Umut Çağrı Ülger
@shakespearesgrandson
Memento mori, memento vivere
English Language and Literature
345 okur puanı
Kasım 2020 tarihinde katıldı
Gözlerine baktım da yakınlarda, ey yaşam! Sanki dipsiz bir suya dalıyormuşum gibi geldi bana.
Reklam
Mutlu bir hayat imkansızdır; insanın erişebileceği en iyi, en fazla şey bütün insanlığın hayrına olacak bir işte ve bir yolda ezici talihsizliklere, bunaltıcı güçlüklere karşı mücadele eden her ne kadar el ine dair bir ödül ya da hiçbir anlamda bundan galip çıkan kimsenin yaşadığı gibi, kahramanca bir hayattır.
SchopenhauerAlıntı
Dolayısıyla hayatımız öncelikle bize başka bir şeyle değil, ancak bakır bozukluklarla yapılmış bir ödemeye benzer; ki bizim bu ödemeye karşı bir alanda makbuzu vermemiz gerekir; bakır bozukluklar günler, alındı makbuzu ölümdür. Çünkü sonunda zaman, içinde ortaya çıkan bütün var olanların kıymeti ile ilgili doğanın yargısını bildirir çünkü o onları yok eder.
Sapolsky'nin 700 sayfalık bu devasa nörobiyoloji, endokrinoloji, sosyoloji ve evrimsel tarihi öylesine derinlemesine ve detaylarla anlatmıştır ki sayfalar ilerledikçe beyniniz yeni kelimelerin saldırısıyla sinapslar arasındaki etkileşimler ve dallanmalar büyük bir patlama yaratır. Davranış kitabı genel olarak insan doğasını, neden X davranışı 1 saniye (nörobiyoloji), dakikalar/günler önce(endokrinoloji), aylar/yıllar önce(nöroplastisitite), çocukluk/anne karnı(epigenetik), yüzyıllar/binyıllar önce(kültür ve evrim) ekseni etrafında çevrenin, hormonların, kültürün, geçmiş deneyimlerin, travmaların, genlerin ve daha birçok nedenin davranışlarımız üzerindeki etkilerini ve sonuçlarını biyolojik bir dille anlatır.
Popüler bilimin bize yalan olarak dayattığı efsaneleri yıkar. Bunlardan en ilginci testesteronun tek başına saldırganlık yarattığı safsatasıdır. Benzer şekilde sevgi hormonu olan oksitosin hormonunun kendi grubumuzdan olanlara karşı şefkati arttırırken bizden olmayanlara karşı nefreti ve yabancılık düşmanlığını korukleyebilir.
Kitapta en dikkat çekici kısım tabi ki özgür irade illüzyonudur. Suç, ceza, irade ve ahlak kavramlarını masaya yatırır ve özgür irade dediğimiz kavramın aslında henüz mekanizmasını ve işleyişini cozemedigimiz bir biyolojik ve historik faktörlerin toplamı olduğunu savunur.
Kısacası nöroloji, psikoloji, endokrinoloji, sosyoloji gibi alanlara karşı ilginiz var ve bedenimizin bir davranışı gerçekleştirmemizin arkasında yatan nihai nedenlerin ne olduğunu öğrenmek ve de sapolsky'nin hafif ironik dille yazdığı bu bilgi hazinesini okumak isterseniz kaçırmayın derim. Kitap 700 sayfa olduğundan bir çırpıda bitiremeyebilirsiniz. (yaklaşık 2 ayda bitiren ben) Herkese iyi okumalar şimdiden.
Reklam