Akıldan BelaAleksandr Griboyedov
Rus diplomat, yazar Aleksandr Griboyedov, bir dönem İran büyükelçiliğinde görev yapmış, Rus misyonunu temsil ederek çok önemli görevlerde bulunmuştur. İran'da öldürülmesi o dönem İran ve Rusya arasındaki diplomatik ilişkilerde krize yol açmıştır. Griboyedov mezarı, Gürcistan'ın Tiflis şehrindeki Mtatsminda Dağı'nda St. David kilisesi altında bir yere gömülmüştür.
Akıldan Bela'yı inceleyen Oblamov'un yazarı İvan Gonçarov; Puşkin, Lermantov, Gogol gibi önemli Rus yazarları ile kritik yaparak Griboyedov'un edebi değerini önemle vurgulamaktadır.
Komedya türündeki bu tiyatro eseri; Moskova'daki cemiyet hayatını, kamu bürokrasisindeki bozuklukları, dalkavukluğu, liyakatsizliği, riyakarlığı anlatmaktadır. İnsanı hem güldüren hem düşündüren, okuması keyifli bir kitap..
Rus yazar GONÇAROV un bu çok okunan ve bilinen başyapıtı malesef beklediğim gibi çıkmadı .Aslında böyle klasikleşmiş başyapıtları eleştirmeyi pek sevmem ama ilk 180 sayfa İLYA İLYİÇ OBLAMOVun sabah uyanişi ve aynı günün akşam yemeğine kadar tembel,uyuşuk,ağır geçen yaklaşık on saatini anlatınca bu fikre kapıldım .Takip eden 115 sayfa ise OBLAMOVun en yakın arkadası Alman ŞTOLZ ve onun tanıştırdığı OLGA ile olan arkadaşlık /aşk derken, 500 sayfalık romanın 300. sayfasına geliyorsunuz.Birde OBLAMOVun uşagi ZAHAR varki akıllara zarar ,sinir edici,uyuşuk,hazır cevap,uyanık bı tip.Eskiler bilir GIRGIR mizah dergisinde bı Kıllanan Adam vardı ,işte o tip gibi birazda bu oblamov ....Yani kısacası OBLAMOVLUĞU yani tembelligi işleyen bir eser ve ana karakter OBLAMOV.
Osmanlı'nın son dönemlerinde konakta başlayan hikaye kahramanın kendi ağzından anlatılıyor. Kafasının kocamanlığı ile dikkat çeken bir çocuk olan roman kahramanı iş yapmayı pek sevmeyen, ağır hareket eden ve bir şekilde gününü kurtaran bir tip. Meşrutiyet, devrin değişmesi, sürgün ve savaş yılları derken farklı şehirlere savrulan hikaye roman kişinin dilencilik serüvenini anlatırken toplumsal ve psikolojik bir çok noktaya değiniyor. Romanın son çeyreğinde İstanbul mahalle hayatı, ev içi, devlet dairelerinin durumu, egitim gibi pek çok konu yazarın kendine has fark edişleriyle veriliyor. Dilenci karakterindeki baş kişi dışında, Mesule Bacı, Talat, İsmail gibi kişilerin hikayedeki yeri de sosyal arka plani tamamlayıcı oluyor. Iyiki okumuşum dediğim dönem romanlarından biri. Ayni zamanda bizdeki Oblamov hissiyatı uyandirdi.
Ailenin çocuk üzerinde nasıl bir etki yarattığını anlatan nadide bir eser. Gonçarov güzel bir dille bir hayatın nasıl boşluğa sürüklendiğini anlatmış. Ştols ve oblamov birbirinden farklı iki hayat...
Oblomovİvan Gonçarov · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202149,9bin okunma
Niçin uyuyorsun?
- Vaktin nasıl geçtiğini bilmemek için...
Oblamov
Öncelikle oblamov hayatını umutsuzluk peşinde geçiren insanlardandır niyeti vardır ancak niyetini gerçekleştirecek gayret ve azmi yoktur (Umutsuzluk içinde, “ Ne zaman yaşayacağım ben”? deyip duruyordu) biz böyle insanlara perdesi çekili insanlar tabirini kullanabiliriz onlar için günler yeis ve umutsuzluk içinde geçer oblamov için(Hayatın çiçekleri döküldü, sadece dikenleri kaldı.) insanlar için bazen çiçeklerin dökülme mevsimi vardır çiçek döküntüsünün en önemli sebebi çocukluğumuzdur eğer anne baba çocuğunu aşırı özverili yetiştirir aman oğlum canım oğlum demeye başlarsa mutlaka o çocuğun hayatta çiçek dökmesine sebep olurlar ve çocuklarını kazanamaz aksine kaybederler oblamova sorarlar Niçin uyuyorsun?- Vaktin nasıl geçtiğini bilmemek için...cevabını verir acaba gerçekten mümkünmüdür uyuyunca vakit daha mı çabuk geçer yalnız tek bildiğim eğer insan yatakta vakit geçirmeye başlarsa efendimizin buyurduğu gibi ziyan ve hüsrana uğrar (Hiçbir şeyden umudu kesmemeli. İnsan kendini bir bıraktı mı yandı!) İnsan düşe kalka büyümeyi öğrenir İnsan gayretle azimle bir işe sarılacak olursa saate bakacak zamanı olmaz İnsan bir odada yalnız başına saate bakarsa çabuk yaşlanır en mühimi hayatınızı güzellik peşinde harcamak ve saatten uzak kalıp saate bakacak zamanınızın olmamasıdır
Oblomov içini çekti:
- Ah! Bu hayat, dedi.
- Nesi varmış bu hayatın?
- İnsana rahat vermiyor.
Başını derde sokuyor.
Ne olur, şöyle bir yatıp uyuyabilsem...
Hiç kalkmadan...
Yiyorum, içiyorum, uyuyorum,
gezmeye çıkıyorum.
Ama birden keyfim kaçıyor,
bir boşluk duyuyorum...
Niçin uyuyorsun?
- Vaktin nasıl geçtiğini bilmemek için...
Kafası bir kitaplıktı; ama ayrı ayrı
ve hiçbiri tamam olmayan
ciltlerle dolu bir kitaplık
Umutsuzluk
Oblomovİvan Gonçarov · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202149,9bin okunma
Nasıl Oblamov gibi olmamamız gerekliliğini anlatan müthiş duygusal bir eser. Tolstoy bile defalarca okumuş. Döneminde gerçekçi eserler yazılarken bu duyguları anlatmakta çok başarılı olmuş.
Oblomovİvan Gonçarov · Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları · 202149,9bin okunma