…muhtemelen öğretmenler tam da mükemmel, özgür insanların yetişmesini ve büyük, parlak eylemlerin oluşumunu engellemek üzere istihdam edilip eğitilmişlerdi
İnsan kültürü henüz hiç oluşmadı, küçük adam! Biz, henüz insan hayvanının korkunç sapmasını ve hastalıklı soysuzlaşmasını kavramanın daha en başındayız. Binlerce yıl öncesinin ilk tekerleği, modern dizel lokomotifi karşısında neyse, küçük adama yönelik bu sesleniş de ya da günümüzdeki herhangi namuslu metin de, bundan bin ya da beş bin yıl sonraki kültür karşısında aynı durumdadır.
Karanlıklar dağıldı, etraf ağardı, dağlar uykudan uyandı. Dünya için yeni bir hayat başlıyordu. Dağların yamacındaki köyün, evlerin saçaklarında, selvilerin tepelerinde, kilisenin çan kulesinde, beyaz güvercinler gibi, harbin sonunu gösteren küçük beyaz bayraklar asılıydı. Evet, artık harbin sonuydu. Dünya harpsiz, kansız, ateşsiz ve ıstırapsız bir hayata başlarken ben, karanlıklara giriyordum.