Mahrem Macera
Cheikh Hamidou KaneYazar:
Cheikh Hamidou Kane
Çevirmen:
Hasan Aycın
Tahmini Okuma Süresi:
5 sa. 9 dk.
Sayfa Sayısı:
182
Basım Tarihi:
Temmuz 2000
Yayınevi:
Özgün Yayıncılık
ISBN:
2789009925511
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Yorumlar ve İncelemeler
Bir insanın en mahremi !?Felsefe ve Din
Kitap Afrikalı bir gencin Fransa’ya felsefe öğrenimi görmeye gittikten sonra içinde yaşadığı bunalım ve içsel savaşları konu alıyor. Kitabın girişindeki yazar hakkında yazılan bölümü okuduktan sonra kitap beni daha çok kendine çekti. Çünkü Mahrem macera, medrese usulü bir öğrenimden sonra Fransa’da felsefe okuyan Şeyh hamidu Kan’ın düşünce çatışmasının ürünü imiş. Afrikalı halkın sömürülmesi, batıyı reddetmeleri, batıyı kabul etmek zorunda kalışları, samba diellonun -ve nice samba dielloların- batıyı yenmek için batıya batıyı öğrenmeye gitmesi, bir yandan batıya duydukları öfke, bir yandan yavaş yavaş yerleşen batı düşüncesini zihinlerinin altından söküp atamayışları.. kitabın ismi çok yerinde olmuş. İnsanın en mahremi içinde yaşadığı o içsel savaşı o gelgitleri değil mi ? Kime anlatsan ? Kim dinlese ? Kim anlasa ?
Kitapta samba’nın batılılarla yaptığı batı üzerine mülahazalarda var. Felsefik düşünceler ve konuşmalarda.. kitap felsefi roman özelliğinide taşıyormuş zaten. Kitaptaki üstad, deli, samba, kraliçe bu krakterlerin hepsi birer fikri temsil ediyor sanki hepsi farklı karakter tiplemeleri hepsinin anlatmak, ifade etmek istediği bir şey var. Kitap kesinlikle tahlillik. Bilir kişiyle üzerinde konuşmalık. İnternetten biraz yorum baktım fakat kayda değer sadece bir inceleme bulabildim. Güzel bir incelemeydi kitaptan sonra okumanızı tavsiye ederim.
Birde Kitabı okurken gördüğüm her siyahiyi samba’nın akrabasıymış gibi hissettim :)
'Biliyorsunuz, biz siyah öğrencilerin yazgısı, biraz da posta tatarinkine benziyor.Evimizden çıkarken, kesinlikle görüş dönüp dönmeyeceğimizi kestiremiyoruz. '
Bu zor günlerde, depremin o dehseti ve mahremi olmayan videolarina maruz kalmaktan kendimi siyirabildigim için elhamdülillah. Ilk günler bırakın kitap okumayı konuşmakta bile zorlanıyordum. Ölümün dehsetinin bu derece yakınımızda görmüş olmak bizi asıl olan hayatımız için cabalamamiz gerektiğini acı, çok acı bir şekilde gösterdi. Tabi anlayana, görene.. Şimdilerde moda olan normalleşme mevzusundan da korkuyorum. Hala mi? Ölüm bu kadar yakinken hala eski gafilligimize mi döneceğiz?! Rabbim sen muhafaza eyle!
Gelelim bu kitaba.. 
Mustafa Yılmaz
Abinin okuma grubu ile tanışmış olduğum kitabi epeyce sevdim. Içinden epeyce de alıntı aldığım bir kitap oldu. Kitapla ilgili pek fazla yoruma denk gelemezsiniz. Hiç populeritesinin olmaması, kitaba karşı ilgimi daha da arttırdı.
Açıkçası kitabin adını duyunca, olmamasi gereken bir aşkla felan karşılaşacağımı düşünmüştüm. Önümdeki macera bu minvalde olur saniyordum.
Halbuki öyle bir maceradan söz ediyor ki, kendi evlatlarımızın karşı karşıya kalabileceği hatta bu maceraya 7 yaşındayken maruz kalabileceği bir macera.
Temel egitimi islam üzerine kurulmuş olan afrikali bir gencin, batıli tarzdaki okullara gitmesiyle girdigi ikilemleri, hayrla sonuçlanan felsefi sorgulamalarının, Fransız okulu sonrası nasıl da şerle sonuçlandığını gözler önüne seren bir eser. Üzerine sorgulamalar, çıkarımlar daha çok olacaktır buna eminim. Fakat şu var ki bizim yavrularımızın da islami eğitimden kastin islamin şartlarından öteye gitmediği bir ülkede yaşadığını unutmamak gerek. Doğal olarak 1.sınıftan itibaren sorgulamalarının hayrla ne kadar sonuçlanacağı da üzerinde çalışılması gereken bir konu.
Gencin yaşadıklarını görünce eğitimin ne derece gençlerin üzerinde etkin olduğunu tüyleriniz urpererek okuyorsunuz.
Kendi cikarimlarim epeyce uzun
Mustafa Yılmaz
Abinin okuma grubu ile tanışmış olduğum kitabi epeyce sevdim. Içinden epeyce de alıntı aldığım bir kitap oldu. Kitapla ilgili pek fazla yoruma denk gelemezsiniz. Hiç populeritesinin olmaması, kitaba karşı ilgimi daha da arttırdı.
Açıkçası kitabin adını duyunca, olmamasi gereken bir aşkla felan karşılaşacağımı düşünmüştüm. Önümdeki macera bu minvalde olur saniyordum.
Halbuki öyle bir maceradan söz ediyor ki, kendi evlatlarımızın karşı karşıya kalabileceği hatta bu maceraya 7 yaşındayken maruz kalabileceği bir macera.
Temel egitimi islam üzerine kurulmuş olan afrikali bir gencin, batıli tarzdaki okullara gitmesiyle girdigi ikilemleri, hayrla sonuçlanan felsefi sorgulamalarının, Fransız okulu sonrası nasıl da şerle sonuçlandığını gözler önüne seren bir eser. Üzerine sorgulamalar, çıkarımlar daha çok olacaktır buna eminim. Fakat şu var ki bizim yavrularımızın da islami eğitimden kastin islamin şartlarından öteye gitmediği bir ülkede yaşadığını unutmamak gerek. Doğal olarak 1.sınıftan itibaren sorgulamalarının hayrla ne kadar sonuçlanacağı da üzerinde çalışılması gereken bir konu.
Gencin yaşadıklarını görünce eğitimin ne derece gençlerin üzerinde etkin olduğunu tüyleriniz urpererek okuyorsunuz.
Kendi cikarimlarim epeyce uzun
Kucuk yasta kati bir dini egitim alan ama daha sonra somurge ile tanisan ulkesinde yabanci okula gitmeye baslayan ve egitimini Fransa'da felsefe okuyarak tamamlayan Samba Diallo'nun hikayesini anlatir. Diallo bu ikisi arasinda catisma yasar. Kitap konu olarak guzel ama anlatim olarak sıķıcı ve kopuk bir butunluk yok.
Sadece Bir Afrika klasiği değil Bu roman. Medrese de eğitim alıp sonra Avrupada Felsefe okuyup geri döndüğünde Türkiye'deki aydın kesim gibi kendi halkını hor gören genci okuyacaksınız. Roman Modern insana ve yaşadığı alana Farklı Bir bakış atmakta.
Aynı zamanda Kitabı okurken Bizim gibi gelişmekte olan/Batılılaşmaya başlayan ülkelerin ve halkların girdiği karmaşık durumu göstermekte; yani şiddetle okumanızı tavsiye ederim.
Yazım tarzı karmaşık hissettirdi bana . Sadece belli kısımlar anlatılmış kopukluk hissettiriyor. Ama temalar güzel ve hala dikkate değer olduğunu okuyunca göreceksiniz.
( bkZ.Çocuklarının keresteleri daha iyi çatmasını ögrenmelerini istemeleri)
Beyaz adamların ülkesini keşfeden afrikalı karakteri okuyacaksınız.
Batılılar tarafından işgal edilen Dialobe ülkesinde Samba Dialobe, medrese eğitimi alırken Dialobe prensesi halası Samba’ya şöyle demişitr: ’Git ülkelerine, haklı olmadan insan nasıl yenebilir onu öğren!’ Bu isteği gerçekleştirmek için Fransa'da felsefe eğitimi alır.
Kitap iki eğitim sisteminden geçen Dialobe'deki içsel çatışmaları, bunalımları anlatıyor.
Şu alıntı kitabın özünü en iyi yansıtan ifadedir:
"Biliyorsunuz, biz siyah öğrencilerin yazgısı, bir bakıma biraz da posta tatarınınkine benziyor. Evimizden çıkarken, kesinlikle geri dönüp dönemeyeceğimizi kestiremiyoruz. Yolun sonunda kendi maceramıza yeniliyor, tutsak düşüyoruz. Birden anlıyoruz ki, tüm yolculuğumuz boyunca durmaksızın değişmiş ve sonunda bir başkası olmuşuz... Kimi kez de değişim tamamlanmaz, bizi ikircikli bir duruma sokar ve şaşkınlıkla olduğumuz yerde kalakalırız. O zaman yüreğimiz utanç dolu, saklanacak yer ararız."
Kitabın konusu ve yaklaşımı büyük merak uyandırmıştı bende. Ne yazık ki kitap bu beklentiyi karşılayamadı.
İç içe geçen sahneler, karakterler, diyaloglar, mekanlar ve zamanlar metnin içinde yolunu kaybettiriyor insana. Aslında bu bir kayboluşun da hikayesi. Belki de yazar böyle yaparak okuyucuyu da bu deneyimin bir parçası yapmak istiyor. Etrafını tanıyamamak, cümleni bulamamak böyle hissettiriyor olmalı. Fakat nedense yazarın niyetinin bu olduğuna pek ikna olamadım. Bu benim hüsnü zannım gibi geliyor.
Öte yandan kitapta tartışmaya açık güzel kapılar da yok değil. Değişen bir dünya ve değişmeye zorlanan dünyalarda seçim yapma sorumluluğu kime ait olmalı? Gerçekten bir seçenek var mı? Modernleşme deneyimini, sömürgeleşme olmasa da yaşayan bir ülke olarak bu sancılı sürecin nelere sebebiyet verdiğini az çok biliyoruz. O açından kitap Batı dışı toplumlar için kendi hikayesi sayılabilecek nitelikler taşıyor diyelim ve bir alıntı ile bitirelim:
"Taa ki Allah'ın seni terk etmesinden korkuyorsun. Çünkü geçmişte olduğu gibi bütünüyle ve müminlere vaad edildiği gibi şah damarından daha yakın hissedemiyorsun onu. İşte bu yüzden senden uzaklaştığı düşüncesine saplanıyorsun.
Oysa ihanet edenin sen olabileceğini hiç düşünmüyorsun."
Mahrem Macera Kitap Hakkındaki Düşüncelerim
Yeni bir sabahtı bu. Dünyamız kan ve çamur içinde doğan yeni bir durumu daha yaşıyordu. Şaşkınlıktan bazıları savaşamadılar. Geçmişleri olmadığı gibi gelecekleri de yoktu
Kitabın arkasında bu sözleri okuyunca ilk afrika romanı deneyimim olan mahrem macera kitabına karşı beklentim bir hayli arttı açıkçası fakat ne yazık ki beklediğim kadar akıcı değildi. Kitap Afrika’nın seçkin ailelerinden birinin çocuğu olan Samba diallo nun iç dünyası ve batının Afrika ile olan zıtlığı Afrikalıların bu durum karşısında yaşadıkları kafa karışıklığı ve kültür çatışmasını içeriyor.
İlk olarak kitaptaki pek çok konu birbirinden bağımsızdı ve belki de yazarın felsefe menzunu olmasından kaynaklı fazla soyut ve karmaşık bir dili vardı. Kitap uzunluğu ve değinilmek istenen konu güzeldi ayrıca kişisel olarak bir karakterin iç dünyasına odaklanan kitapları -bülbülü öldürmek veya kirpinin zarafeti gibi kitaplar- severim fakat karakterin düşünceleri birbirinden fazla kopuktu bence. Yazar bir alegori yapmak istemiş ve her karakteri kitaba bu yüzden bir şeyleri temsilen yerleştirmişti muhtemelen fakat ben belki de yaşımdan kaynaklı tam anlayamadım açıkçası.
Bahsedilen “beyaz adam” ın zamanında ne kadar sefilce ve merhametsizce sömürgecilik faaliyetlerinde bulunduğunu cesur bir şekilde anlatmak isteyen yazarı da takdir ettim fakat bu kitaptan biraz daha kalın olma dezavantajı ile birlikte vermek istediği bu mesajı çok daha güzel açıklayan pek çok kitap var. Favori kitaplarımdan biri olan küçük ağacın eğitimi bu kitaba güzel bir alternatif olabilir diye düşünüyorum. Kitapta okuyucunun yorumuna bıtakılan bir şey yok çünkü nasihat dinler gibi iki insanın uzun diyaloglarını okuyoruz. Bize ne düşünmemiz gerektiği söyleniyor ve bu da biraz ağır bir dille yapılmış bunun yerine yaşanan olaylar ışığında
Reklam
Yazar Hakkında
Cheikh Hamidou KaneYazar · 0 kitap
Senegalli romancı. 1928'de Senegal'in Pöl bölgesinde doğdu. Bu bölgede yaşayan Pöllerin 11. Yüzyılda Habeşistan'dan Senegal'e geldikleri sanılmaktadır. Bir grubu yerli halkla karışarak melezleşmiştir. Müslüman olan Pöller, Senegal dahil, Afrika'nın bir çok yerinde zaman zaman ayaklanarak kendilerine ait küçük devletler kurmuşlardır.
Şeyh Hamidu Kan, medrese usulü bir öğrenimden sonra Fransa'da felsefe okudu. İlk basımı Türkçeye 1976 yılında “Hayat Çıkmazı” adıyla çevrilmiş 1982’de “Mahrem Macera”, adıyla yayımlanan tek romanı, onun bu öğrenim ve düşünce çatışmasının bir ürünüdür. Bu romanıyla Afrika edebiyatında kendisine sağlam bir yer edinmiştir.
Mahrem Macera, ülkesi değiştirilmeye çalışılan ve bu değişimin bizzat içinde büyümüş bir çocuğun hikâyesini konu alıyor.
Batılı edebiyat eleştirmenleri roman için "başka hiçbir romana benzemeyen, oldukça çarpıcı felsefi bir roman" demişlerdir. Otobiyografik özelliği olan eser roman baş kişisi Sambo Diallo'nun şahsında bir çatışmayı ve bunun doğurduğu bunalımı anlatmaktadır. Romana eski okul/yeni okul çelişkisi biçiminde yansıyan çatışma genelde İslam ile batı zihniyetinin karşılaşmasıdır bir bakıma…
"Siyah bilinc"i, "siyahların kültürel gelişiminde aşılmış bir dönem" olarak görmekte, siyahiliği kültür ve inanç planında anlamaktadır. Mahrem Macera'yla bu düşüncesi de ayrıca belirgin bir kimlik kazanmıştır.
