Yazar:
Yılmaz Karakoyunlu
Yorumlar ve İncelemeler
Mor Kaftanlı Selanik:İki Kıyının Ortak Hüzünü RomanıYılmaz Karakoyunlu ’nun 
Mor Kaftanlı Selanik romanı, Lozan Antlaşması sonrası Türkiye ve Yunanistan arasında gerçekleşen nüfus mübadelesini hem tarihsel belgelerin titizliğiyle hem de insan ruhunun kırılganlığıyla anlatıyor. Mustafa Kemal, İsmet İnönü, Venizelos gibi dönemin gerçek aktörleri hikâyeye dahil edilirken, esas ağırlık savaşın ve siyasetin gölgesinde kalan sıradan insanların dramına veriliyor. “Dün komşum dediğim, şimdi düşmanım gibi olacak” cümlesiyle dostluğun nasıl bir anda düşmanlığa dönüştüğünü, “Doğup büyüdüğü toprakları terk etmek en büyük acıdır” sözleriyle de göçün aslında bir kimlik ve hafıza kaybı olduğunu derinden hissediyoruz. Karakoyunlu’nun romanı, mübadeleyi yalnızca bir nüfus değişimi değil, hem bireysel hem toplumsal boyutlarıyla ağır bir tarihsel kırılma olarak ele alıyor; bu yönüyle de edebiyat ile tarihin kesiştiği güçlü bir bellek anlatısı ortaya koyuyor.Tarih
Yılmaz Karakoyunlu ’nun Mor Kaftanlı Selanik romanı, Lozan Antlaşması sonrası Türkiye ve Yunanistan arasında gerçekleşen nüfus mübadelesini hem tarihsel belgelerin titizliğiyle hem de insan ruhunun kırılganlığıyla anlatıyor. Mustafa Kemal, İsmet İnönü, Venizelos gibi dönemin gerçek aktörleri hikâyeye dahil edilirken, esas ağırlık savaşın ve siyasetin gölgesinde kalan sıradan insanların dramına veriliyor. “Dün komşum dediğim, şimdi düşmanım gibi olacak” cümlesiyle dostluğun nasıl bir anda düşmanlığa dönüştüğünü, “Doğup büyüdüğü toprakları terk etmek en büyük acıdır” sözleriyle de göçün aslında bir kimlik ve hafıza kaybı olduğunu derinden hissediyoruz. Karakoyunlu’nun romanı, mübadeleyi yalnızca bir nüfus değişimi değil, hem bireysel hem toplumsal boyutlarıyla ağır bir tarihsel kırılma olarak ele alıyor; bu yönüyle de edebiyat ile tarihin kesiştiği güçlü bir bellek anlatısı ortaya koyuyor.Mor Kaftanlı SelanikTarih
Kitap adından anlaşıldığı gibi mübadele dönemini anlatan bir roman. Okudukça evlerini ,yurtlarını, tarlasını, bağını , bahçesini, komşusunu, sevdiğini geride bırakıp giden insanların yerine koydum kendimi.Rum ya da Müslüman ( Bir arada çokta mutlu yaşayıp giderken) din,millet fark etmeksizin aynı ortak acıları ,üzüntüleri , kayıpları yaşamış bu insanlar. Kitap bunu bir kez daha gözler önüne sermiş.Benimde atalarım,dedelerim aynı şekilde mübadele döneminde evlerinden gönderilmiş yani aşagı yukarı hatta belki daha fazlasını yaşamışlar. Çok acı. Kitap bittikten sonra keşke hiç savaşlar olmasa bir karış toprak parçası için insanlar çocuklar masumlar ölmese acılar çekilmese... diye düşünmeden edemedim.Kitapta döneme ait siyasi konularda yer almakta.Bölüm bölüm Mürefte, Ankara ,Atina.. gibi başlıklar altında farklı yaşanmışlıklar ele alınmış.Güzel bir kitaptı tavsiye ederim.
Mor Kaftanlı Selanik (2012) nüfus mübadelesini konu edinen bir romandır. Romanın kapağında “bir mübadele romanı” olduğu belirtilen eserde, biraz da roman sanatının sınırları zorlanarak mübadele, geniş biçimde ve hemen hemen tüm yönleriyle ele alınmış ve süreçte yaşananlar işlenmiştir. Hem siyasi hem de sosyal boyutun ele alındığı romanda nüfus mübadelesinin gerçekleştiği geniş coğrafyayı da görmek mümkündür. Yazar, Mor Kaftanlı Selanik’te Cumhuriyet tarihinin en önemli tarihsel ve toplumsal dönemeçlerinden biri olan mübadele sırasında yaşanan insan hikâyelerini, olayın siyasi yönünü de ihmal etmeden anlatmaya çalışmıştır.
Mübadele sırasında yaşananların bir özeti niteliğindeki Mor Kaftanlı Selanik romanında mübadelenin oluşum ve uygulanma safhaları yansıtılmaktadır. Romanda, kurmaca dünyanın sınırlarında kalmak kaydıyla, hem Rumların hem de Türklerin büyük sorunlar yaşadığı ifade edilmeye çalışılmakta, bu sorunların giderilmesi için devlet adamlarının çabalarının yerel yöneticilerin sorumsuzlukları sebebiyle boşa gittiği de vurgulanmaktadır. Mor Kaftanlı Selanik romanında zor zamanlarda insanların gerçek yüzlerinin açığa çıktığı da kısmen ifade edilmeye çalışılmaktadır. Aynı zamanda bu romanda Rumların ve Türklerin Anadolu’da aslında bir arada kardeşçe ve dostça yaşayabildikleri, fakat şartların mübadeleyi zorunlu kıldığı dikkatlere sunulmaktadır. En azından üzerinden bu kadar zaman geçmiş olmasına rağmen Türk tarafının bakış açısının bu olduğu söylenebilir. Sonuç itibariyle Mor Kaftanlı Selanik romanı, nüfus mübadelesine çok yönlü bir yaklaşım getirme denemesi olması bakımından değerlidir.
kitabı ailemin bir tarafının göçmen olması dolayısıyla almıştım. almakla da çok iyi yapmışım. çünkü okurken mübadele dolayısı ile yaşanan acılara ortak olup onlarla birlikte evinizden, yurdunuzdan, vatanınızdan sadece birer bohça alıp bilinmeze doğru yolculuğa çıkıyorsunuz. onlarla beraber vatanından toprağından koparılmanın acısını hissedebiliyorsunuz. konu hakkında duygusal olduğum için kitap benim için bir solukta okuyup çok beğendiğim kitaplar arasına girdi. şimdiden herkese iyi okumalar.
1924'te yapılan Türkiye-Yunanistan arasındaki mübadele ile yerlerinden yurtlarından edilen Rum ve Türk mübadillerin; oldukça kalabalık karakter kadrosuyla göç sürecinde yaşadıklarını anlatan bir roman. Bu süreçte zaman zaman Mustafa Kemal ile İsmet Paşa'nın fikir ayrılıklarına da şahit olduğumuz hikaye Ankara, İstanbul, İzmir, Şarköy, Atina, Selanik, Girit vb. yerlerden insan manzaraları sunuyor.
BAŞARAMADIM
Bu kitapla 21. günümüz, yarısını ancak geçebildim. Mübadele döneminde geçen önemli bir eser diye düşünüyorum ama Yılmaz Karakoyunlu’nun yazım tekniği ve benim kafamın doluluğu sebebiyle akıp gidemedi kitap bende. Kitaptaki çok şehirliliği ve çok karakterliliği takip etmekte zorlandım. Bir de bana kalırsa her şehir her karakter başlı başına roman konusu. Yazar; şehirler, zamanlar, karakterler arasındaki geçişi çok geniş ve müthiş bir perspektifle ele almış. Kolay okunsa bile sıkı takip gerektiriyor okurken.
Ancak bu akşam kitap kulübümüzde bu kitabı konuşacağımız için biraz internete daldım. Ne kadar yönlü bir isimmiş Karakoyunlu. Bakan, bestekar, finans uzmanı, yazar vs… Siyasi kimliğini kenara koyup baktığımda bu kadar disiplini bir arada yürütebilmenin çok sıkı bir disiplin gerektirdiğini düşünüyorum. Bu çok yönlülüğünü yönetebilmesine hayran kaldım.
Adını duyurmuş kitaplarından ‘Salkım Hanım’ın Taneleri’ni mutlaka okumam gerektiğini düşünüyorum.
3/10
2016 18. kitabı
Yazarın ağdalı dili nedeniyle kitabı çok zor okudum. Yarım bırakmamak için kendimi çok zorladım. Okuduğum diğer mübadele romanlarıyla karşılaştırdığımda en kötüsü diyebilirim. Ne yazık ki tavsiye edemiyorum :(
Nihayet keyifle okuduğum hem sonunu, olanları merak edip bitsin diye elimden bırakamadığım ; hem de bitmesini istemediğim kitabım bitti :( Kapakta dediği gibi " Bir Mübadele Romanı". Ankara'dan Atina'ya, Lozan 'dan İzmir'e, Şarköy'den Resmo'ya, Mürefte'den Drama'ya, Selanik'ten İstanbul'a, mübadilleri taşıyan Kavala - İstanbul Treninden, Giresun Gemisine mübadele sırasında yaşananları; hem siyasi yönden hem de sosyal yönden masalsı bir dille anlatıyor. Başta bu dağınık coğrafyalarda, birçok karakterle kafa karışıyor gibi oluyor ama olay örgüsü ve karakterler oturduktan sonra sürüklüyor, sizi bugünlerden alıp o günlere götürüyor. Mübadil, iki taraf içinde aynı şeyi ifade ediyor; doğduğun, büyüdüğün, yaşadığın, kuşaklardır maddi, manevi emek verdiğin topraklardan sökülerek, başka topraklara sürükleniyorsun. Genelde akıcı bir dil, bazen sıkıcı betimlemeler olsa da genelde iyi, rahat okunuyor. Sonunda epilog olduğu için karakterlerin sonunu merak etmiyorsunuz. Geçmişimizde neler olduğunu, tarihte neler yaşandığını, insanlık dramının sadece savaşla kısıtlı olmadığını görmek, öğrenmek için bence herkes okumalı. Özellikle tarih sevenlerin okuması gerekir.
Bugün Lozan Barış Antlaşması'nın yıl dönümü.
Yüzyıl devirmiş bir başarı ve gurur. Türk övünçü.
Aynı zamanda siyasetçi olan Yılmaz Karakoyunlu bu kitabında bakın Lozan Barış antlaşması için ne diyor.
"Lozan'ı kavrayamayanlar, Cumhuriyetin idealini yüceltemezler. Lozan'ı çocuk oyuncağı zannediyorlar"
Nitelikli insanlar temsilden çekilince niceliğine nitelik aranan siyaset anlayışının zulmüne maruz kaldık.
Önder Karaçay
“ Her kim duracağı yeri şaşırırsa onun için yol tükenmez; çünkü her çaba bir bahtiyar olgunluk değil, sukûnetsiz bir tekrardır.”
“ İnsan bir mertebe ile bir dereke arasında yer alır. En yüce mertebe melek, en düşük dereke şeytanlıktır. Kişi bu seviyeyi kendi ahlâkıyla belirler.”
“ Yılmaz Karakoyunlu, kahramanlarına dönemin tarihsel, dinsel ve toplumsal koşullarında bakıyor. Asker, çiftçi, devlet adamı, diplomat ya da belediye başkanı, kim olurlarsa olsunlar, temelde bütün güçleri ve bütün zayıflıklarıyla “insan” olduklarını unutmadan, yaptıklarını yargılamak yerine anlamaya çalışarak ele alıyor onları. Böylece, bir “topyekûn savaş”tan sonra ikiye ayrılmış ve ayağa kalkmaya çabalayan iki toplumun üyelerini, eskiden kapı komşuları olan yeni düşmanları tanıyoruz. İnsanlığın –elbette aşk da dahil– bütün hallerini, hem de olanca şiddeti ve yoğunluğuyla bir kez daha görüyoruz. Bir film izler gibi hızlı ve zevkle, ama bir o kadar da derinden okuyoruz mübadillerin hüzünlerini.”
“ Doğmadığın, büyümediğin bir toprakta hiçsin demektir.” Cumhuriyet tarihinin en önemli tarihsel ve toplumsal dönemeçlerinden biridir Mübadele. Doğup büyüdüğün topraklardan, farklı dinlere mensup olsan bile kardeşçe yaşanılan komşulardan ayrılmak ne kadar acı bir durum. Kitabı okurken o kadar hüzün dolu anlar yaşadım ki:(( Yılmaz Karakoyunlu İki tarafın birbirlerine olan sevgi dolu yaşadıkları ortam insan olabilme adına güzel bir örnek. Ama gel gör hem Türkler hem Rumlar ellerinde bir bavul ile yurtlarından ayrılırken geride bıraktıklarına mı üzülsünler yoksa meçhul bir gelecek için mi kaygılansınlar:(Bir bölüm vardı orayı okurken gözümden yaşlar pıt pıt aktı:((Trenlere bindirilen mübadiller bir bölgede yan yana gelirler. Trenlerin içi dolu olduğu gibi üzerinde de insanlar vardır. Bebeği acıkmış fakat sütü
Yılmaz Karakoyunlu İki tarafın birbirlerine olan sevgi dolu yaşadıkları ortam insan olabilme adına güzel bir örnek. Ama gel gör hem Türkler hem Rumlar ellerinde bir bavul ile yurtlarından ayrılırken geride bıraktıklarına mı üzülsünler yoksa meçhul bir gelecek için mi kaygılansınlar:(Bir bölüm vardı orayı okurken gözümden yaşlar pıt pıt aktı:((Trenlere bindirilen mübadiller bir bölgede yan yana gelirler. Trenlerin içi dolu olduğu gibi üzerinde de insanlar vardır. Bebeği acıkmış fakat sütüReklam
Yazar Hakkında
Yılmaz KarakoyunluYazar · 18 kitap
Yılmaz Karakoyunlu, 1936 yılında İstanbul'da doğdu. Diyarbakır Ziya Gökalp Lisesi ni bitirdi (1955) Siyasal Bilgiler Fakültesi'nden mezun oldu (1959) Georgia Üniversitesin'den MBA derecesi aldı. Michigan Üniversitesi'nden "Effective Management" Sertifikası sahibidir. Doktorasını İstanbul Üniversitesi'nde tamamlamıştır.
Kısa bir süre müfettişlik yaptıktan sonra Devlet Planlama Teşkilatına girdi. Finansman Şubesi müdürlüğünü üstlendi. İstifa ederek özel sektöre geçti. Yönetim kurulu üyeliği, başkanlığı, genel müdürlük ve genel koordinatörlük görevleri üstlendi. Batışıyla Türkiye'nin bir dönem ekonomisini ve siyasetini temelden sarsan Banker Kastelli şirketlerinin Genel Koordinatörlüğünü yapmıştır.
1995 yılı seçimlerinde Anavatan Partisi'nden İstanbul milletvekili seçildi. 1999 yılı seçimlerinde yeniden parlamentoya girip Anavatan Partisi Genel Başkan Yardımcılığı görevini üstlendi. Ecevit Kabinesinde Devlet Bakanı ve Hükümet sözcüsü olarak TRT, Anadolu Ajansı, Basın Yayın Genel Müdürlüğü, Özelliştirme İdaresi Başkanlığında sorumlu olarak görev aldı. Evli 2 çocukludur.
Mesleki ve edebi eserleri ile dikkat çekmiştir. Salkım Hanımın Taneleri romanı ile 1989 Yunus Nadi Roman ödülü birinciliğini kazanmıştır. Üç Aliler Divanı, Güz Sancısı, Çiçekli Mumlar Sokağı, Yorgun Mayıs Kısrakları, Ezan Vakti Bethoveen, Mevsimler Eskidi Biraz isimli romanları Doğan Kitap tarafından yayınlanmıştır. Güz Sancısı romanı 1991 yılında Türk Yazarlar Birliği Roman Ödülü Birinciliğini kazandı. Şiirlerini O Hayal Aynasından ve Rubailer isimli kitapta toplamıştır. 1999 yılında Edebiyat Alanında Mevlana Büyük Ödülüne Layık Görüldü. 2000 Yılında Nokta Dergisi Edebiyat alanında "DORUKTAKİLER" ödülüne layık görüldü. 2005 Yılında yayınlanan "Yorgun Mayıs Kısrakları" isimli romanıyle Türk siyasi tarihinin siyaet ve sanat kadrolarının aşkalrını ve mücadelelerini değerlendirdi. 2010 yılında yayınladığı Serçe Kuşun Sonbaharı isimli romanındaŞeyh Bedrettin'in hayatını ve sosyal tesirlerini romanlaştırdı. 2011 yılında Dogan-Egmont tarafından başlatılan çocuk romanları serisinde yayınlanan "Serin Kızın Gökkuşağı" isimli kitabını yayınladı.
Oyunları arasında Önce İnsan, Zirveden Sonra, Altın Huylu Doruklar, Romenos Diogenes, Ok ve Yay, Mavi Saplı Hayaller, Kuzguncuklu Fazilet sahnelendi.
Güz Sancısı romanı ve Zirveden Sonra oyunu ile Türk Yazarlar Birliğinin birincilik ödülünü aldı. Zirveden Sonra / Sokullu isimli oyunu 1991 yılında Türk Yazarlar Birliği "En İyi Oyun" ödülünü kazandı. Aynı Yıl Kültür Bakanlığı Tiyatro Ödülünü kazandı.
Salkım Hanımın Taneleri Romanı filme çekildi. 1998 Antalya Film Festivalinde 6 dalda birincilik ödülü aldı ve yılın en iyi sinema filmi seçildi. Filmin başrollerini oynayan Zuhal Olcay, Hülya Avşar, Kamran Usluer izleyicilerden çok büyük takdir topladılar.
1991 yılında yazılan Güz Sancısı Romanı, aynı isimle 2008 yılında filme çekildi. Baş rolü oynayan Beren Saat yılın en dikkat çeken sanatçısı oldu. Film 2009 yılı başında Yunanistan'ın Atina kentinde gala gecesi yapılarak seyircilere sunuldu. Bu gece münasebetiyle Güz Sancısı Yunancaya çevrilerek yeniden yayınlandı.
Yılmaz Karakoyunlu sevilen TV dizilerinde senaryo danışmanlığı görevini üstlenmiştir. Hatırla Sevgili, Elveda Rumeli, Karayılan, Her Şeye Rağmen dizileri Yılmaz Karakoyunlu'nun senaryo danışmanlığı ile gerçekleştirilmiştir. Çekime hazır senaryoları Kösem Sultan, Kızıl Kısrak, Karantinalı Despina, Beyaz Mahşer, Hakan (Abdülhamit)yayıma hazırlanmaktadır.
200 e yakın Türk Müziği şarkısı ve saz eserleri TRT Repertuvarındadır.
