Tanrısızlığın İlmihali

Sağduyu

Jean Meslier
Tahmini Okuma Süresi:
11 sa. 34 dk.
Sayfa Sayısı:
408
Basım Tarihi:
Ekim 2019
İlk Yayın Tarihi:
1 Eylül 2017
Yayınevi:
Kaynak Yayınları
Orijinal Adı:
Le Bon Sens
ISBN:
9789753430944
Ülke:
Türkiye
Dil:
Türkçe
Format:
Karton kapak
Reklam

Yorumlar ve İncelemeler

10/10
·408 syf.··
Beğendi
·
2025 16. kitabı
·
11 günde okudu
·
Okunma: 18 Nisan 2025 22:02
Din ve siyaset birbirlerine ne kadar da çok benziyorlar. İkisinin de insanlar üzerinde etkisi aynı. İkisini kullananların da tek bir amacı var; gücü elinde tutmak. İnsanlar doğa üstü varlıklara ya da insanlara tapmıyorlar aslında, onların taptıkları şey güç. Gücün kendisinde getirdiği korkuya tapıyorlar... Hiçbir Kral, Padişah, Hükümdar kendisinden daha üstün bir varlığına tahammül edemez fakat din ve tanrı yıllarca bu kişiler tarafından korunmuştur. Çünkü insanları baskı altında tutabilmek ve istedikleri şekilde yönlendirmek için çok daha fazla korku yayabilecekleri bir silah henüz icat edemediler. Günümüzde bile insanların bir çoğu cennete gidebilmekten çok cehennemde yanmaktan korktukları için dini görevlerini yerini getirmekteler. Korkunun etkisi her şeyden üstün bir durumda. Ondandır ki en barbar kavimlerden en çağdaş toplumlara kadar hepsinin taptıkları şeylerin altında mutlaka bir vahşet bulunmaktadır. Meslier'e göre bütün dinler insan buluşudur. Bundan dolayı da saçma, hayal ve yalandır. (Sayfa:33) Yazarımız tüm dinlerin politikacılar tarafından bulunup şarlatanlar tarafından yayıldığını savunuyor. Ne kadar yıkılmaz ve korku yayan dinler icat edilirse, yıkılması da o kadar zor olacağından, dünya üstü güçlerle, mucizelerle ve cennet cehennem gibi ödül ve cezalarla süslemiş bulunmaktadırlar. Yüce yaratan olarak bahsedilen, iyilik ve sevecenlik gibi babacan bir varlığın sinirlendiğinde vermiş olduğu cezalar, aciz ve onun karşısında güçsüz olan ve aynı zamanda içinde kötülüğü de barındıran biz insanların bile başka bir insana yaptığımızda vicdanımızı sızlatacak türden şeyler. Kısacası bir baba çocuğuna bunu yapar mı dediğimiz türden cezalar veriyor. Kendisine inanılması için inanmayanların kılıçtan geçirilmesini haklı bulan bir baba. Herkesin onu sevmesi
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
Sağduyu - Jean Meslier
9/10
·408 syf.··
Beğendi
·
2025 110. kitabı
·
24 saatte okudu
·
Okunma: 20 Ağustos 2025 20:13
Bu kitap, bir köy papazı olan Jean Meslier’in ölümünden sonra bir araya getirilen el yazmalarından derlenerek oluşturulmuştur. Meslier, din adamı olduğu için Hristiyanlık inancı içindeki yanlışları ve hurafeleri yakından gözlemleme fırsatı bulmuş, aynı zamanda toplumu da derinlemesine analiz ettiği için ortaya din ve toplum eleştirisi açısından oldukça sert bir eser çıkmıştır. Keşke bizim Türk tarihimizdeki din adamları da zaman zaman din ve toplum eleştirisi yapabilselerdi... Ona göre din, halkı itaate zorlayan, korku ve cehaletle beslenen bir tahakküm aracıdır. Tanrı’nın varlığına dair mantıklı bir delil olmadığını savunur. Ayrıca dinin, krallar ve zenginlerle iş birliği yaparak halkı yoksul ve bağımlı tuttuğunu öne sürer ki bu eleştirisinin aradan geçen 400 yıla rağmen hâlâ geçerliliğini koruduğu söylenebilir. Jean Meslier, insanların iyi ve erdemli olmak için kutsal kitaplara ya da din adamlarına değil, yalnızca sağduyularına ihtiyaç duyduğunu vurgular. Sert ama içten bir dille kaleme alınmış bu eser, bir din adamının kendi inancını ve görevini nasıl sorguladığını gözler önüne sererken bizleri de düşünmeye davet ediyor. Sağduyu, aslında bir başkaldırıdan ziyade bir uyanışın kitabı gibi… Bu kitabın çevirmeni Abdullah Cevdet’tir. Türk tarihinde önemli bir isimdir. 1928 yılında bu kitabı Fransızcadan Arapçaya çevirerek Mustafa Kemal’e ithaf etmiştir. Harf İnkılabı'nın ardından, 1929 yılında eseri Latin alfabesiyle tekrar çevirmiştir. Kitabın ilk bölümünde, Aktürk’ün kitapta altını çizdiği bölümler yer almaktadır bu açından da çok değerli bir eserdir. Ne yazık ki bazı arkadaşlar, kitabın tek bir alıntısına bile bakma gereği duymadı. Keşke hayata daha geniş bir perspektiften bakma cesaretleri olsaydı. Bu
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
Sağduyu
8/10
·408 syf.··
Beğendi
·
2026 13. kitabı
·
3 günde okudu
·
Okunma: 15 Ocak 2026 21:26
Jean Meslier - Sağduyu Jean Meslier (1664-1729), Fransız bir rahip olarak ömrü boyunca vaaz vermiş, ancak ölümünden sonra yayımlanan vasiyetnamesi ile Aydınlanma Çağı'nın en radikal metinlerinden birini miras bırakmıştır. Voltaire ve Baron d'Holbach tarafından düzenlenerek 1772'de basılmış; dinin safsatalarını akıl ve tecrübe ışığında yerle bir eden bir manifesto niteliğindedir. Meslier, dinin korku ve cehaletle insanları köleleştirdiğini savunur; yerine aklı, doğayı ve insani mutluluğu koyar. "İnanmayan, körü körüne iman etmeyen kimse akıl yürütürse tecrübeye başvurur" diyerek, okuyucuyu dogmalardan kurtulmaya çağırmakta. Sağduyu dinin ve Tanrı inancının insan aklına ve özgürlüğüne aykırı olduğunu savunan sert, cesur ve sarsıcı bir eser. Meslier, dinlerin korku, hurafe ve cehalet üzerine kurulu olduğunu ileri sürmekte; kiliseyi ve din adamlarını halkı sömüren birer araç olarak eleştiriyor. Kitap, Tanrı’nın varlığına dair delilleri sorguluyor, mucizeleri ve kutsal metinleri akıl süzgecinden geçiriyor. Meslier, bu eseriyle dinin toplum üzerindeki etkilerini sorgulamakta ve dinin insanları nasıl manipüle ettiğini anlatmaktadır. Meslier’e göre gerçek ahlak, dinden değil insanın vicdanından ve aklından doğar. Din ise çoğu zaman iktidarın elinde bir baskı aracına dönüşür. Kısa ve net söylemek gerekirse: Bu eser, inançları sarsan, okuru düşünmeye zorlayan ve “neden inanıyorum?” sorusunu cesurca sorduran bir başkaldırı metni. İnanç, akıl ve özgürlük üzerine sorgulayıcı okurlar için çarpıcı bir kaynak. Rahiplik geçmişinden gelen samimi itiraf tonu, kitabı ikna edici kılmakta. Din eleştirisi hâlâ güncel... Kitabı okumama referans olan okur arkadaşım, Frøya Hanıma teşekkür ediyorum.
Felsefe-Düşünce
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
Her şey analitik, sorgulayıcı beyinde başlar
Puan vermedi·408 syf.··
2024 23. kitabı
·
15 günde okudu
·
Okunma: 27 Temmuz 2024 13:45
1928 yılında M. Kemal Atatürk'ün emriyle tercüme ettirilen eser, teolojik argümanları felsefi bir dille eleştirel ve sorgulayıcı bir bakış açısıyla incelemiştir. Eseri okuyunca bi teolojik argumanları ve onun refaransı olan tanrı kavramını çok yönden analitik şekilde düşünme seviyesine ulaşıyorsunuz. Eser ufuk açıcı ve bakış açınıza etki edecek bir kıymete sahip. Herkese öneririm okumayı. Son olarak hayali bir istek olacak ama keşke milli eğitimin müfredattında okunsa küçük yaşlardan itibaren. Bu sayede neye inandığını bilen ve sorgulayıcı beyinler yetişmesiyle daha bilinçli toplum oluşacak. Bilinçli toplumlar ile de küresel anlamda teknoloji üreten güce erişeceğiz dolayısıyla Dünya'ya marka satmakla büyük Atatürk'ün bize hedef gösterdiği muhasır medeniyet seviyesine ulaşmakla Türk milletinin önünde kimse duramıyacak. Her şeyin başlangıç kısmı statik, doğmatik hurafelerden kurtulup, sorgulayıcı, araştırmacı ve analitik beyinlerin yetişmesine bakıyor. Ancak bu toplum ile mümkün görülmüyor bi süre bu hedefe ulaşmak.
Alıntı
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
Puan vermedi·408 syf.··
2022 156. kitabı
·
6 günde okudu
·
Okunma: 31 Ekim 2022 20:10
Gizlice ateist olan bir Fransız Katolik rahibi, ne kadar da benziyor değil mi ülkemizdeki çoğu bireye? Bir rahip tarafından yazılmış bir eser olduğu için özellikle dikkatimi çekmişti; diğer yandan bir din adamının dini kendi amaç ve çıkarları için kullanan öteki din adamlarına karşı yazdıkları, 𝗶𝘆𝗶 veya kötü, okumaya değer. "Dışardan az görünen kuvvetiyle bu derece büyük etki yapan yalnızca top barutunu tanıyorum. Jean Meslier'nin kitabı top barutuna benziyor. Kuvveti az görünür, oysa büyük bir patlama potansiyeline sahiptir." — 𝗩𝗼𝗹𝘁𝗮𝗶𝗿𝗲'𝗱𝗲𝗻 𝗗'𝗔𝗹𝗮𝗺𝗯𝗲𝗿𝘁'𝗲 Atatürk’ün okuduğu kitaplar listesinde, ve hatta, Atatürk'ün isteği ile dilimize kazandırılmış bir kitap. Eserin başlarında Mustafa Kemal'in kitaptan aldığı notlar yer alıyor; bazı cümlelerin altını tam iki kez çizmiş ve kendinden notlarda almış, bu okumaya nasıl önem verdiği aşikar. Meslier'ın nasıl bir psikoloji ile yazdığını anlayabiliyorum. Bireyin anlamsız bir savaş verdiğini fark ettiği o an, derin bir nefes verirsiniz. Bir an da olan bir şey de değil gerçi. Ve vazgeçersiniz. Neyse, yaşamayan kimse bilemez. Sadece zamanınıza üzülürsünüz, fakat diğer yandan ferahlamış gibi hissedersiniz. Zira her vazgeçiş, yeni bir başlangıçtır. Tanrı kavramını sorgulayanlara özel bir kitap olduğu da düşünülmemeli. Bence bu kitabı dindar olan olmayan herkes okumalı, okuduktan sonra altında yaşadığımız zulmün farkındalığını kazanmalıyız. 1772 yılında yazılmış bir kitap olduğuna bakmayın, felsefi bilgi birikiminden uzak, anlaşılır bir dille yazılmış. Genellikle insani duygulara yer verilmiş, bu da empati kurarak okumanıza yardımcı oluyor elbette. Yine de her şeye rağmen, dinlerin önemli ve gerekli olduğunu; çıkarlar doğrultusunda kullanılması gereken toplumsal silahlar olduklarını düşünüyorum.
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
10/10
·408 syf.··
Beğendi
·
2020 116. kitabı
·
4 günde okudu
·
Okunma: 26 Ağustos 2020 17:40
Atatürk’ün tavsiye ve talimatıyla yayımlanan bir kitap olarak dikkatimi çeken bu kitabı okudukça çok büyük keyif aldım ve hayran kaldım. Tamamen akıl üzerine yazılmış din ve dincilerin safsatalarına cevap niteliğinde bir eser. Yazarın eski bir rahip olması aklıma hemen Turan Dursun’u getirdi. Kesinlikle okunması gereken bir kitap. Pek çok din gönderen Tanrı başarısız değil midir? Ahlak için Tanrı şart mıdır?
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
9/10
·408 syf.··
Beğendi
·
2020 15. kitabı
·
308 günde okudu
·
Okunma: 15 Nisan 2020 17:16
Kitabı uzun vadede ama özümseyerek okumaya çalıştım.En çarpıcı olanı kitabın yazarının din adamı olması. Kitabı Atatürk ,okullarda okutulması için tavsiye etmiş,tavsiye ettiği yıl 1928,yani yeni harf devriminin yapıldığı yıl.Hemen okullarda okutulmasını önermiş tabi biz okulda okumadık ya da okutturmadılar?Kitap o kadar aydınlatıcı ve zihin açıcı ki ,Atatürk'ün tavsiye ettiği kitaplar her zaman kaliteli ve güzel mesajlar içeriyor,Beyaz Zambaklar Ülkesi de öyleydi. Kitabın yazarı 17'yy da yaşamış Teoloji eğitimi almış bir Fransız filozoftur.İyi bir eğitim almış,önce rahipken daha sonra yaşadıkları olaylar sonucunda din den soğuyarak, dine ve dinadamlarına eleştirel bir bakış getirerek kitap yazmıştır.Biz de ki Turan Dursun'un Avrupa 'da ki yüzyıl öncesi versiyonu diyebiliriz. Fransız aydınlanmacılarına esin kaynağı olmuştur.Voltaire bu kitabı methetmiştir. Kitapta bütün dinlere, ekseriyetle Hıristiyanlık dinini eleştirerek,Allah ve Din kavramlarını ele alıp eleştirmiş.Dinin korku ve cehaletten kaynaklanan, insanın ürettiği, birbirine tezatlıklarla dolu bir kavram olduğunu anlatmış.Dinadamlarının sahte,güvenilmez ve dini çıkarları için kullanan,hükümdarları ve halkı da tesiri altına alarak afyon gibi uyuşturduklarını ve bundan da çalışmadan,üretmeden para kazanarak zengin olduklarını yazmış.Aslında dinadamlarının kendilerin de bu tezatlıklara cevap veremediklerini içinden çıkamadıklarını anlatmış.
Din
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
ZURNA ZIRT DEMEDİ ORKESTRA CORTLADI...
Puan vermedi·408 syf.·
2021 114. kitabı
Gelelim zurnanın zırt dediği yere. Aslına bakarsanız, bu tabir, kitabımız için -orkestranın cortladığı şarkı- olarak da değiştirilebilir. Çünkü bir yerinde zırtlamıyor, Meslier kendi fikriyle karşı fikri adeta nakavt ediyor. Kaldı ki herkesin inancı kendine, her koyunun da bacağı var elbet asılacak. Konunun o kısmında değilim. Meslier'in rahip olması, filozof olması, böyle bir kitap yazması, bunu saklaması, sakladığını da itiraf etmesi, yayımlanmasını da yaşarken istememesi (yani korkması) en başta onun iki yüzlülüğünü açığa çıkartıyor. Burada bir anlaşalım. (Kaldı ki onu "bugün dahi" anlayabiliyorum, ancak bu gerçekleri değiştirmiyor, kusura bakma Meslier) Fakat! Kanımca bu hal, onun fikirlerinin kıymetini aşağı çekmiyor (normalde değersiz kılardı). Neden? 1- O tarihten (1600'lü yıllar düşünsene) bu güne çürütülemeyen çok fazla fikri var. Yani hala geçerliliğini sapasağlam taş gibi yürüten önermeleri mevcut. 2- Evet korkmuş, ama bir kayıt bırakmış. Yani inandığı değerlerin neredeyse hepsine şerh düşmüş. Bunu yazarak bildirmiş. Daha fazla da neden sayabilirim -okuyan herkes gibi- ama benim için bu ikisi 'değerli!' olması için yeter nedenlerdir. Eğer Ateist bir dünyada yaşasaydık, bu kitap 'başucu kitabı' olurdu. Kaldı ki farklı görüşlerin güçlerinin ne kadar doğru ve şiddetli olduğunu anlamak isteyen herkes de bunu 'başucu kitabı' yapabilir. Belli ki, Meslier'in derdi tüm dinlerle falan değil, düpedüz Hristiyanlıkla...ancak kızım sana söylüyorum dili tüm metne hakim olduğundan, tüm dinler payını almış. Atatürk'ün emriyle yayınlanması da ayrı bir güzel olmuş. Gene şaşırmadık. Şaşırmamalıyız. Şaşırtmalıyız. Ulu Önder, burada da liderliğini konuşturuyor. Her görüş, yerini bulmalı! Her ses kendini duyurmalı. Öyle de olmuş. Okuması çok kolay, her bölüm kendince
Felsefe
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
Puan vermedi·256 syf.·
Beğendi
·
2020 41. kitabı
"Hiçbir şey Meslier'in kitabından daha etkili olamaz." – Voltaire Ateizmle ilgili yazılmış birçok kitap vardır. En bilinenleri arasında Tanrı Yanılgısı , Tanrı'nın Tarihi , Din Bu-1: Tanrı ve Kur'an gibi eserler yer alır. Jean Meslier’in yazdığı Sağduyu kitabı da bu eserler arasında yerini alabilir; hatta bazı farklı ve ilginç yönleriyle önlerine geçebilir. Bu kitabı okumamda etkili olan, yani bana ilginç gelen iki noktadan bahsetmek istiyorum. Birincisi, bu kitabın benzerlerinden 300 yıl önce, Fransız bir rahip tarafından yazılmış olması. Yani bu türde yazılmış ilk kitap diyebiliriz. İkincisi ise, bu kitabın Atatürk’ün isteğiyle 1928 yılında Türkçeye çevrilmiş olması. Tarihte birçok filozof, bilim insanı ve yazar açıkça ateist olduğunu dile getirmiş ya da düşünceleriyle bunu belli etmiştir. Örneğin Freud’a göre Tanrı, yüceltilmiş bir babadır. Din ihtiyacının kökeni ise babaya duyulan özlemden kaynaklanır. Bu nedenle birçok kültürde Tanrı'nın erkek olarak düşünülmesinin temel sebeplerinden biri budur. Karl Marx ise din için "halkın afyonu" demiştir. Bu örnekler çoğaltılabilir. Schopenhauer, Nietzsche, Russell, Sartre ve Voltaire gibi birçok isim düşüncelerini açıkça ifade edebilmiştir. Ancak fikirlerini açıklayabilenlerden daha fazlası ise ateistliğini gizlemek zorunda kalmıştır. Jean Meslier de inançsızlığını yaşadığı 1700’lü yılların başında gizlemek zorunda kalmıştır. Çünkü kendisi bir rahiptir. Çevresindeki din adamlarının halktan kopukluğunu görmüş, mensubu olduğu Hristiyanlığın çelişkili yönlerini fark etmiş ve bu kitabı yazmıştır. Bazı düşüncelerini vaazlarında dile getirdiği için piskopos ile başı derde girmiş, çeşitli cezalar almıştır. Ancak gerçek
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma
işte o kitap
10/10
·408 syf.··
Beğendi
·
2021 21. kitabı
·
23 günde okudu
·
Okunma: 07 Ağustos 2021 15:51
Bu zamana kadar bu türde birçok kitap okudum, Richard Dawkins, Turan Dursun, İlhan Arsel kitapları bunların arasındadır ve hepsi düşüncelerime paralel olsa da kafamdaki bazı soruların ve fikirlerin yanıtını ya da doğruluğunu bulamıyordum, birseyler hep eksik kalıyordu. Ama bu kitap “işte o kitap” tı. Kafamdaki tüm sorular tamamen yanıtlandı. Hersey o kadar berrak ve net ki inanın okumalara doyamadım. Bazı şeylere çok yakından bakınca, çok içinde olunca farkedemiyormuşuz ne kadar saçma olduğunu, bu kitap bakış açınızı genişletecek size doğru yolu gösterecektir.
SağduyuJean Meslier · Kaynak Yayınları · 2019372 okunma

Yazar Hakkında

Jean MeslierYazar · 2 kitap
Jean Meslier, 1664 yılında Rethel dükalığında doğmuş Fransız rahip ve filozof. Din ve din adamlarına olan güvenini kaybetmesinin ardından din eleştirisi yapan Meslier, ateist olmuştur. Meslier'nin eleştirileri sadece Hıristayanlıkla sınırlı kalmayıp diğer dinleri de kapsıyordu. Köyünün ağası olan M. de Touilly'yi bazı kötü muamelelerinden dolayı vaaz verirken köylüye eleştirdi. Ağa tarafından piskoposa şikayet edilen Meslier, Reims piskoposu tarafından azarlanarak mahkûm edildi. Meslier bir sonraki vaazında kürsüye çıkarak kardinalin verdiği karardan ötürü şöyle yakındı: İşte zavallı köy rahiplerinin alışılmış sonu! Büyük efendiler olan piskoposlar onlara hakaret eder, onları dinlemezler. Şimdi buranın ağası için dua edelim: Antoine de Touilly'yi doğru yola getirmesi, hiçbir zaman yoksula hakaret etmek ve yetimi soymak durumlarına düşürmemesi lütfunu ve iyiliklerini ona layık buyurması için Tanrı'ya niyazda bulunacağız. Bunun üzerine Meslier ağa tarafından piskoposa yeniden şikayet edilir ve aynı hakaretlere maruz kalır. 1729'da öldüğünde 65 yaşındaydı. Malını mülkünü yoksul köylüye bıraktı. Evinde 366 sayfalık 3 nüsha kitap bulundu. Tamamı kendi el yazısıydı. Bir nüshasına piskopos el koydu. Diğer bir nüshası adliye bakanlığına gönderildi. Son nüsha ise Comte de Caylus'da kaldı ve bir süre sonra el altından Paris'te satılmaya başlandı. Voltaire bu nüshalardan birini okuduğunda D'Alambert'e şöyle yazıyordu: Hollanda'da ölen Jean Meslier'nin vasiyetnamesini yayınlamışlar. Okurken dehşetten titredim. Hıristiyanlık eğitimi aldığından dolayı, ölürken Tanrı'dan af isteyen bir rahibin şehadeti, özgür olanları büyük ölçüde sağlamlaştırabilecek içeriktedir. Ölümün kucağında bulunduğu bir sırada Meslier İsa'nın dini aleyhinde yazıyordu; o öyle bir andır ki, düşüncelerini ve duygularını en çok saklayan kimseler bile yalan söylemeye cesaret edemezler, o anda en korkusuzlar titrer. Bu kitap ilk olarak Abdullah Cevdet tarafından "Rahib Melye'nin Vasiyetnamesi Hakkında" adıyla 1928 yılında eski harflerle neşredilmiştir. Aynı yıl Atatürk'ün emriyle Milli Eğitim Bakanlığı Yayınları'nca "Akl-ı Selim" adını alarak yeni Türk harfleriyle basılmıştır. Bugün ise Kaynak Yayınları'nca "Sağduyu-Tanrısızlığın İlmihali" olarak yayınlanmaktadır.