmadan kaybolmaz.
Manda elbette dönecekti. Çünkü hiçbir aşk dünya üzerinde bir kez salınıp, kendini öylesine bir gösterip silinip gitmez.
Magda tanınmayan komşu bir kadın olarak döndüğünde elbette ki eski Kızıl Ordu üyesi sonranın Alman askeri Salih bey geçmişi ile hesaplaşacaktı.
Siz bilmezsiniz ama yaşlılık zor şey azizim.
Ölüme çok yaklaşmış, hastalıklarla boğuşan ve çocuklarının ilgi ve baskısından boğulan, okuduğum en huysuz karakterlerden biri olan Salih Demirci, yakın arkadaşı Rüstem'in ölümü ile geçmişe dönmeye, bir tür hesaplaşma yapmaya başlıyor. Yani flashbacklerle örülü bir metin. Çoluk çocuğunun, etrafindaki kimselerin pek bilmediği bu geçmişte, 2. Dünya Savaşı sırasında, Sovyet Ordusu'nda bir asker iken Almanlarca esir alınan Özbek Salih açlıktan, hastalıktan, yokluktan ölmek üzereyken yapılan bir teklifle yaşamayı seçer. Kendisi gibi Sovyet Coğrafyası'ndan gelen,Tacik, Türkmen, Kazak, Azeri vb. Türk soylarından askerlerden oluşan Türkistan Birliği'ne geçip Alman ordusuna geçip bir anlamda ihanet etmese, zaten ölecektir. Yaşama güdüsü çok güçlüdür, Rüstem ve Salih bir şekilde kurtulup Türkiye'ye yerleşirler.
Salih, belki de Alman ordusunda görev yaparken tanıdığı, sevdiği Magda'yı yitirdiği için, kimseye; ne karısına, ne çocuklarına bağlılık duymayan biridir. Böylelikle kaybettikleri için tekrar yas tutması gerekmez. Aynı zamanda ülkesi için bir yüz karası olduğundan anayurduna dönmez, ne oraya, ne diğer Sovyet topraklarına, ne Almanya'ya aittir. Bu da vatansızlığı, köksüzlüğü getirir. Insana bağlanamdığı gibi bir ulusun değerlerine de bağlanamaz. Salih'in huysuzluğu bu noktada çok anlaşılabilir.
Gençliğinde yaşamını devam ettirmek için nasıl ihaneti bile göze aldıysa, yaşlılığında da bir günü daha istediği gibi ( sigara içip, istediğini yiyerek, istediğini yaparak, insanlardan uzak durarak) yaşamak uğruna türlü hileler yapmak zorunda kalıyor. Çünkü ona yapılan basbayağı ve fena bir ageizm ( yaşlılığindan ötürü ona karşı olumsuz önyargı, tutum ve davranışlar) var.
Rüstem'den kalan savaşa dair anılarına yer verdiği kasetler ve karşı daireye tıpkı Magda'ya benzeyen birinin
Puan vermedi·228 syf.··
Beğendi
·2026 33. kitabı
·25 saatte okudu
·Okunma: 28 Mayıs 2026 00:00
"Magda hiçbir şey sormazdı. Geçmişi hiç sormazdı. Anın gerisini eşelemezdi. Geçmişin önemli olmadığı zamanlardı ve her şey ana sıkışmıştı. Geçmiş hiç hükmündeydi..." (S.52)
İlk kez Ömer Fikret Oyal okudum. Farklı bir üslubu var. Salih isminde yaşlı bir amcamızın geçmişiyle bugünü arasında sıçrayan zamanlarda yaşantısından kesitler anlatılıyor. Buhara/Özbekistan'dan, Almanya, Viyana ve İstanbul'a uzanan bir kurgu. Şehirleri, sokakları, gün batımlarını anlatırken birden Salih Amca'nın aklının içinde oluyoruz.
Geçmişte Magna adında bir kadın var. Günümüz ise oldukça güncel. Yaşlı bir amcanın prostatla olan problemi ancak bu kadar iyi anlatılabilirdi :) Açıkcası günümüzle ilgili bölümleri çok daha heyecanla okudum. Geçmiş oldukça kasvetli hissettirdi.
"Geçmişin ölümcül bir hastalıktan başka bir şey olmadığını, kişiyi felakete sürükleyeceğini biliyor." (S.44) derken bunu bilerek yaptığını da anlıyoruz.
Beğenerek okuduğum bir kitap oldu. Okumaya devam edeceğim bir yazar. Ayrıntıları seven okurlara tavsiye ederim. Keyifli okumalar dilerim.
Bir Kaçış Edebiyatı ÖrneğiEdebiyat
Konu: Bir yaşlının içinde yaşadığı duyguların çok güzel anlatılışı. Karanlık bir geçmiş ve aidiyetsizlik duyguları içinde yaşayan bir yaşlı. Adamın her şeyden nefret edişi. Huysuz bir adamın gözünden huysuzluğun anlatılışı.
Dil: Sıradan bir dille sıradan olaylar anlatılıyor sanki. Ama anlatılanlar düşünülünce, çok derin olaylar ve duygular anlatıldığı anlaşılıyor.
Yorum: Romanın, iyi bir hikaye anlatıcısı tarafından yazıldığı çok belli. Bununla birlikte, romanda tam olarak adlandıramadığım bir takım boşluklar var sanki. Bazı beklentileri tırmandırıp tırmandırıp sonra onların (kasetler, Magda) boş çıkması gibi. Onun için tam puan veremiyorum.
Yazar Hakkında
Ömer F. OyalYazar · 9 kitap
1959 Yılında İstanbul’da doğdu. Boğaziçi Üniversitesi İşletme Bölümü’nden mezun oldu. Yeni Olgu, Söz, Ve Özgürlük, Gelecek ve Insıng Turkey dergilerinde dış politika üzerine yazıları yayımlandı. Çiftçilerin Sesi dergisinde editör olarak çalıştı. Uzun Yıllar Center For Internaional Dialogue and Cooperation’da ve Insing Turkey dergisinde çalıştı. Oyal, Halen uluslar arası bir haber ajansında Orta Asya raportörlüğü yapmaktadır.
