Yazar:
Chimamanda Ngozi Adichie
Çevirmen:
Ali Cevat Akkoyunlu
Tahmini Okuma Süresi:
6 sa. 34 dk.
Sayfa Sayısı:
232
Basım Tarihi:
Mart 2006
Yayınevi:
Doğan Kitap
Orijinal Adı:
Purple Hibiscus
ISBN:
9789752934467
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Kütüphanede karşıma çıkmıştı ve merak edip okumuştum. Açıkçası bu kitabın bu kadar az okunmasına, az bilinmesine şaşırdım çünkü beni çok etkileyen bir kitaptı.Özellikle,bir süre yer elması pişirip durmamın sebebi bu kitaptır.Bir şans vermelisiniz derim..
MOR AMBER-CHIMAMANDA NGOZI ADICHIE,288 sayfa,
1977’de Nijerya’da doğan yazar madalyonun öteki yüzündendir.Yani anne ve babası eğitimli kişilerdir. Babasının Doğu Nijerya’da bir üniversitede öğretim üyesi ,annesinin idareci olması ve üniversite kampüsünün içerisindeki lojmanlardan birinde yaşamaları onun okumaya ve yazmaya olan ilgisini arttırır ve küçüklüğünü kitaplarla iç içe geçirir.Adichie’nin hayatı sadece entellektüel bir çevrede geçmez.
🪻 🪻🪻 🪻🪻 🪻🪻 🪻
Madalyanın bir de diğer kısmı vardır.Bu kısımda darbelerle sarsılan Nijeryanın siyasi yapısı, bombalar tutuklamalar ,darbelere has faili meçhul cinayetler ,elektrik kesintileri susuzluk,ve yiyecek azlığı fakirlik .rüşvet gibi pekçok sıkıntılar vardır.
Bir çok ödüle layık görülen Mor Amber 🪻kitabında da yazar bunları çok güzel anlatmıştır.
🪻 🪻🪻 🪻🪻 🪻🪻 🪻
Kitaptaki ana konu bir aile üzerinden anlatılıyor…İngiltere sömürgeciliğinden çıkmış Nijerya …Halkın büyük çoğunluğu misyonerlik faaliyetleri ile Hıristiyan olmuş. Evin kızı Kambili’nin ağzından okuyoruz kitabı.Çekingen,itaatkar ve sessiz,kelimeler ağzından zorla çıkıyor…Abisi Jaja onun kadar olmasa da o da itaatkar.Anne deseniz evde sadece görüntü.Bunlara sebep de koyu bir katolik olan ve günah konusunda takıntılı olan babadır.
🪻 🪻🪻 🪻🪻 🪻🪻 🪻
Her şeyi günah sayan,en küçük bir hatada çocuklarının ayaklarını kaynar su ile haşlayan,ayakkabısının ucuylatokasıyla,kemeri ile döven bir baba.Ergenlik dürtülerinin etkisinde kalıp günah işledi diye erkek çocuğunun serçe parmağını kesen sofu derecesinde dindar bir baba..
Yaptığı her kötülüğü,her dayağı hafifletmek için” sana yaptığım her şeyi, senin iyiliğin için yapıyorum”bahanesine sığınan,sonra çocuklarını öpüp,koklayan bir baba …Tabi bu şiddetten karısıda
iÇİME AKITTIĞIM GÖZYAŞLARIM;Edebiyat
Oysa ki,çocukluğumuzu yaşamak bizim de hakkımızdı.Malesef ki yaşayamadık.Herkes baba baskısını farklı yaşıyor sanırım, biz de daha farklısını yaşadık.Abimle Katolik bir babanın çocukları olmak ikimizin suçu mu?
Babamızın Katolik olması bir kenara bu derece baskı dolu,nazi kampı gibi bir evde yaşamak ister miydik tabii kii hayır...
O kiliseye mutlaka gidip dualar edilmek zorunda yoksa günahların en büyüğünü işliyoruz biz babama göre...
Evimizde uykudan kalkmamızla yatağa yatana kadar kurallara uymak zorundayız hepimiz, tersi kabul edilemez.Babamın kuralları... annem de uymak zorunda...Uymazsak çok büyük işkencelere maruz kalıyoruz.Okulda ikinci olmam yasak hep birinci olmalıyım çünkü babam benim karnımı doyuruyor ve bana bakıyor tek sebebi bu.
Evet çok zenginiz, Nijerya gibi bir yerde çoğu kişinin yiyemediklerini yiyoruz,giymediklerini giyiyoruz fakat özgürlük ne demek bilmiyoruz hemde hiç...
İlk kekelemeden konuşabildiğim, varlığımı hissedebildiğim yerdi halamın evi...Kuzenlerim insan olduğumu değerli olduğumu hissettirdiler bana...
Biz halam da kaldığımız süre zarfında, askeri darbelerde fazlalaştı tabii...
Bir tarafta baba zulmü,bir tarafta İngiliz sömürgeciliğinin etkilerini yaşamak bu yaştaki bir kıza çok fazlaydı...
Afrika'da doğup büyümüş birisi olarak buranın hem din hem kültürel hem sosyal bilgilerini sizlerle paylaşmak isterim.
Hikayeme şans vermelisiniz bence,sebebi mi
Güzel ve etkileyici çünkü...
Adichie, Mor Amber’de, askeri diktatörlük yönetiminde Nijerya’da ergenlik döneminde bir genç kız olan Kambili ve kardeşi Jaja’nın, onları katı Katolik kurallarla yetiştiren babaları ve onlara daha farklı bir dünya görüşü sunan halalarının etkisinde büyümelerinin hikayesi. Adichie, ülkesinin gerçeklerini, okura oldukça dokunan ve sürükleyici bir kurguya başarıyla yedirmiş. Uzun süren sömürgecilik tarihi ve sonrasında misyonerlerin etkisiyle dini inançları ve kültürleri asimile edilen insanlar, araya sıkışıp kalanlar ve birbiriyle çatışanlar, askeri darbeler, diktatörlük yönetiminde faili meçhul cinayetlere kurban giden gazeteciler/yazarlar ve sorgusuz sualsiz hapsedilen aktivistlerle oldukça gerçekçi bir tablo çizmiş. Tüm bunları anlatırken hem okurun ilgisini her daim canlı tutan bir tempo yakalamayı başarmış, hem de anlatım şeklinin anlattıklarının gölgesinde kalmamasına özen göstermiş. Elimden bırakamadan okudum, çok sevdim. Farklı kültürlerle ilgili okumalardan hoşlanan herkese mutlaka tavsiye ederim.
Puan vermedi·288 syf.··
Beğendi
·2020 139. kitabı
·6 günde okudu
·Okunma: 08 Temmuz 2020 21:15
Mor Amber Nijeryalı Chimamanda Ngozi Adichie’den okuduğum ikinci kitap.
Askeri darbelerin hüküm sürdüğü, İngiliz sömürgeciliğinin izlerini taşıyan Nijerya’da ergenliğini yaşayan Kambili, üstüne babasının katı katolikliği de eklenince kendini çaresiz hisseder.İfeoma Hala ona özgür bir dünyanın kapılarını aralar.
Kambili’nin babasının baskıcı, şiddet dolu davranışları zaman zaman dehşete düşürdü beni.İyi ki okudum dediğim kitaplardan biri oldu Mor Amber.
Gün geçtikçe karışan, fakirleşen ülkede zengin bir aileye sahip olduğunuzu düşünün. Zenginliğin üzerinize bir rahatlama sağlayacağını zannedebilirsiniz ama Kambili bunu hissetmiyor. Onun omuzlarındaki yük bambaşka. Tanrı'nın bil bildiği vardır demek de içini feraha kavuşturmuyor. Çünkü ona öğretilen Tanrı ile etrafındakilerin inandığı Tanrı çok ayrı..
.
Chimamanda Ngozi Adichie ile uzun zamandır tanışmak istiyordum. 'Boynunun Etrafındaki Şey' ile 'Mor Amber' arasında kalıp; Mor Amber'i seçmiş oldum. Durağan bir hikaye gibi görünse de, o durağanlıkta ufak ama geniş dalgalar var. Bilhassa sonlara doğru içinizde 'şimdi ne olacak' sorusunun sesi yükseliyor ve dönemin-ülkenin şartlarını düşünürken buluyorsunuz kendinizi.
Nijeryalı yazar Adichie'nin diğer eserlerini de okumak için sabırsızlanıyorum -
.
Ali Cevat Akkoyunlu çevirisiyle ~
Kitapta, çok sert kuralları olan, dine son derece bağlı bir rahibin çocuklarının hayatı anlatılıyor. Biz bunları çocuklardan biri olan Kambili'nin gözünden okuyoruz.
Kambili ve abisi Jaja, çok sıkı kurallar ve cezalar ile büyüyorlar. En ufak bir hata yaptıklarında babalarının verdiği ceza son derece ağır oluyor. Çocuklar babalarının sözünün dışına çıkmak şöyle dursun, bunu akıllarından bile geçiremezler.
Birgün öğretim görevlisi olan halaları çocukları yanına alır ve Kambili ile Jaja hayatlarında ilk kez, bahçesinde mor amberlerin açtığı bu yoksul evde, özgürlüğü tadarlar ve Kambili, burada ilk kez aşık olur. Askeri diktatörlük altında Nijerya'da geçen bir çocukluk, bedel ödenerek elde edilen bir gelecek demektir.
Yazarın Ted Talks’ta yaptığı “Tek Hikayenin Tehlikesi” adlı konuşmayı da mutlaka izlemenizi öneririm. Bir ülke veya kişi hakkında duyduğumuz tek bir hikayenin bizi yanlış fikirler edinmemize yol açabileceğini çok güzel bir biçimde anlatmış.
Muazzam bir eser. Bir solukta okunacak cinsten...
Kitabı okurken psikolojik olarak çok zorlandığım kısımlar oldu. Hanımefendi/beyefendi olarak büyütülmüş kişilerin çok daha derinden hissedeceği bir roman.
Kitapta aşırı dindar bir baba , itaatkâr bir anne ve iki çocuğun hayatını okuyoruz. En ufak bir hataya bile tahammülü olmayan, hayatını günahlar üzerine kurmuş bir babanın , ona sımsıkı bağlı kızına yaşattıkları. Babasına duyduğu sevgi o kadar fazla ki haksız olduğunu bile düşünemiyor çoğu zaman.
Bir çocuğa yapılabilecek en büyük kötülük onun çocuk olma hakkını elinden almak değil midir? Şımarma , gülme , konuşma hakkını. Kambili konuşmak isteyip de konuşamadığında , kelimeler boğazına her düğümlendiğinde ben de yutkundum yürekten. Terbiye dediğimiz kelime nasıl da korkunç aslında, çocuklar üzerinde uygulandığında... Hele bir de din sosuna batırılmışsa (!)
Nijerya ve Hristiyan bir toplum anlatılıyor. Ama ne kadar bizden ne kadar yaralayıcı. 7 yıllık öğretmenlik hayatımda o kadar çok Kamililerle Jajalarla tanıştım ki ! Üstelik bir çoğunun İfeoma Halası yoktu.
Bazı bölümleri unutamayacağım. Feminist yazarların en bilinenlerinden belki Adichie, bu yüzden bende yeri hep ayrı olacak galiba. Bu kitabıyla da taçlandı yeri. Okuyun , okutturun ve lütfen tartışın, tartışalım...
Sofu derecesinde katolik bir babanın ve onun tahakkümü altındaki ailesinin yaşadıklarını 16 yaşındaki kızı Kambili'nin dilinden okuyoruz. Nijerya'daki diktatörlük rejimine karşı başlayan isyan ve iç karışıklıkların da arka planda işlendiği hikayede; sosyal statüsü ve ekonomik olarak iyi durumda olan babanın katı kurallarına göre yetiştirilen çocuklarının ve onların dünyayı, kendilerini tanıma serüveni. Babanın işkence boyutlarına varan baskıcı tutumu, ailede anne dahil herkese ulaşmaktadır. Birkaç günlüğüne 3 çocuğu olan halalarının yanına gidecek olmaları, Kambili ve kardeşi Jaja için çölde bulunmuş vaha gibidir. Kaldıkları süre içinde orada gerçek yaşamdaki zorlukları ve kendilerini tanıma fırsatı bulurlar. Bunun yanında iç savaş sırasında ailelerine dahi sirayet edecek bazı olayları da göreceklerdir. Kambili henüz yaşamadığı ilk aşkı da çok zarif ve beklenmedik bir biçimde hayatına girer. Hiç abartıya kaçmadan bir genç kızın yaşadığı naif ve saf duyguları okumak çok güzeldi. Misyonerlerin, sömürünün kol gezdiği Nijerya'da insanların nasıl bir bocalama yaşadığını açık bir şekilde okuma fırsatı bulacağınız bir kitap kesinlikle tavsiye ederim.
Çağdaş Nijerya Edebiyatı
Nijeryada 15 yaşında bir genç kızın büyüme hikayesi içerisinde Nijerya nin toplumsal,siyasî ve ekonomik yapısını anlatan yazar. Karakterleri ve olay örgüsü ile Nijerya özelinde, baba karakteri ile dini ve erkek egemen kültürü, anne karakteri ile egemen kültüre mahkum olmus/edilmiş kadını, jaja ve amaka karakterleri ile değişim isteyen renkli hayatı isteyen gençleri, büyükbaba Nnukwu karakteri ile Nijerya nin öz kültürünü, Ifeoma Hala karakteri ile "özgürleşmiş" kadını Peter Amadi karakteri ile modern hatta postmodern dini ve daha bir çok şeyi bulabileceğiniz bir kitap. Ayrica Klasik Nijerya Edebiyatı Chinua Achebe nin Parçalanma romanı ile birlikte okunursa daha keyifli ve anlamlı bir okuma olacaktır.
Yazar Hakkında
Chimamanda Ngozi AdichieYazar · 8 kitap
Chimamanda Ngozi Adichie 1977'de Nijerya'da doğdu, çocukluğunu bu ülkede geçirdi. Üniversiteye devam etmek için gittiği ABD’de iletişim ve siyasal bilimler diploması aldı. İlk romanı "Mor Amber", 2003’te yayımlandı ve bugüne kadar 28 dile çevrilerek bütün dünyada bestseller listelerinde yer aldı. Orange ve Booker ödüllerine aday gösterilen Adichie, Caine Afrika Edebiyatı Ödülü, İngiliz Uluslar Topluluğu Yazarları En İyi İlk Roman Ödülü ile BBC ve O. Henry öykü ödüllerinin de sahibidir.
