Öncesi de Kalır
Edip CanseverYazar:
Edip Cansever
Derleyen:
Mehmet Can Doğan
Reklam
Yorumlar ve İncelemeler
Edip abimizin kitaplarına girmeyen şiirlerinin derlendiği bir kitap :) Ben kitaplarına girmeyen şiirlerinden bahsedildiği için biraz daha sıra dışı, zayıf veya özensiz bir şiirler bütünü beklerken kitap beni bayağı bir şaşırttı. Öyle ki okuduğum çoğu kitabından daha çok sevdim. Bilemiyorum belki daha samimi gelmiştir. Kitabın son kısmında Edip Abimizin platoniği Tomris ablamıza yazdığı şiirler de var -bayağı belli oluyor ya- Genel anlamda hoş bir derleme olmuş, bu tip eserlerin yıllar sonra ortaya çıkması da ayrı bir mutluluk... Benim için 10/10 bir kitaptı sizin için de hatrı sayılır bir konumda olacağını garanti edebilirim.
İyi okumalar...
Değişir neye dokunsam
Neye sürsem elimi
Durmak yaşamak değil
Ölümse daha yeni.
Edip Cansever’in, son kitabı Oteller Kenti’nden (1985) sonra yazdığı şiirler Sonrası Kalır adıyla yayımladığımız “Bütün şiirleri”ne dahil edilmişti.
Kitaplarına gir(e)memiş ilk ve son şiirleri ise şair ve eleştirmen Mehmet Can Doğan’ın “Sonrasının kaldığı, bilinen bir durum; Edip Cansever’i ‘yeni baştan yorumlamamızı gerektirip gerektirmediğini gösterecektir” sözleriyle sunduğu Öncesi de Kalır’da bir araya geliyor:
“Bu kitap, bir şairin şiir yayımlama pratiğini anlamak ve süreç içindeki sıçramalarını fark etmek yönlerinden Edip Cansever’i gözetirken; Cansever’in deneyimi, şiir yazanlara da “yayımlama noktasında” bir şeyler söyler.”
“Her iki gün arasında
Bir titreyiştir yüreklerimiz”
Cansever’in dergilerde yayımlanan, Tomris’e doğum günlerinde yazdığı, kitaplarına giremeyen şiirleri. Yıl yıl dergilerde çıkan şiirlerini görmek İkinci Yeni diline nasıl yavaş yavaş geçtiğini görmemi sağladı. O geçişi görmek çok güzel bir şey. Aradaki dil aslında o kadar değişmiş ki. İkinci Yeni dilini okumak aşırı zevkli. Canım hocalarımdan Mustafa Özel’den Edip Cansever’i dinlemiştim. Bizzat tanıdığını söylemiş anlatmıştı bana. Bu anı beni o kadar mutlu etmişti ki anlatmaktan asla bıkmayacağım. Mustafa Özel için İkinci Yeni’de en iyi yazan Cansevermiş. Hepsini tanırmış ama aralarında en başarılı onu bulurmuş. Ama herkesten daha çok içermiş. Dolayısıyla bilincini böyle çok kaybetmesi şiir dilini kaydırmış biraz. Daha bir sürü dizesi var aslında deli gibi paylaşmak istediğim ama buraya iki tanesi geldi şimdilik. Yoksa benim kelimelerinin fakat onunsa benim ruhumun altımı çizdiği çok dizesi var. “Unutmam
Gözlerine işlemişim bütün yaşadıklarımı”
Yazar Hakkında
Edip CanseverYazar · 28 kitap
Edip Cansever, tam adıyla Ömer Edip Cansever, Türk şairdir. Tam adı Ömer Edip Cansever olsa da, Ömer adını ilk şiirleri ve ilk şiir kitabı dışında hiç kullanmadı.
8 Ağustos 1928'de İstanbul'da doğdu. İstanbul Erkek Lisesi'ni bitirdi. Kapalıçarşı'da turistik eşya ve halı ticareti yapmaya başladı. 1976'dan sonra yalnızca şiirle uğraştı. Bodrum'da tatildeyken beyin kanaması geçirdi, tedavi için getirildiği İstanbul'da 28 Mayıs 1986'da yaşamını yitirdi.
İlk şiiri 1944'te İstanbul dergisinde yayınlandı. Yücel, Fikirler, Edebiyat Dünyası, Kaynak dergilerinde çıkan ilk gençlik şiirlerini "İkindi Üstü" kitabında topladı. Bu şiirlerde varlıklı, her şeye yaşama sevinciyle bakan bir gencin avarelikleri, duyguları ön plandaydı. 1951'de "Nokta" dergisini çıkardı. Bu dergi genç şairlerle ve yazarlarla tanışmasını sağladı. İlk kitabından 7 yıl sonra yayınladığı "Dirlik Düzenlik" bu dönemin ürünüdür. Bu kitaptaki şiirlerde düşünceyi dil içinde eritmeye yönelen, özlü bir söyleyiş ve çarpıcı biçim arayan, toplumsal eleştiri için mizah aracını kullanan bir tutum görüldü. 1957'de yayınlanan "Yerçekimli Karanfil" ile kendisine özgü bir şiir evreni kurdu. İkinci Yeni akımının özgün örneklerini verdi. Yenilik, Pazar Postası, Yeni Dergi gibi dönemin sanat yayınlarında şiirsel canlılığı besleyen şairlerden biri oldu. Şiirinde zamanla sevinç yerini bunalıma, toplumsal dengesizlikleri eleştirme kaygısı yerini yıkıcı bir umutsuzluğa bıraktı. "Dize işlevini yitirdi" gerekçesiyle yeni arayışlara yöneldi. Şiirde tiyatrodan esinlenen diyaloglar kullandı. "Nerde Antigone", "Tragedyalar", "Çağrılmayan Yakup" bu dönemin ürünleri. Yine de İkinci Yeni içindeki bazı şairler gibi anlamsızlığı savunmadı. Kapalı, anlaşılması güç, yine de anlamdan ayrılmayan bir şiire yöneldi. Çok farklı imgeler kullanırken bile düşünce öğesini gözardı etmedi. Yapıtlarına tutarlı bir bütünlük kazandırdı. Şiirinde düzyazı olanaklarını kullanmaktan da çekinmedi. Yalnız şiirleriyle değil tepkileri ve yaşama biçimiyle de kendisinden söz ettirdi. Sürekli yazan, yayınlayan bir şair olarak ilgileri hep üstünde tuttu.
Eserleri
Şiir Kitapları
İkindi Üstü (1947)
Dirlik Düzenlik (1954)
Yerçekimli Karanfil (1957)
Umutsuzlar Parkı (1958)
Petrol (1959)
Nerde Antigone (1961)
Tragedyalar (1964)
Çağrılmayan Yakup (1966)
Kirli Ağustos (1970)
Sonrası Kalır (1974)
Ben Ruhi Bey Nasılım (1976)
Sevda ile Sevgi (1977)
Şairin Seyir Defteri (1980)
Yeniden (1981)
Bezik Oynayan Kadınlar (1982)
İlkyaz Şikayetçileri (1984)
Oteller Kenti (1985)
Hikaye, Roman
Gül Dönüyor Avucumda (Ölümünden sonra, 1987)
Şiiri Şiirle Ölçmek: Şiir Üzerine Yazılar, Söyleşiler, Soruşturmalar. Hazırlayan: Devrim Dirlikyapan. Yapı Kredi Yayınları, 2009.
Ödüller
1958 Yeditepe Şiir Armağanı: "Yerçekimli Karanfil"
1977 Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü: "Ben Ruhi Bey Nasılım"
1982 Sedat Simavi Edebiyat Ödülü: "Yeniden"
