ŞanoKurdî
Berhemeke di qada xwe de tek lêbelê ne pirr serkeftî ye. Gotarên li ser dîroka şanoya kurdî hatine berhevkirin û kirine pirtûk.
Keda amedekar û nivîskarên gotaran sax be. Di agahî û firehbûnê de pirsgirêk tune û pirr jî serkeftî ne. Lê gerek nêrîna xwe jî wek xwîner dîyar bikim.
Pirsgirêk ev in;
*Pirtûk li gorî rêzekê û bi pênûseke tek bi awayekî rêk û pêk bihata nivîsîn wê baştir bihata xwendin û jê sûdwergirtin.
*Pir gotar henin û gotar li ser qadekê nin, normal e li ser heman berhemê û navan bisekinin lêbelê mirov aciz dibe her gotarê de tiştê ku berê xwendî dîsa bixwîne. Ev tişta ji bo kronolojîya berhema dijwarîyê derdixe pêşberî me.
*Gotar pirr fireh in. yanî bilî şanoyê li ser meseleyên din jî pirr sekinî ne.
*Hinek peyv û hevok hene ku mirov nikare bi hêsanî fêm bike ka çi dixweze vebêje.
Pirtûkeke mûkemmel bû. Bi gelek awayan dikare were nirxandin û Cemşîd Xan dikare wek gelek tiştên ku taybetiya Kurdan e were nirxandin û di serî de jî weke niştiman were nirxandin. Xwezî ev pirtûk weke fîlm bihata kêşandin an jî weke şano bihata lêystin.
Apê min Cemşîd Xan ku hertim bê ew li ber xwe dibirBextiyar Elî · Avesta Basın Yayın · 2012121 okunma
Bu yaz yanınızdan ayırmak istemeyeceğiniz kitapları sizin için bir araya getirdik.
💬 Siz olsanız bu listeden hangisiyle başlardınız?
5 Adımda Nasıl kişisel gelişim kitabı yazılır?
Adımları pek de detaylı düşünmedim, ama önemli değil. Üç veya dört adım buldum diyelim ilk yazdıklarımın aynısını yazıveririm sorun yok.
1) Öncelikle uydurma bir isim belirleyin. Bu ismin anlamı çok önemli değil; zaten kitabın yarısı bunu açıklamaya çalışırken geçecek ki bu da bize sayfa sayısı yani para kazandırır. Örneğin kitabımızın adı şu olsun:
Kurumaya: Bir ömür boyu mutlu ve zengin yaşama sanatı.
Bir dahaki baskı da şu olabilir mesela:
Yaşmaya: Bin yıl yaşayıp zengin ve mutlu olan uzak doğulu chai u lui’nin gerçek yaşam öyküsü.
Kitabın adını belirledik.
Kurumaya.
Peki nedir kurumaya? İşte dertleri kafaya takmamak, hobimizi meslek haline getirmek, hayatta daima mutlu kalmaya çalışmak vs. Ama bunu bu şekilde basit anlatmamalı, çetrefilli yollarla anlatmalıyız ki okurun kafası karışsın. Çünkü bir kitap boyunca kurumaya felsefesini anlatacağız sonuçta!
2) Kurumaya’nın çıkış felsefesini anlatmak için tarihçesini anlatmak.
Bu felsefe 1983 yılında asyalı bir antikacının köyünde yaşananlardan sonra ortaya çıkmıştır. Matasaki’nin köyünde çıkan hastalık sonrası insanlar mutsuzluktan ölüyordu. Bu durumu fark eden genç köylü köye mutluluk yaymaya başladı falan filan…
3)Kurumaya’ya ulaşmak.
Belli başlı bazı cümleleri karışık bir şekilde anlatırız. Sağlıklı beslenmek, spor yapmak gibi basit kuralları karman çorban ve tabi ki uzunca anlatmalıyız.
4)Bilindik cümleleri kurumaya felsefesi gibi gösteririz. Örneğin Farabialı bilge Mutasaki’nin de dediği gibi;
“Damlaya damlaya göl olur”
5) Hayatımızı gözden geçirerek kutumaya felsefesini hayatımıza adapte etmek.
Bu adımları ne kadar uzatırsak o kadar iyi olur. Haydi siz de çıkın ve hayattaki kurumayanızı bulun ve ona tutunun. Korkmayın, unutmayın ki korkarsanız kurumayanıza ulaşamazsınız. Gibi bir bitiş…
Bunları neye göre
ZİMANÊ HEVPARKurdî
HİKAYETA TERZÎYEKÎ û ÇEND TİŞTÊN DİN- Rizgar Elegez
“Spasî û qedirzanîn ji bo xwendin û pêşnîyarên wan nivîskar, şa’îr, akedemîsyen û edîbên behremend: Mem Zînistanî, Leyla Polat, Înan Eroglu û Ergîn Sertem (nota nivîskar)”
Ji bo ev berhem ji alîyê 4 edîtorên nivîskar, şa’îr, akedemîsyen û edîbên behremend ve (Mem Zînistanî, Leyla Polat, Înan Eroglu û Ergîn Sertem) hatîye xwendin, kontrolkirin, mirov hêvî dike li metneke birêkûpêk û edebî rast were.
Li sînemaya tirkî her tim karekterekî cê heye, yê bi devokekê dipeyive. Carinan ew karekter Laz e, hin caran Kurd e, carcaran Ermenî, an Rom, an Roman e… Ew kes bi zimanê hevpar napeyive, bi devoka herema xwe dipeyive. Bi vî awayî hem filîmê/rêzefilîmê zengîn û rengîn dikin hem jî îronî û mîzahê jî dixine nav mijarê û filîmî balkêştir dikin. Ji bo edebîyata kurdî bi piranî bi devokekê ye an jî bi kombînasyona devok û zaravayan e, “zimanekî civakî yê hevpar” pêk nehatîye û wisa dixwîye naye jî.
Li hûnera musîkê “mahalli sanatçî” hene. Ew hûnera musîkê bi awayekî heremî dikin, bi devok û folklora heremê li dawet û şahîyên heremê civakê mest dikin. Hin ji wan “mahalli sanatçî”yan xwe bi heremê nagirin û terza xwe digûherînin dibine hûnermendên civakî. Ev rewş bitenê li musîkê heye, li hûnerên din nola şano, sînema, resim û hwd nîne. Bi teybetî li edebîyatê “nivîskarên heremî” li dilê mirov xweş nayê.
Heremîbûna edebîyata kurdî, ne bi tenê bi karekteran sînordar e, bi awayeke kesayî ye û tişta herî mûhîm jî “heremîbûna vegotinê” ya bi “felsefeyeke heremî” ye. Ji bo ferhenga nivîskaran bi tenê têra gund û xwezayê dike an jî zimanê wan bi gundînîyê sînordar e li berhemên edebî giranîya pastoralîyê xwe darîçav dike. Bi teybetî jî li helbestkar û zimanê devokî û heremî û pastoralîzm ji bo nivîskarên Serhedî
Karakterlerin daha fazla ortaya çıkmasına yardımcı oluyor ve Sano ve Ryuguji dahil olmak üzere birden fazla karaktere daha derinlemesine bakmamızı sağlıyor. Bu ciltteki komediyi de gerçekten beğendim, çok daha iyi ve daha komik. Hızlandırma iyi işledi ve bu anlamda son ciltten çok daha iyiydi.
Şanogerê kone Mîrza Metîn xeynî listikvan û derhêneriyê nivisa şanoyan jî dike. Heya naha dudu bi zimanê Tirkî dudu bêdeng tevahî 12 tekstê şanoyê nivisye.
Di bin banê Lîstikên Tomerî de sê listik aniye erdekî. Tekst ji bo listinê hatine nivisîn. Di nava kevanende liskît tê dernêherkirin. Dibe ku ji ber vê ye xwendin parîkî zehmete. Xwe tevahiya cihanê de jî xwendina metnên şanoyê kême.
Berhem bi teksta "lîstika Disko 5nolu" ve destpê dike. Ev teks bi navê xwe jî eyane ku li ser zindana Amedê hatiye nivis . Her çiqas li vê babetê gelek bîranîn guhdar kiribe, çîrok xwendibe û film û belgefîlm jî temaşe kiribe. Şano bandora xwe cuda li ser xwêner dihêle. Em dikarin bêjin ev karesata hatî serî, reseniya xwe ve bêyî ajîte berxwedêr û serbilind tê ser dikê.
Buka Lekî jî dîsa bi awayekî tiyatral tengezariya takekesî derxistiye ser dika şanoyê. Hemû kesayetê metnê nexweşin. Him xwe him jî hevdu ne qayilin. Şer pevçûna di navbera wan de hemî kesan diherifine û wan wunda dike.
Niviskar şêwaza xwe a drama post-nûjen( nûjena nû) herî qenc li vê metnê de derxistiye holê. Hemî karkerter bermahiyê jiyaneke nîvco mayîne. Cîbicî kirina parodî û îroniya teks dagirtî ye.Ez herî zêde vê listikê mereq dikim ka li ser dike çawa ye. Hevî dikim demek kin de temaşe bikim.
