Bahçıvan ve Ölüm (Kısaltılmış İnceleme)
Puan vermedi·208 syf.·
2026 19. kitabı
Bir Bahçıvanın Portresi: 'Bahçıvan ve Ölüm' Romanındaki Baba Karakteri
Giriş: Bahçıvandan Bahçeye Dönüşen Bir Hayat
Georgi Gospodinov'un romanı, anlatıcının babasını en merkezi ve dokunaklı metaforla tanıştırır: "Babam bahçıvandı. Şimdi bir bahçe." Bu basit ama derin cümle, karakterin tüm portresini çizen bir tohum gibidir. Bu ifade, onun yalnızca mesleğini değil; kimliğini, yaşam felsefesini, acıyla başa çıkma yöntemini ve en nihayetinde geride bıraktığı ölümsüz mirası özetler. O, toprağa kök salmış, kelimelerden çok eylemleriyle konuşan, sessiz bir onur, sarsılmaz bir direnç ve ölçüsüz bir sevgiyle dolu bir adamdır. Bu karakter portresi, romanın bu sessiz, metanetli ve sevgi dolu kalbinin katmanlarını aralamayı amaçlamaktadır.
--------------------------------------------------------------------------------
1. "Korkacak Bir Şey Yok": Stoacı Bir Ruh
Babanın karakterinin temel taşı, hayata karşı sergilediği stoacı duruştur. En zorlu anlarda bile sığındığı ve etrafındakilere sunduğu teselli, onun kişiliğinin en belirgin özelliğidir.
1.1. Hayat Felsefesi Olarak Bir Cümle
Babanın dilinden düşürmediği "Korkacak bir şey yok" ifadesi, basit bir teselliden çok daha fazlasıdır; bu, onun için bir savunma mekanizması, bir metanet ilkesi ve acıya karşı ördüğü bir duvardır. Bu söz, onun iç dünyasındaki fırtınaları gizleyen sakin bir yüzey gibidir. Aşağıdaki tablo, bu ifadenin ardındaki acı gerçekliği ve babanın sarsılmaz metanetini gözler önüne sermektedir:
Söylediği Söz Karşılaştığı Gerçeklik
"Korkacak bir şey yok." Ölümcül bir hastalıkla mücadele ediyor,
dayanılmaz ağrılar çekiyor.
"Korkacak bir şey yok, Durumunun
Dört kardeş ve bir babadan oluşan Karamazov ailesi nefret ve entrikalarla dolu bir ailedir.. Baba açgözlü ve şehvet düşkünü bir cehennem kaçkını; büyük oğul gururlu ve öfkeli bir subay; ortanca oğul Avrupa’da tahsil görmüş, analitik, ateist bir rasyonel; küçük oğul sevecen, iyi kalpli bir rahip adayı; gayrimeşru oğul ise bir uşaktır.. Büyük oğul Gruşenka’ya aşık ancak Katerina ile nişanlı, Katerina ortanca oğula , baba ise Gruşenka’ya aşıktır. Gruşenka mavi boncuk dağıtan güzel kadındır.. Bu arzu, kıskançlık ve nefret çamuruna bir de miras eklenmiştir.. Sonuçta ölmesi gerekenler ölür ancak ölen karakterlerin edebi kanı elimize bulaşır.. Çünkü suç işeyen her kimse, bizim içimizdeki suç işleme arzumuzu gidermiş ve kan hepimize sıçramıştır..
Reklam
Bir hastalığınız yüzünden iki gün boyunca hiç uyumadan durdurunuz mu daha önce? Gianrico Carofiglio’nun kaleminden ‘Sabahın Üçü’ kitabında genç Antonio duruyor işte. Tam iki gün boyunca babasıyla vakit geçiriyor. Üstelik anne babası boşanmış, babasına dair bölük pörçük anılara sahip ve onu yeterince tanımazken.
Ergenlik döneminde epilepsi teşhisinin konulması ile birlikte üç yıl boyunca çeşitli kısıtlamalara maruz kalan Antonio, babasının araştırmaları sonucu Marsilya’da yaşayan alanında uzman bir doktora muayene olur ve hastalığının geçici olduğunu öğrenir. Tedavi sürecinden sonra hastalığın geçmesi için yapılacak son bir test daha vardır. İki gün boyunca uyanık kalarak kriz gelip gelmediğini test etmek. Antonio ise bu süreci pek de tanımadığı babası ile geçirecek ve ona dair bilgiler edinecektir. Baba oğulun iki günde birbirini tanıma serüvenine tanık olacağınız, içinde felsefe, matematik, müzik ve aşk barındıran bir kitap Sabahın Üçü.
Okunması oldukça kolay ve bir o kadar da keyifli olan akıcı bir kitaptı. Ağır klasiklerin ve edebi metinlerin arasına sıkıştırılabilecek türden, rahalatıcı bir kitap.
Kitapla kalın
Bir Yahudi çocuğun ve bir Müslüman bakkalın dostlukla başlayıp baba oğul olmakla sonlanan sıcacık hikayesi. İnsanın kalbini yumuşatan, böylesi de mümkünmüş dedirten okuması çok kolay, hafif ama değerli bir kitap okudum. Yazarın tarzına bayıldım, herkes okumalı bence. Yazarın diğer bütün kitaplarını alıp okumak istiyorum. Sağlıcakla ve kitapla kalın.
Kitaptan öte film gibi
Hesaplaşamamak
Bu kitabı okumadan önce aşıklar bayramı adlı kitabını okumak gerekiyormuş. Çünkü birbirlerinin devamı niteliğindeymiş. Ben ters başladım.
Bu fiziksel bir yolculuktan çok bence hesaplaşma ve iç yolculuk diye bilirim anlatılanlara. aynı zamanda Yusuf’un geçmişine, çocukluğuna ve kendi iç dünyasına yaptığı bir yolculuğa uzanıyor. Kendisiyle hesaplaşmalar, annesiyle, babasıyla, eski, yeni ve varolacak sevgilileriyle ciddi bir yüzleşme ve hesaplaşmadan söz eder.
Yusufun babasını yıllar boyunca doğru düzgün görmemesinin en büyük nedenlerinden biri babasının elindeki bağlaması ve sekiz köşeli şapkasıyla diyar diyar gezip kendini kaptırmasına bağlıyor. Baba oğul ilişkisinden yok denilecek kadar az. Uzun uzun cümleleriyle insanı biraz yoran bir kitap. Nuri Bilge Ceylanın filmlerini okuyormuş hissine kabuldum. Arada benzerliklerde var bence “bir zamanlar anadolu ve ahlat ağacı” filmlerine çok benzettim. Hem yolculuklardan kaynaklanıyor, baba oğul ilişkisi, hem de anadoluyu baz almasından.
İyi okumalar.
Eskiler kemâle erme sürecini kısaca füsûn, cünûn ve sükûn olarak formüle ederlermiş. Yani önce etkilenir insan, sonra bu etkiyle sahip olduğu aklı terk eder/değiştirir...son olarak Yeşilçam filmlerinden bildiğimiz deliliğin ardından gelen sessizlik. Kemal'in sonu suskunluk/sessizliktir. Çünkü kemal'de her şey yerli yerindedir... yerini bulmuştur, arayışın sesleri kesilmiştir...
Baş karakterimiz Füsun sanırım böyle bir güzergâhın koşucusu olarak bu isimle hikayeye konu olmuş. Kitabın gelişme bölümünde ibn Arabi ve Mevlana'dan bunca dem vurulması sanırım bu düşüncemi destekliyor. Nereden nereye'si bu idi kitabın.
İntihara giderken Meryem ile karşılaşır Efsun. Meryem bir oğul sahibi. Çocuğun adı Ali. (Neredeyse İsa olacakmış diye düşünmedim değil. Her iki isim de üç harfli ve a-i harflerini içeriyor) Yeni bir hayata tutunur Efsun bu karşılaşmanın ardından. Ali'ye kısmî annelik yapar. Çok sevdiği eski erkek arkadaşından ayrılır. Yeni yaralar edinir kendine ve ilk olarak 'terk etme'yi hedefler. İlk yerli eski sevgilisine dairdir. Sonra işi. Sonra evi...
Katmanlarına ayırarak okunduğunda derinleştirilebilecek bir kitap olduğunu hissettim ben. Tasavvuf çerçevesinde okunursa daha bir lezzet alabileceğini düşünüyorum okuyucunun.
Diger yandan dikkat çekici bir karakter kurgulamayi başarmış yazar. Çok konuşan, çok düşünen ve çok hisseden bir karakter. Biraz uç boyutlarda olmuş sanki. Ahmet Mithat efendi gibi kitapta didaktik yerleştirmeler çoktu ki yazar da aynen yazmış bunu kitaba. Bir özeleştiri olarak okudum bunu.
Çok uzadı. Buralarda bu kadar uzun yazılar okunmuyor. Bu kitap okunsun bence.
Ama doğru ana fikri vermedik. Feminizm nedir? Niçin karşı çıkmalı?
Reklam
Reklam